ଅଚିନ୍ତ୍ଯମନଭିଧ୍ଯେଯଂ ସର୍ଵଭୂତଭଯଂକରମ୍। ମହାଵୀର୍ଯଧରଂ ରୌଦ୍ରଂ ସାକ୍ଷାଦଗ୍ନିମିଵୋଦ୍ଯତମ୍
ଅଚିନ୍ତ୍ୟ, ବର୍ଣ୍ଣନା ଅସମ୍ଭବ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଭୟଦାୟକ, ବଡ଼ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଭୟଙ୍କର, ଆଗନ୍ତୁକ ଅଗ୍ନି ପରି।
ଅପ୍ରଧୃଷ୍ଯମଜେଯଂ ଚ ଦେଵଦାନଵରାକ୍ଷସୈଃ। ଭେତ୍ତାରଂ ଗିରିଶୃଙ୍ଗାଣାଂ ସମୁଦ୍ରଜଲଶୋଷଣମ୍
ଦେବ, ଦାନବ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ଯାହାକୁ ଜିତିପାରନ୍ତିନାହିଁ, ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ ଭଙ୍ଗ କରୁଥିବା, ସମୁଦ୍ରର ଜଳ ଶୁଷ୍କ କରିଦେଉଥିବା।
ଲୋକସଂଲୋଡନଂ ଘୋରଂ କୃତାନ୍ତସମଦର୍ଶନମ୍। ତମାଗତମଭିପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯ ଭଗଵାନ୍କଶ୍ଯପସ୍ତଦା। ଵିଦିତ୍ଵା ଚାସ୍ଯଂ ସଂକଲ୍ପମିଦଂ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍
ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ଭୟଭୀତ କରୁଥିବା, ଯମ ସମାନ ଦେଖାଯାଉଥିବା; ତାଙ୍କୁ ଆସୁଥିବା ଦେଖି, ପୂଜ୍ୟ କଶ୍ୟପ ତାଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ବୁଝି, ଏହି କଥା କହିଲେ।
ପୁତ୍ର ମା ସାହସଂ କାର୍ଷୀର୍ମା ସଦ୍ଯୋ ଲପ୍ସ୍ଯସେ ଵ୍ଯଥାମ୍। ମା ତ୍ଵାଂ ଦହେଯୁଃ ସଂକ୍ରୁଦ୍ଧା ଵାଲଖିଲ୍ଯା ମରୀଚିପାଃ
ପୁଅ, ଅତି ଦୃଢ଼ କାମ କରନି; ତୁମେ ତୁରନ୍ତ ଦୁଃଖ ଭୋଗ କରିବା ନାହିଁ; କ୍ରୁଧ୍ଧ ବାଳଖିଲ୍ୟ ଓ ମରୀଚିମାନେ ତୁମକୁ ଦହି ଦେଉନ୍ତୁ ନାହିଁ।
ତତଃ ପ୍ରସାଦଯାମାସ କଶ୍ଯପଃ ପୁତ୍ରକାରଣାତ୍। ଵାଲଖିଲ୍ଯାନ୍ମହାଭାଗାଂସ୍ତପସା ହତକଲ୍ମଷାନ୍
ତାପରେ, ପୁଅ ପାଇଁ କଶ୍ୟପ ତପସ୍ୟାରେ ନିର୍ମଳ ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ବାଳଖିଲ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ।
ପ୍ରଜାହିତାର୍ଥମାରମ୍ଭୋ ଗରୁଡସ୍ଯ ତପୋଧନାଃ। ଚିକୀର୍ଷତି ମହତ୍କର୍ମ ତଦନୁଜ୍ଞାତୁମର୍ହଥ
