तं दृष्ट्वाऽऽवेष्टितकरः पतत्येष गजो जलम्। दन्तहस्ताग्रलाङ्गूलपादवेगेन वीर्यवान्
त्याला पाहून, हत्ती सोंड गुंडाळून पाण्यात उडी मारतो, त्याचे दात, सोंड, शेपटी आणि पाय जोरात हलतात.
विक्षोभयंस्ततो नागः सरो बहुझषाकुलम्। कूर्मोऽप्यभ्युद्यतशिरा युद्धायाभ्येति वीर्यवान्
मग तो हत्ती, अनेक मासळींनी भरलेल्या सरोवराला हलवतो, आणि कासवही डोके वर करून युद्धासाठी पुढे येतो.
षडुच्छ्रितो योजनानि गजस्तद्द्विगुणायतः। कूर्मस्त्रियोजनोत्सेधो दशयोजनमण्डलः
हत्ती सहा योजन उंच आणि त्याच्या दुप्पट लांब होता. कासव तीन योजन उंच आणि दहा योजन परिघाचा होता.
तावुभौ युद्धसंमत्तौ परस्परवधैषिणौ। उपयुज्याशु कर्मेदं साधये हितमात्मनः
दोघेही युद्धाच्या वेडात, एकमेकांचा नाश करायच्या इर्षेने, आपली ताकद लवकर वापरू लागले, जे त्यांच्या मते योग्य होते ते साध्य करण्यासाठी.
महाभ्रघनसंकाशं तं भुक्त्वामृतमानय। महागिरिसमप्रख्यं घोररूपं च हस्तिनम्
तो मोठ्या मेघासारखा, भीतीदायक आणि प्रचंड पर्वतासारखा हत्ती घेऊन ये, आणि त्या अमृतासह त्याचे सेवन कर.
इत्युक्त्वा गरुडं सोऽथ माङ्गल्यमकरोत्तदा। युध्यतः सह देवैस्ते युद्धे भवतु मङ्गलम्
असे म्हणून, त्याने गरुडाला शुभाशीर्वाद दिले आणि म्हटले, "देवतांशी होणाऱ्या तुझ्या युद्धात सर्व काही मंगल होवो."
पूर्णकुम्भो द्विजा गावो यच्चान्यत्किंचिदुत्तमम्। शुभं स्वस्त्ययनं चापि भविष्यति तवाण्डजा
पूर्ण कलश, ब्राह्मण, गायी आणि इतर जे काही उत्तम व शुभ आहे, तसेच तुझ्या प्रवासासाठी शुभाशीर्वाद — हे सर्व तुला मिळू दे, अंडातून जन्मलेल्या.
युध्यमानस्य सङ्ग्रामे देवैः सार्धं महाबल। ऋचो यजूंषि सामानि पवित्राणि हवींषि च
देवतांबरोबरच्या युद्धात जेव्हा तू लढशील, तेव्हा ऋग्वेद, यजुर्वेद, सामवेद, पवित्र मंत्र आणि यज्ञातील आहुतीसुद्धा
रहस्यानि च सर्वाणि सर्वे वेदाश्च ते बलम्। `वर्धयिष्यन्ति समरे भविष्यति खगोत्तम।' इत्युक्तो गरुडः पित्रा गतस्तं ह्वदमन्तिकात्
सर्व गुप्त शिक्षण आणि सर्व वेदही, हे सर्व तुझी शक्ती वाढवतील, हे पक्षिराज. असे वडिलांनी सांगितल्यावर गरुड तिथून निघून गेला.
अपश्यन्निर्मलजलं नानापक्षिसमाकुलम्। स तत्स्मृत्वा पितुर्वाक्यं भीमवेगोऽन्तरिक्षगः
त्याने स्वच्छ पाण्यात अनेक पक्षी पाहिले; वडिलांचे शब्द आठवून, आकाशात वेगाने उडणारा तो पुढे गेला.
नखेन गजमेकेन कूर्ममेकेन चाक्षिपत्। सधुत्पपात चाकाशं तत उच्चैर्विहङ्गमः
एका नखाने त्याने हत्ती पकडला, दुसऱ्या नखाने कासव उचलले आणि मग तो महान पक्षी झपाट्याने आकाशात उंच उडाला.
सोऽलम्बं तीर्थणासाद्य देववृक्षानुपागमत्। ते भीताः समकम्पन्त तस्य पक्षानिलाहताः
तो एका आधाराजवळ पोहोचला आणि दिव्य वृक्षांच्या दिशेने गेला; त्याच्या पंखांच्या वाऱ्याने ते वृक्ष घाबरून थरथर कापू लागले.
न नो भञ्ज्यादिति तदा दिव्याः कनकशाखिनः। प्रचलाङ्गान्स तान्दृष्ट्वा मनोरथफलद्रुमान्
त्या सोन्याच्या फांद्या आणि हलणाऱ्या शाखा असलेल्या इच्छापूर्ती वृक्षांना पाहून त्यांनी मनात म्हटले, "आपण तुटू नये."
अन्यानतुलरूपाङ्गानुपचक्राम खेचरः। काञ्चनै राजतैश्चैव फलैर्वैदूर्यशाखिनः। सागराम्बुपरिक्षिप्तान्भ्राजमानान्महाद्रुमान्
मग तो आकाशात विहरणारा पक्षी, सोनं, चांदी आणि वैडूर्य फळांनी भरलेले, सागराच्या पाण्याने वेढलेले, तेजस्वी आणि अप्रतिम असे इतर वृक्षांकडे गेला.
तेषां मध्ये महानासीत्पादपः सुमनोहरः। सहस्रयोजनोत्सेधो बहुशाखासमन्वितः
त्यांच्या मध्ये एक अत्यंत सुंदर, हजार योजन उंच आणि अनेक फांद्यांनी युक्त असा मोठा वृक्ष होता.
