ਕृਤਾਭਿषੇਕਾਃ ਸ਼ੁਚਯਃ ਕृਤਜਪ੍ਯਾ ਹੁਤਾਗ੍ਨਯਃ। ਭਵਨ੍ਤ ਆਸਤੇ ਸ੍ਵਸ੍ਥਾ ਬ੍ਰਵੀਮਿ ਕਿਮਹਂ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹੋ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ, ਜਪ ਕਰ ਲਏ ਹੋ, ਤੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਹਵਨ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਸੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਬੈਠੇ ਹੋ। ਦੋਵੇਂ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਹੋ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਕੀ ਆਖਾਂ?
ਪੁਰਾਣਸਂਹਿਤਾਃ ਪੁਣ੍ਯਾਃ ਕਥਾ ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਸਂਸ਼੍ਰਿਤਾਃ। ਇਤਿਵृਤ੍ਤਂ ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰਾਣਾਮृषੀਣਾਂ ਚ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍
ਪੁਰਾਣੇ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥ, ਜੋ ਧਰਮ ਤੇ ਲਾਭ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਰਾਜਿਆਂ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਕਰਤੱਬਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ।
ਦ੍ਵੈਪਾਯਨੇਨ ਯਤ੍ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਪੁਰਾਣਂ ਪਰਮਰ੍षਿਣਾ। ਸੁਰੈਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षਿਭਿਸ਼੍ਚੈਵ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਯਦਭਿਪੂਜਿਤਮ੍
ਉਹ ਪੁਰਾਣਾ ਜੋ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦਵੈਪਾਇਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਸੁਣ ਕੇ ਸਤਿਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ—
ਤਸ੍ਯਾਖ੍ਯਾਨਵਰਿष੍ਠਸ੍ਯ ਵਿਚਿਤ੍ਰਪਦਪਰ੍ਵਣਃ। ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾਰ੍ਥਨ੍ਯਾਯਯੁਕ੍ਤਸ੍ਯ ਵੇਦਾਰ੍ਥੈਰ੍ਭੂषਿਤਸ੍ਯ ਚ
ਉਸ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕਥਾ ਦੀ, ਜਿਸਦੇ ਭਾਗ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੇ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੁਖਮ ਅਰਥ ਤੇ ਤਰਕ ਹਨ, ਤੇ ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਤੱਤ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ—
ਭਾਰਤਸ੍ਯੇਤਿਹਾਸਸ੍ਯ ਪੁਣ੍ਯਾਂ ਗ੍ਰਨ੍ਥਾਰ੍ਥਸਂਯੁਤਾਮ੍। ਸਂਸ੍ਕਾਰੋਪਗਤਾਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੀਂ ਨਾਨਾਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੋਪਬृਂਹਿਤਾਮ੍
ਉਸ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਦੀ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਇਤਿਹਾਸ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੰਥ ਦਾ ਅਰਥ ਭਰਪੂਰ ਹੈ, ਜੋ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਿਖੀ ਹੋਈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ—