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ, ଗରୁଡ଼ ବଡ଼ କାମ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି; ମୁନିମାନେ, ଆପଣମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅନୁମତି ଦେବା ଉଚିତ।
ଏଵମୁକ୍ତା ଭଗଵତା ମୁନଯସ୍ତେ ସମଭ୍ଯଯୁଃ। ମୁକ୍ତ୍ଵା ଶାଖାଂ ଗିରିଂ ପୁଣ୍ଯଂ ହିମଵନ୍ତ ତପୋଽର୍ଥିନଃ
ପୂଜ୍ୟଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ମୁନିମାନେ ଶାଖା ଛାଡ଼ି, ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ପବିତ୍ର ହିମବନ୍ତ ପର୍ବତକୁ ଚଲିଗଲେ।
ତତସ୍ତେଷ୍ଵପଯାତେଷୁ ପିତରଂ ଵିନତାସୁତଃ। ଶାଖାଵ୍ଯାକ୍ଷିପ୍ତଵଦନଃ ପର୍ଯପୃଚ୍ଛତ କଶ୍ଯପମ୍
ସେମାନେ ଚାଲିଯିବା ପରେ, ଭିନାତାଙ୍କ ପୁଅ, ଶାଖା ଦ୍ୱାରା ମୁହଁ ଆଉଁଠି ରହି, ପିତା କଶ୍ୟପଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ।
ଭଗଵନ୍କ୍ଵ ଵିମୁଞ୍ଚାମି ତରୋଃ ଶାଖାମିମାମହମ୍। ଵର୍ଜିତଂ ମାନୁଷୈର୍ଦେଶମାଖ୍ଯାତୁ ଭଗଵାନ୍ମମ
ପ୍ରଭୁ, ଏହି ଗଛର ଶାଖା କେଉଁଠି ଛାଡ଼ିଦେବି? ମୋତେ ମଣିଷ ନଥିବା ଏକ ସ୍ଥାନ କହନ୍ତୁ।
ତତୋ ନିଃପୁରୁଷଂ ଶୈଲଂ ହିମସଂରୁଦ୍ଧକନ୍ଦରମ୍। ଅଗମ୍ଯଂ ମନସାପ୍ଯନ୍ଯୈସ୍ତସ୍ଯାଚଖ୍ଯୌ ସ କଶ୍ଯପଃ
ତାପରେ କଶ୍ୟପ ତାଙ୍କୁ ଏମିତି ଏକ ପର୍ବତ ବିଷୟରେ କହିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ କୌଣସି ଲୋକ ନାହିଁ, ତାହାର ଗୁହା ହିମରେ ଆବୃତ, ଅନ୍ୟମାନେ ଚିନ୍ତା କରିପାରିବେ ନାହିଁ।
ତଂ ପର୍ଵତଂ ମହାକୁକ୍ଷିମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ସ ମହାଖଗଃ। ଜଵେନାଭ୍ଯପତତ୍ତାର୍କ୍ଷ୍ଯଃ ସଶାଖାଗଜକଚ୍ଛପଃ
ସେ ମହାବିଶାଳ ପାହାଡ଼କୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି, ମହାବଳୀ ଚିଲିକା, ମନର ତୁରନ୍ତ ଗତିରେ, ଗଛ ଶାଖା, ହାତୀ ଓ କଚ୍ଛପ ସହିତ ଉଡ଼ି ଚାଲିଗଲେ।
ନ ତାଂ ଵଧ୍ରୀ ପରିଣହେଚ୍ଛତଚର୍ମା ମହାତନୁମ୍। ଶାଖିନୋ ମହତୀଂ ଶାଖାଂ ଯାଂ ପ୍ରଗୃହ୍ଯ ଯଯୌ ଖଗଃ