खगानामालयो दिव्यो नाम्ना रौहिणपादपः। यस्य छायां समाश्रित्य सद्यो भवति निर्वृतः;
तो पक्ष्यांचे दिव्य निवासस्थान असलेला, राहुिण नावाचा वृक्ष होता; ज्याने त्याच्या सावलीत विसावा घेतला, तो लगेच तृप्त होतो.
तमुवाच खगश्रेष्ठं तत्र रौहिणपादपः। अतिप्रवृद्धः समुहानापतन्तं मनोजवम्
तेथे राहुिण वृक्षाने त्या अतिवेगाने येणाऱ्या श्रेष्ठ पक्ष्याला असे संबोधले:
यैषा मम महाशाखा शतयोजनमायता। एतामास्थाय शाखां त्वं खादेमौ गजकच्छपौ
"ही माझी मोठी फांदी, शंभर योजन लांब आहे; या फांदीवर बसून तू हत्ती आणि कासव खा."
ततो द्रुमं पतगसहस्रसेवितं महीधरप्रतिमवपुः प्रकम्पयन्। खगोत्तमो द्रुतमभिपत्य वेगवा- न्बभञ्ज तामविरलपत्रसंचयाम्
मग हजारो पक्ष्यांनी वावरलेला, पर्वतासारखा बलवान आणि वेगवान पक्षिराज त्या वृक्षाला हलवून, दाट पानांची ती फांदी पटकन तोडून टाकली.
स्पष्टमात्रा तु पद्भ्यां सा गरुडेन बलीयसा। अभज्यत तरोः शाखा भग्नां चैकामधारयत्
बलाढ्य गरुडाच्या पायांच्या जोराने ती फांदी स्पष्टपणे तुटली आणि त्याने ती तुटलेली फांदी पकडली.
तां भङ्क्त्वा स महाशाखां स्मयमानो विलोकयन्। अथात्रं लम्बतोऽपश्यद्वालखिल्यानधोमुखान्
ती मोठी फांदी तोडून, स्मित करत आजूबाजूला पाहताना त्याला त्या फांदीला उलटे लटकणारे वालखिल्य ऋषी दिसले.
ऋषयो ह्यत्र लम्बन्ते न हन्यामिति तानृषीन्। तपोरतांल्लम्बमानान्ब्रह्मर्षीनभिवीक्ष्य सः
त्याने तपस्वी ब्रह्मर्षी तिथे लटकताना पाहिले आणि मनात म्हटले, "येथे ऋषी लटकत आहेत; त्यांना इजा होऊ नये."
हन्यादेतान्संपतन्ती शाखेत्यथ विचिन्त्य सः। नखैर्दृढतरं वीरः संगृह्य गजकच्छपौ
‘हे झाडाच्या फांदीवर पडतील, तेव्हा मी त्यांना मारीन’ असे ठरवून त्या वीराने आपल्या मजबूत नखांनी हत्ती आणि कासवाला घट्ट पकडले.
स तद्विनाशसंत्रासादभिपत्य स्वगाधिपः। शाखामास्येन जग्राह तेषामेवान्ववेक्षया
मग त्यांच्या नाशाची भीती वाटून, त्या स्वामीने उडी मारली आणि त्यांच्या स्थितीची काळजी घेत फांदी तोंडात धरली.
अतिदैवं तु तत्तस्य कर्म दृष्ट्वा महर्षयः। विस्मयोत्कम्पहृदया नाम चक्रुर्महाखगे
त्याचे ते अद्भुत कृत्य पाहून, जे सामान्य शक्तीपलीकडचे होते, त्या महर्षींच्या मनात आश्चर्य आणि भीती दाटली; त्यांनी त्या महान पक्ष्याची चर्चा केली.
गुरुं भारं समासाद्योड्डीन एष विहङ्गमः। गरुडस्तु खगश्रेष्ठस्तस्मात्पन्नगभोजनः
हा पक्षी मोठा भार उचलून आकाशात झेपावला; गरुड हा पक्ष्यांमध्ये श्रेष्ठ आहे आणि तो सर्पभक्षक म्हणून ओळखला जातो.
ततः शनैः पर्यपतत्पक्षैः शैलान्प्रकम्पयन्। एवं सोऽभ्यपतद्देशान्बहून्सगजकच्छपः
मग तो हळूहळू पंखांनी डोंगर हलवत उडू लागला; अशा रीतीने हत्ती आणि कासव घेऊन अनेक देशांत गेला.
दयार्थं वालखिल्यानां न च स्थानमविन्दत। स गत्वा पर्वतश्रेष्ठं गन्धमादनमञ्जसा
वालखिल्य ऋषींसाठी दयाळूपणामुळे त्याला योग्य जागा सापडली नाही; म्हणून तो पटकन सर्वात मोठ्या डोंगरावर, म्हणजेच गंधमादनावर गेला.
ददर्श कश्यपं तत्र पितरं तपसि स्थितम्। ददर्श तं पिता चापि दिव्यरूपं विहङ्गमम्
तेथे त्याने आपल्या वडिलांना, तपश्चर्येत मग्न असलेल्या कश्यपांना पाहिले; आणि वडिलांनीही त्या दिव्यरूप पक्ष्याला पाहिले.
तेजोवीर्यबलोपेतं मनोमारुतरंहसम्। शैलशृङ्गप्रतीकाशं ब्रह्मदण्डमिवोद्यतम्
तेज, वीर्य आणि बळ याने युक्त, मन आणि वाऱ्यासारखा वेगवान, डोंगरशिखरासारखा भासणारा, ब्रह्मदंडासारखा उभा असलेला तो दिसला.