జాతవేదా, నీ తేజస్సుతో, దుష్టుని శరీరాన్ని పూర్తిగా దహించు; అతనికి ధర్మవంతులలో ఒక లోకాన్ని ప్రసాదించు. మన పూర్వీకులు, గతంలో వెళ్లినవారు, ఇంకా రాబోయే వారు—వారికి నూరుఝరులుగా గృత ప్రవాహం కలగాలి. శుద్ధమైన, ప్రకాశవంతమైన ఆత్మ, నీ ఇంట్లో వెలుగుతూ, ఈ పవనాన్ని అధిరోహించు; మధ్యమార్గంలో పయనించు, వెనక్కి తిరగక, పితృలోకానికి చేరుకో, అక్కడ మొదటివాడు ఎవరో. పితృమార్గాలను అనుసరించి, జాతవేదా, తల్లి దగ్గరకు అధిరోహించు; నేను నిన్ను కలిపి అధిరోహింపజేస్తున్నాను; హవిని మోసే నీవు, యజ్ఞదారుడిని ధర్మలోకానికి తీసుకువెళ్లు. దేవతలు, యజ్ఞ ద్వారానే అమరత్వాన్ని పొందినవారు, యజ్ఞ పదార్థాలను, పాకాన్ని, పాత్రలను సిద్ధం చేస్తారు. అటువంటి దివ్యమార్గాల్లో నడుచుకుంటూ, యజ్ఞకారులు స్వర్గలోకాన్ని చేరతారు. అంగిరసా, సత్యమార్గాన్ని పరిశీలించు; ధర్మమార్గంలో నడిచే వారు వెళ్తారు. ఆ మార్గాల్లో నువ్వు స్వర్గాన్ని చేరి, ఆదిత్యులు అనుభవించే మధురతను పొందు; మూడవ స్వర్గాన్ని అధిరోహించి, అక్కడ స్థానం పొందు. మూడు గొప్ప పక్షులు, పై లోకాలను కాపాడుతూ, ఆకాశపు పైభాగంలో నిలిచి ఉంటాయి. ఆ స్వర్గలోకాలు అమరత్వంతో నిండి ఉంటాయి; అవి యజ్ఞదారుడికి పోషణ, బలాన్ని ప్రసాదిస్తాయి. నదులు కలిసి ప్రవహించాలి, గాలులు కలిసిపోవాలి, పక్షులు సమీకరించాలి. ఈ యజ్ఞాన్ని అభివృద్ధి పరచాలి; ప్రవాహముగా హవిని సమర్పిస్తూ, మంత్రాలతో అర్పణ చేస్తున్నాను. మనము ఈ యజ్ఞాన్ని కాపాడాలి, దానిని సమర్పించాలి; ప్రవాహముగా హవిని సమర్పిస్తూ, మంత్రాలతో అర్పణ చేస్తున్నాను. రూపురూపంగా, కాలకాలంగా, అవి కలిసిపోవాలి; నాలుగు దిశలు ఈ యజ్ఞాన్ని అభివృద్ధి పరచాలి; ప్రవాహముగా హవిని సమర్పిస్తూ, మంత్రాలతో అర్పణ చేస్తున్నాను. హిమాలయాల నీళ్ళు నీకు శుభం కలిగించాలి, సరస్సుల నీళ్ళు శుభం కలిగించాలి. స్థిరమైన నీళ్ళు, వర్షపు నీళ్ళు శుభం కలిగించాలి. ఎడారుల నీళ్ళు, మడుగుల నీళ్ళు శుభం కలిగించాలి. తవ్వి తీసిన నీళ్ళు, కలశాలలో తీసుకువచ్చిన నీళ్ళు శుభం కలిగించాలి. మేఘరహిత, లోతైన నీళ్ళు, తీయబడుతున్నవి, అత్యంత హితమైనవి; వైద్యులలో ఇవే అత్యుత్తమమైనవి; వాటిని ఆహ్వానించుదాం. మేము స్వర్గీయ నీళ్ళను, ప్రవాహాల నీళ్ళను తాగాము; సమూహంలో తాగాము; మీరు వేగవంతమైన గుర్రాలవ్వండి. ఈ నీళ్ళు శుభప్రదమైనవి, వ్యాధిని తొలగించే నీళ్ళు; సంతృప్తి వచ్చినట్లుగా, మీరు మాకు ఔషధాలను ప్రసాదించండి. ఆకాశం, భూమి, మధ్యలోని అంతరిక్షం, వృక్షాలు, ఔషధాలు—ఎక్కడైతే యజ్ఞాగ్నిని పూజిస్తారో, ఆ స్థానాల నుంచి మాకు రండి. నీ మహత్తు నీళ్ళలో, అడవుల్లో, ఔషధాల్లో, జంతువుల్లో, అంతర్గత నీళ్ళలో—అగ్నీ, ఆ రూపాలన్నింటిని సమీకరించి, మాకు రండి, సంపదను ప్రసాదించు. దేవతల్లో నీ మహత్తు స్వర్గీయమైనది, పితృల్లో నీ రూపం ప్రవేశించింది; మానవుల్లో నువ్వు ప్రసారించిన ఐశ్వర్యంతో, మాకు సంపదను ప్రసాదించు. జ్ఞానుల, విద్యార్ధుల, శ్రద్ధగా వినేవారి దగ్గర, మాటలతో అనుగ్రహం కోరుతూ చేరుతున్నాను. భయమున్న చోట మాకు రక్షణ కలగాలి; దేవతలను