ଏତେ ଭାରି ଗଛ ଶାଖା କିମ୍ବା ଏତେ ମୋଟା ପଶୁର ଚର୍ମ କେହି ଉଠାଇପାରିବେ ନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ସେ ଚିଲିକା, ଏହି ବଡ଼ ଶାଖାକୁ ଧରି, ଆକାଶରେ ଉଡ଼ିଗଲେ।
ସ ତତଃ ଶତସାହସ୍ରଂ ଯୋଜନାନ୍ତରମାଗତଃ। କାଲେନ ନାତିମହତା ଗରୁଡଃ ପତଗେଶ୍ଵରଃ
ତାପରେ, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ଗରୁଡ଼, ଅତି କମ୍ ସମୟରେ, ଏକ ଲକ୍ଷ ଯୋଜନା ଦୂର ଯାତ୍ରା କଲେ।
ସ ତଂ ଗତ୍ଵା କ୍ଷଣେନୈଵ ପର୍ଵତଂ ଵଚନାତ୍ପିତୁଃ। ଅମୁଞ୍ଚନ୍ମହତୀଂ ଶାଖାଂ ସସ୍ଵନଂ ତତ୍ର ଖେଚରଃ
ପିତାଙ୍କ କଥା ଅନୁଯାୟୀ, ଏକ କ୍ଷଣରେ ସେ ପାହାଡ଼କୁ ପହଞ୍ଚି, ଆକାଶରେ ଉଡ଼ୁଥିବା ସେଇ ପକ୍ଷୀ, ଏହି ବଡ଼ ଶାଖାକୁ ଉତ୍ସବ ଶବ୍ଦ ସହିତ ଛାଡ଼ିଦେଲେ।
ପକ୍ଷାନିଲହତଶ୍ଚାସ୍ଯ ପ୍ରାକମ୍ପତ ସ ଶୈଲରାଟ୍। ମୁମୋଚ ପୁଷ୍ପଵର୍ଷଂ ଚ ସମାଗଲିତପାଦପ
ତାଙ୍କର ପଖାର ପବନ ଲାଗି, ସେ ପାହାଡ଼ ଗଜଗଜାଇ ଉଠିଲା; ଗଛମାନେ ଆଉ ଗଛମାନେ ଧକ୍କା ଖାଇ, ଫୁଲର ବର୍ଷା ହେଲା।
ଶୃଙ୍ଗାଣି ଚ ଵ୍ଯଶୀର୍ଯନ୍ତ ଗିରେସ୍ତସ୍ଯ ସମନ୍ତତଃ। ମଣିକାଞ୍ଚନଚିତ୍ରାଣି ଶୋଭଯନ୍ତି ମହାଗିରିମ୍
ସେଇ ପାହାଡ଼ର ସମସ୍ତ ଶିଖର ଚାରିପାଖରେ ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ମଣି ଓ ସୁନାର ରୂପରେ ଶୋଭିତ ହେଇ, ମହାପାହାଡ଼କୁ ଅଧିକ ରୂପବାନ କଲା।
ଶାଖିନୋ ବହଵଶ୍ଚାପି ଶାଖଯାଽଭିହତାସ୍ତଯା। କାଞ୍ଚନୈଃ କୁସୁମୈର୍ଭାନ୍ତି ଵିଦ୍ଯୁତ୍ଵନ୍ତ ଇଵାମ୍ବୁଦାଃ
ଏହି ଶାଖା ଲାଗି ଅନେକ ଗଛ ହଳାଇଗଲା, ସେମାନେ ସୁନା ଫୁଲରେ ଚମକୁଥିଲେ, ଯେପରି ମେଘ ମାନେ ବିଜୁଳିରେ ଆଲୋକିତ ହୁଏ।
ତେ ହେମଵିକଚା ଭୂମୌ ଯୁତାଃ ପର୍ଵତଧାତୁଭିଃ। ଵ୍ଯରାଜଞ୍ଛାଖିନସ୍ତତ୍ର ସୂର୍ଯାଂଶୁପ୍ରତିରଞ୍ଜିତାଃ
ସେଇ ଗଛମାନେ, ସୁନା ଫୁଲରେ ଫୁଲି, ପାହାଡ଼ର ଧାତୁ ସହିତ ମିଶି, ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣରେ ରଙ୍ଗିନ ହୋଇ, ସେଠାରେ ଚମକୁଥିଲେ।
ତତସ୍ତସ୍ଯ ଗିରେଃ ଶୃଙ୍ଗମାସ୍ଥାଯ ସ ଖଗୋତ୍ତମଃ। ଭକ୍ଷଯାମାସ ଗରୁଡସ୍ତାଵୁଭୌ ଗଜକଚ୍ଛପୌ