ਜਨਮੇਜਯਸ੍ਯ ਯਾਂ ਰਾਜ੍ਞੋ ਵੈਸ਼ਂਪਾਯਨ ਉਕ੍ਤਵਾਨ੍। ਯਥਾਵਤ੍ਸ ऋषਿਃ ਪृष੍ਟਃ ਸਤ੍ਰੇ ਦ੍ਵੈਪਾਯਨਾਜ੍ਞਯਾ
ਜੋ ਰਾਜਾ ਜਨਮੇਜਯ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ੀ ਵੈਸ਼ੰਪਾਇਨ ਨੇ ਦਵੈਪਾਇਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਠੀਕ ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣਾਈ ਸੀ—
ਵੇਦੈਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਭਿਃ ਸਯੁਕ੍ਤਾਂ ਵ੍ਯਾਸਸ੍ਯਾਦ੍ਭੁਤਕਰ੍ਮਣਃ। ਸਂਹਿਤਾਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਃ ਪੁਣ੍ਯਾਂ ਪਾਪਭਯਾਪਹਾਮ੍
ਉਹ ਸੰਕਲਨ, ਜੋ ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਵਿਆਸ ਦੇ ਅਸਾਧਾਰਣ ਕੰਮਾਂ ਨੇ ਬਣਾਇਆ, ਅਸੀਂ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਪਾਪ ਦੇ ਡਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕਥਾ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ।
ਆਦ੍ਯਂ ਪੁਰੁषਮੀਸ਼ਾਨਂ ਪੁਰੁਹੂਤਂ ਪੁਰੁष੍ਟੁਤਮ੍। ऋਤਮੇਕਾਕ੍ਸ਼ਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਵ੍ਯਕ੍ਤਾਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਸਨਾਤਨਮ੍
ਉਹ ਆਦਿ ਪੁਰਖ, ਪ੍ਰਭੂ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਤਿਕਾਰ ਜੋਗ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੇ ਹੋਏ, ਇਕ ਅੱਖਰ ਵਾਲਾ ਸੱਚ, ਬ੍ਰਹਮ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟ ਤੇ ਅਪ੍ਰਗਟ, ਸਦਾ ਕਾਇਮ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈ—
ਅਸਚ੍ਚ ਸਚ੍ਚੈਵ ਚ ਯਦ੍ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਸਦਸਤਃ ਪਰਮ੍ ਪਰਾਵਰਾਣਾਂ ਸ੍ਰष੍ਟਾਰਂ ਪੁਰਾਣਂ ਪਰਮਵ੍ਯਯਮ੍
ਉਹ ਜੋ ਅਸੱਤ ਤੇ ਸੱਤ ਦੋਹਾਂ ਹੈ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ, ਤੇ ਜੋ ਸੱਤ-ਅਸੱਤ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ; ਉੱਚੇ-ਹੇਠਲੇ ਸਭ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ, ਪੁਰਾਣਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ, ਕਦੇ ਨਾ ਨਾਸ ਹੋਣ ਵਾਲਾ—
ਮਙ੍ਗਲ੍ਯਂ ਮਙ੍ਗਲਂ ਵਿष੍ਣੁਂ ਵਰੇਣ੍ਯਮਨਘਂ ਸ਼ੁਚਿਮ੍। ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਹृषੀਕੇਸ਼ਂ ਚਰਾਚਰਗੁਰੁਂ ਹਰਿਮ੍
ਮੈਂ ਉਹ ਮੰਗਲਕਾਰੀ, ਮੰਗਲ ਵਾਲੇ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਪਾਪ ਰਹਿਤ, ਪਵਿੱਤਰ, ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼, ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਸਭ ਦਾ ਅਧਿਆਪਕ, ਹਰੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਮਹਰ੍षੇਃ ਪੂਜਿਤਸ੍ਯੇਹ ਸਰ੍ਵਲੋਕੈਰ੍ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ। ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਮਤਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਵ੍ਯਾਸਸ੍ਯਾਦ੍ਭੁਤਕਰ੍ਮਣਃ
ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਰਿਸ਼ੀ, ਜਿਸਦੀ ਇੱਥੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਮੈਂ ਵਿਆਸ ਦੇ ਅਸਾਧਾਰਣ ਕੰਮ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਸਿੱਖਿਆ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਨਮੋ ਭਗਵਤੇ ਤਸ੍ਮੈ ਵ੍ਯਾਸਾਯਾਮਿਤਤੇਜਸੇ। ਯਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸਾਦਾਦ੍ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਨਾਰਾਯਣਕਥਾਮਿਮਾਮ੍
ਉਸ ਭਗਵਾਨ ਵਿਆਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਜੋਤਿ ਅਣਗਿਣਤ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮੈਂ ਇਹ ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਵਾਂਗਾ।
ਸਰ੍ਵਾਸ਼੍ਰਮਾਭਿਸ਼ਮਨਂ ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥਾਵਗਾਹਨਮ੍। ਨ ਤਥਾ ਫਲਦ ਸੂਤੇ ਨਾਰਾਯਣਕਥਾ ਯਥਾ
ਸਾਰੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਦੀ ਜਿੱਤ ਜਾਂ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਵੀ ਉਤਨਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ, ਜਿੰਨਾ ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਨਾਸ੍ਤਿ ਨਾਰਾਯਣਸਮਂ ਨ ਭੂਤਂ ਨ ਭਵਿष੍ਯਤਿ। ਏਤੇਨ ਸਤ੍ਯਵਾਕ੍ਯੇਨ ਸਰ੍ਵਾਰ੍ਥਾਨ੍ਸਾਧਯਾਮ੍ਯਹਮ੍
ਨਾਰਾਇਣ ਵਰਗਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਇਆ, ਨਾ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਇਸ ਸੱਚੇ ਬਚਨ ਨਾਲ ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਸਿਰੇ ਚੜ੍ਹਾਵਾਂਗਾ।
ਆਚਖ੍ਯੁਃ ਕਵਯਃ ਕੇਚਿਤ੍ਸਂਪ੍ਰਤ੍ਯਾਚਕ੍ਸ਼ਤੇ ਪਰੇ। ਆਖ੍ਯਾਸ੍ਯਨ੍ਤਿ ਤਥੈਵਾਨ੍ਯ ਇਤਿਹਾਸਮਿਮਂ ਭੁਵਿ
ਕੁਝ ਕਵੀਆਂ ਨੇ ਇਹ ਕਥਾ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸੀ, ਹੋਰ ਹੁਣ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ, ਤੇ ਹੋਰ ਵੀ ਇਸ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸਣਗੇ।
ਇਦਂ ਤੁ ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਮਹਜ੍ਜ੍ਞਾਨਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਮ੍। ਵਿਸ੍ਤਰੈਸ਼੍ਚ ਸਮਾਸੈਸ਼੍ਚ ਧਾਰ੍ਯਤੇ ਯਦ੍ਦ੍ਵਿਜਾਤਿਭਿਃ
ਪਰ ਇਹ ਵੱਡਾ ਗਿਆਨ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਵਲੋਂ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਤੇ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਸੰਭਾਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਲਙ੍ਕृਤਂ ਸ਼ੁਭੈਃ ਸ਼ਬ੍ਦੈਃ ਸਮਯੈਰ੍ਦਿਵ੍ਯਧਨੁषੈਃ। ਛਨ੍ਦੋਵृਤ੍ਤੈਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧੈਰਨ੍ਵਿਤਂ ਵਿਦੁषਾਂਪ੍ਰਿਯਮ੍