పూజిస్తూ, అగ్నీ, అపచారాన్ని నివారించు. అథర్వన్ చేసిన మొదటి హవిని, పుట్టినదాన్ని, అగ్నిదారుడు తయారుచేసిన హవిని—ఈ మొదటిదాన్ని ఆహ్వానిస్తున్నాను; అగ్నీ, వీటి ద్వారా హవిని అగ్నికి మోసిపోగా, స్వాహా. దివ్య ప్రేరణను ముందుగా ఉంచుతున్నాను, శుభప్రదమైన, దయగల, ఆలోచనలకు తల్లి; ఆమె మాకు అనుకూలంగా ఉండాలి. నేను కోరిన ప్రేరణ నాకు లభించాలి; నేను కోరినట్లుగా నా మనస్సులో ప్రవేశించాలి. బృహస్పతీ, ప్రేరణ ద్వారా, మాకు దగ్గరికి రా; మాకు ఐశ్వర్యాన్ని ప్రసాదించు, దయ చూపు. అంగిరస వంశజుడైన బృహస్పతీ, నా మాటను గుర్తించాలి; అతని దివ్యత్వాలు దేవతలుగా మారాయి—సద్గుణాలు మమ్మల్ని అనుసరించాలి. ఇంద్రుడు చలించే ప్రజలపై, భూమిపై, అనేక రూపాలపై రాజు; అతనివల్ల భక్తులకు సంపద లభిస్తుంది, పొగడబడినప్పుడు, దూరమైనదానిని కూడా సమీపానికి తీసుకువస్తాడు. పురుషుడు వేల చేతులు, వేల కళ్ళు, వేల కాళ్లు కలిగి ఉన్నాడు; భూమిని అన్ని దిశలలో ఆవరించి, దాని పైన పదివేలుల పొడవున విస్తరించాడు. మూడు అడుగులతో ఆకాశాన్ని అధిరోహించాడు, నాలుగో అడుగుతో తిరిగి ఇక్కడే నిలిచాడు; అలా, అన్నిచోట్ల విస్తరించాడు, తినేవాటిలో, తిననివాటిలో కూడా. అతని గొప్పతనాలు ఇవే, అయినా పురుషుడు వీటన్నింటికంటే గొప్పవాడు; అతని నాలుగవ భాగం అన్ని జీవరాశులు, మూడు భాగాలు స్వర్గంలో అమరత్వంగా ఉంటాయి. పురుషుడే అన్నీ—గతంలో ఉన్నవి, భవిష్యత్తులో ఉండేవి; అతనే అమరత్వానికి అధిపతి, అతనితో పెరుగుతున్నది కూడా. పురుషుడిని విభజించినప్పుడు, ఎంతగా విభజించారో? అతని నోరు ఏమైంది, చేతులు ఏమయ్యాయి, మధ్యభాగం, కాళ్లు ఏమయ్యాయి? అతని నోరు బ్రాహ్మణుడు, చేతులు రాజన్యుడు, మధ్యభాగం వైశ్యుడు, కాళ్ల నుంచి శూద్రుడు జన్మించాడు. చంద్రుడు అతని మనసు నుంచి, సూర్యుడు కంటి నుంచి; నోరు నుంచి ఇంద్రుడు, అగ్నీ, శ్వాస నుంచి వాయువు జన్మించాడు. నాభి నుంచి మధ్యలోకము, తల నుంచి ఆకాశము, కాళ్ల నుంచి భూమి, చెవుల నుంచి దిశలు—ఇలా లోకాలను ఏర్పాటు చేశారు. ప్రారంభంలో విరాట్ జన్మించింది, విరాట్ నుంచి పురుషుడు; పుట్టిన తర్వాత, భూమి మీద, ముందు, వెనుక, అన్ని దిశల్లో విస్తరించాడు. దేవతలు పురుషుని హవిగా చేసుకుని యజ్ఞం చేశారు; వసంతం గృతం, గ్రీష్మం ఇంధనం, శరద్ హవిగా చేశారు. ఆ యజ్ఞాన్ని, మొదటి పురుషుని, వర్షాలతో అభిషేకించారు; ఆ యజ్ఞంతో దేవతలు, సాధ్యులు, వసువులు యజ్ఞం చేశారు. ఆ సమర్పిత యజ్ఞం నుంచి గుర్రాలు, రెండు వరుసల దంతాలు ఉన్న జీవాలు, ఆ యజ్ఞం నుంచి పశువులు, మేకలు, గొర్రెలు జన్మించాయి. ఆ సమర్పిత యజ్ఞం నుంచి ఋగ్వేద, సామవేద మంత్రాలు, ఛందస్సులు, యజుర్వేదం జన్మించాయి. ఆ సమర్పిత యజ్ఞం నుంచి మిశ్రమ గృతాన్ని సమకూర్చారు; గాలి, అడవి, గ్రామాలలో ఉండే జంతువులను సృష్టించారు. యజ్ఞానికి ఏడుగురు చుట్టు దండలు, మూడుసార్లు ఏడు ఇంధన కట్టలు ఏర్పాటయ్యాయి; దేవతలు యజ్ఞాన్ని నిర్వహించేటప్పుడు, పురుషుని యజ్ఞపశువుగా కట్టారు. మహాదేవుని తల నుంచి, రాజా సోమ నుంచి, పురుషుడిని సృష్టించిన తర్వాత, డెబ్బై ఏడు భాగాలు జన్మించాయి.