ତାପରେ, ସେଇ ପାହାଡ଼ର ଶିଖର ଉପରେ ବସି, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗରୁଡ଼, ହାତୀ ଓ କଚ୍ଛପୁ ଦୁହିଁକୁ ଖାଇବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ତାଵୁଭୌ ଭକ୍ଷଯିତ୍ଵା ତୁ ସ ତାର୍କ୍ଷ୍ଯଃ କୂର୍ମକୁଞ୍ଜରୌ। ତତଃ ପର୍ଵତକୂଟାଗ୍ରାଦୁତ୍ପପାତ ମହାଜଵଃ
ସେ ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ, କଚ୍ଛପ ଓ ହାତୀ ଦୁହିଁକୁ ଖାଇ ସାରି, ପାହାଡ଼ର ଶିଖରରୁ ବେହଦ ତେଜରେ ଉଡ଼ିଯାଇଲେ।
ପ୍ରାଵର୍ତନ୍ତାଥ ଦେଵାନାମୁତ୍ପାତା ଭଯଶଂସିନଃ। ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଵଜ୍ରଂ ଦଯିତଂ ପ୍ରଜଜ୍ଵାଲ ଭଯାତ୍ତତଃ
ତାପରେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତ ଦେଖାଦେଲା; ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରିୟ ବଜ୍ର ଭୟରେ ଜ୍ୱଳିଉଠିଲା।
ସଧୂମା ନ୍ଯପତତ୍ସାର୍ଚିର୍ଦିଵୋଲ୍କା ନଭସଶ୍ଚ୍ଯୁତା। ତଥା ଵସୂନାଂ ରୁଦ୍ରାଣାମାଦିତ୍ଯାନାଂ ଚ ସର୍ଵଶଃ
ଧୂଆଁ ଛାଡ଼ି ଏକ ଅଗ୍ନିମୟ ଉଲ୍କା ଆକାଶରୁ ପଡ଼ିଲା; ଏଭଳି ଭାବରେ ବସୁ, ରୁଦ୍ର ଓ ସମସ୍ତ ଆଦିତ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ।
ସାଧ୍ଯାନାଂ ମରୁତାଂ ଚୈଵ ଯେ ଚାନ୍ଯେ ଦେଵତାଗଣାଃ। ସ୍ଵଂ ସ୍ଵଂ ପ୍ରହରଣଂ ତେଷାଂ ପରସ୍ପରମୁପାଦ୍ରଵତ୍
ସାଧ୍ୟ, ମରୁତ ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ନିଜେ ନିଜେ ଅସ୍ତ୍ର ଧରି, ପରସ୍ପରକୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଦୌଡ଼ିଲେ।
ଅଭୂତପୂର୍ଵଂ ସଂଗ୍ରାମେ ତଦା ଦେଵାସୁରେଽପି ଚ। ଵଵୁର୍ଵାତାଃ ସନିର୍ଘାତାଃ ପେତୁରୁଲ୍କାଃ ସହସ୍ରଶଃ
ଦେବ ଓ ଅସୁରମାନଙ୍କ ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ, ଯାହା ପୂର୍ବେ କେବେ ଦେଖାଯାଇନଥିଲା, ବିଜୁଳି ସହିତ ବାତାସ ବହୁଥିଲା, ହଜାର ହଜାର ଉଲ୍କା ପଡ଼ୁଥିଲା।
ନିରଭ୍ରମେଵ ଚାକାଶଂ ପ୍ରଜଗର୍ଜ ମହାସ୍ଵନମ୍। ଦେଵାନାମପି ଯୋ ଦେଵଃ ସୋଽପ୍ଯଵର୍ଷତ ଶୋଣିତମ୍
ମେଘ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଆକାଶ ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦରେ ଗଜଗଜାଇଲା; ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯିଏ ଦେବତା, ସେ ମଧ୍ୟ ରକ୍ତ ବର୍ଷା କଲେ।
ମମ୍ଲୁର୍ମାଲ୍ଯାନି ଦେଵାନାଂ ନେଶୁସ୍ତେଜାଂସି ଚୈଵ ହି। ଉତ୍ପାତମେଘା ରୌଦ୍ରାଶ୍ଚ ଵଵୃଷୁଃ ଶୋଣିତଂ ବହୁ
ଦେବତାମାନଙ୍କ ମାଳା ମୁଝିଗଲା, ସେମାନଙ୍କ ତେଜ ମ୍ଲାନ ହେଲା; ଭୟଙ୍କର ମେଘମାନେ ବେଶି ରକ୍ତ ବର୍ଷା କଲେ।
ରଜାଂସି ମୁକୁଟାନ୍ଯେଷାମୁତ୍ଥିତାନି ଵ୍ଯଧର୍ଷଯନ୍। ତତସ୍ତ୍ରାସସମୁଦ୍ଵିଗ୍ନଃ ସହ ଦେଵୈଃ ଶତକ୍ରତୁଃ। ଉତ୍ପାତାନ୍ଦାରୁଣାନ୍ପଶ୍ଯନ୍ନିତ୍ଯୁଵାଚ ବୃହସ୍ପତିମ୍
ଧୂଳି ଉଠି ସେମାନଙ୍କ ମୁକୁଟକୁ ଆଘାତ କଲା; ଏହା ଦେଖି, ଭୟ ଓ ଅଶାନ୍ତିରେ, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ, ଏହି ଭୟଙ୍କର ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତ ଦେଖି, ବୃହସ୍ପତିଙ୍କୁ କହିଲେ।
କିମର୍ଥଂ ଭଗଵନ୍ଘୋରା ଉତ୍ପାତାଃ ସହସୋତ୍ଥିତାଃ। ନ ଚ ଶତ୍ରୁଂ ପ୍ରପଶ୍ଯାମି ଯୁଧି ଯୋ ନଃ ପ୍ରଧର୍ଷଯେତ୍
"ହେ ଭଗବାନ, ଏହି ଭୟଙ୍କର ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତ ଏମିତି ହଠାତ୍ କାହିଁକି ଦେଖାଦେଲା? ଯୁଦ୍ଧରେ ଆମକୁ ହରାଇପାରିବା ମତିରେ କୌଣସି ଶତ୍ରୁକୁ ମୁଁ ଦେଖୁନାହିଁ।"
ତଵାପରାଧାଦ୍ଦେଵେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରମାଦାଚ୍ଚ ଶତକ୍ରତୋ। ତପସା ଵାଲଖିଲ୍ଯାନାଂ ମହର୍ଷୀଣାଂ ମହାତ୍ମନାମ୍
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମର ଅପରାଧ ଓ ଅବଧାନ ନଥିବାରୁ, ମହାତ୍ମା ବାଳଖିଲ୍ୟ ଋଷିମାନେ ତାପସ୍ୟା କରିଛନ୍ତି—
କଶ୍ଯପସ୍ଯ ମୁନେଃ ପୁତ୍ରୋ ଵିନତାଯାଶ୍ଚ ଖେଚରଃ। ହର୍ତୁଂ ସୋମମଭିପ୍ରାପ୍ତୋ ବଲଵାନ୍କାମରୂପଧୃକ୍
କଶ୍ୟପ ମୁନିଙ୍କର ପୁଅ ଓ ବିନତାଙ୍କର ଆକାଶରେ ଉଡୁଥିବା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସନ୍ତାନ, ଯିଏ ଇଚ୍ଛାମତେ ଯେକୌଣସି ରୂପ ଧାରଣ କରିପାରେ, ସେ ସୋମ ହରିବାକୁ ଚାଲିଛି।