ਇਹ ਕਥਾ ਸੁੰਦਰ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਈ ਹੋਈ ਹੈ, ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਤੇ ਦਿਵਯ ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਛੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਗਿਆਨੀਆਂ ਬੜਾ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤਪਸਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯੇਣ ਵ੍ਯਸ੍ਯ ਵੇਦਂ ਸਨਾਤਨਮ੍। ਇਤਿਹਾਸਮਿਮਂ ਚਕ੍ਰੇ ਪੁਣ੍ਯਂ ਸਤ੍ਯਵਤੀਸੁਤਃ
ਸਤੀਵਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਤਪ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਚਰਿਆ ਨਾਲ ਸਦਾ-ਥਿਰ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਇਤਿਹਾਸ ਰਚਿਆ।
ਪੁਣ੍ਯੇ ਹਿਮਵਤਃ ਪਾਦੇ ਮੇਧ੍ਯੇ ਗਿਰਿਗੁਹਾਲਯੇ। ਵਿਸ਼ੋਧ੍ਯ ਦੇਹਂ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਦਰ੍ਭਸਂਸ੍ਤਰਮਾਸ਼੍ਰਿਤਃ
ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪੈਰਾਂ ਉੱਤੇ, ਇਕ ਸੁੱਚੀ ਪਹਾੜੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ, ਧਰਮਵਾਨ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਕੇ, ਕੁਸ਼ਾਂ ਦੀ ਚੌਕੀ ਉੱਤੇ ਬੈਠਿਆ।
ਸ਼ੁਚਿਃ ਸਨਿਯਮੋ ਵ੍ਯਾਸਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਾਤ੍ਮਾਤਪਸਿ ਸ੍ਥਿਤਃ ਭਾਰਤਸ੍ਯੇਤਿਹਾਸਸ੍ਯ ਧਰ੍ਮੇਣਾਨ੍ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤਾਂ ਗਤਿਮ੍
ਸਾਫ-ਸੁਥਰਾ ਤੇ ਸੈਯਮ ਵਾਲਾ ਵਿਆਸ, ਮਨ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕਰਕੇ ਤਪ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਚਾਲ ਨੂੰ ਧਰਮ ਰਾਹੀਂ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਯੋਗਂ ਜ੍ਞਾਨੇਨ ਸੋऽਪਸ਼੍ਯਤ੍ਸਰ੍ਵਮਨ੍ਤਤਃ
ਉਸ ਨੇ ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਜੋਗ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋ ਕੇ, ਸਭ ਕੁਝ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖ ਲਿਆ।
ਨਿष੍ਪ੍ਰਭੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਨਿਰਾਲੋਕੇ ਸਰ੍ਵਤਸ੍ਤਮਸਾ ਵृਤੇ। ਬृਹਦਣ੍ਡਮਭੂਦੇਕਂ ਪ੍ਰਜਾਨਾਂ ਬੀਜਮਵ੍ਯਯਮ੍
ਉਸ ਸੁੰਨੇ, ਰੋਸ਼ਨੀ ਤੋਂ ਖਾਲੀ, ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਥਾਂ ਵਿੱਚ, ਇਕ ਵੱਡਾ ਅੰਡਾ ਉਭਰਿਆ, ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਜਿੰਦਾਂ ਦਾ ਅਟੱਲ ਬੀਜ ਸੀ।
ਯੁਗਸ੍ਯਾਦਿਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਤਨ੍ਮਹਦ੍ਦਿਵ੍ਯਂ ਪ੍ਰਚਕ੍ਸ਼ਤ। ਵ੍ਯਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤਚ੍ਛ੍ਰੂਯਤੇ ਸਤ੍ਯਂਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਸਨਾਤਨਮ੍
ਉਸ ਮਹਾਨ ਤੇ ਦਿਵਯ ਤੱਤ ਨੂੰ ਯੁਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਵਿੱਚ ਸਦਾ-ਥਿਰ ਸੱਚ, ਜੋਤ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਅਦ੍ਭੁਤਂ ਚਾਪ੍ਯਚਿਨ੍ਤ੍ਯਂ ਚ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਸਮਤਾਂ ਮਤਮ੍। ਅਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਕਾਰਣਂ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਂ ਯਤ੍ਤਤ੍ਸਦਸਦਾਤ੍ਮਕਮ੍
ਉਹ ਹਰ ਥਾਂ ਇਕੋ ਜਿਹਾ, ਅਚੰਭਾ ਤੇ ਸੋਚ ਤੋਂ ਪਰੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ, ਨਿੱਘਾ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਜੋ ਹੋਣ ਤੇ ਨਾ-ਹੋਣ ਦੋਵੇਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ।
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਪਿਤਾਮਹੋ ਜਜ੍ਞੇ ਪ੍ਰਭੁਰੇਕਃ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ। ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸੁਰਗੁਰੁਃ ਸ੍ਥਾਣੁਰ੍ਮਨੁਃ ਕਃ ਪਰਮੇष੍ਠ੍ਯਥ
ਉਸ ਤੋਂ ਹੀ ਪਿਤਾਮਹ ਪੈਦਾ ਹੋਏ—ਇਕੋ ਪ੍ਰਭੂ, ਸਿਰਜਣਹਾਰ: ਬ੍ਰਹਮਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ, ਸਥਾਣੁ, ਮਨੂ, ਕਹ ਤੇ ਪਰਮੇਸ਼ਠੀ।
ਪ੍ਰਾਚੇਤਸਸ੍ਤਥਾ ਦਕ੍ਸ਼ੋ ਦਕ੍ਸ਼ਪੁਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਸਪ੍ਤਵੈ। ਤਤਃ ਪ੍ਰਜਾਨਾਂ ਪਤਯਃ ਪ੍ਰਾਭਵਨ੍ਨੇਕਵਿਂਸ਼ਤਿਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਚੇਤਸ, ਦੱਖ ਤੇ ਦੱਖ ਦੇ ਸੱਤ ਪੁੱਤਰ, ਫਿਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਕਵੀਹ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹੋਏ।
ਪੁਰੁषਸ਼੍ਚਾਪ੍ਰਮੇਯਾਤ੍ਮਾ ਯਂ ਸਰ੍ਵऋषਯੋ ਵਿਦੁ। ਵਿਸ਼੍ਵੇਦੇਵਾਸ੍ਤਥਾऽऽਦਿਤ੍ਯਾ ਵਸਵੋऽਥਾਸ਼੍ਵਿਨਾਵਪਿ
ਤੇ ਉਹ ਪੁਰਖ, ਜਿਸ ਦੀ ਹਕੀਕਤ ਅਣਮਾਪ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਆਦਿਤਿਆ, ਵਸੂ ਤੇ ਅਸ਼ਵਿਨ ਵੀ।
ਯਕ੍ਸ਼ਾਃ ਸਾਧ੍ਯਾਃ ਪਿਸ਼ਾਚਾਸ਼੍ਚ ਗੁਹ੍ਯਕਾਃ ਪਿਤਰਸ੍ਤਥਾ। ਤਤਃ ਪ੍ਰਸੂਤਾ ਵਿਦ੍ਵਾਂਸਃ ਸ਼ਿष੍ਟਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षਿਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਯਕਸ਼, ਸਾਧ, ਪਿਸਾਚ, ਗੁਹ੍ਯਕ ਤੇ ਪਿਤਰ; ਫਿਰ ਗਿਆਨੀਆਂ ਤੇ ਚੰਗੇ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ।
ਮਹਰ੍षਯਸ਼੍ਚ ਬਹਵਃ ਸਰ੍ਵੈਃ ਸਮੁਦਿਤਾ ਗੁਣੈਃ। ਆਤੋ ਦ੍ਯੌਃ ਪृਥਿਵੀ ਵਾਯੁਰਨ੍ਤਰਿਕ੍ਸ਼ਂ ਦਿਸ਼ਸ੍ਤਯਾ
ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਹਾਂਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਸਨ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਆਕਾਸ਼, ਧਰਤੀ, ਹਵਾ, ਵਿਚਕਾਰਲਾ ਅਸਮਾਨ ਤੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਬਣੀਆਂ।
ਸਂਵਤ੍ਸਰਰ੍ਤਵੋ ਮਾਸਾਃ ਪਕ੍ਸ਼ਾਹੋਰਾਤ੍ਰਯਃ ਕ੍ਰਮਾਤ੍। ਯਚ੍ਚਾਨ੍ਯਦਪਿ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਸਂਭੂਤਂ ਲੋਕਸਾਕ੍ਸ਼ਿਕਮ੍
ਸਾਲ, ਰੁੱਤਾਂ, ਮਹੀਨੇ, ਪੱਖੇ, ਦਿਨ-ਰਾਤ—ਇਹ ਸਭ ਕ੍ਰਮਵਾਰ; ਤੇ ਹੋਰ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ।