राज्ञः वचः श्रुत्वा भीष्मः कौरवश्रेष्ठः तं चेदिराजानं प्रत्युवाच—"किं करिष्यामि, राजन्? यदि त्वं, वृद्धः सन् अपि, पूर्वे धर्मज्ञैः उक्तं धर्मवचनं न शृणोषि। आत्मनिन्दा च आत्मस्तुतिरेव, परनिन्दा च परस्तुतिरेव—एवं आचारो न सतां, नूनं भीष्म, त्वया एतद् न श्रुतम्। यत् यद् स्तुत्यं भवति, तद् सर्वं मोहात् भक्त्या च केशवं त्वं स्तौषि; किन्तु, भीष्म, न कोऽपि तस्य अनुमोदनं करोति। कथं त्वं केवलं कामात् सर्वं कर्म गवां च भोजानां गोपाय दुष्टात्मने समर्पयसि? यदि तव बुद्धिः स्वभावं न प्रतिनिवर्तते, भारत, अहं पूर्वमपि इदं वक्तुम् अयम्, कुलिङ्गपक्षिण इव। हिमालयपादेषु वसति कश्चित् पक्षी कुलिङ्गनामधेयः; तस्य वाक्यानि सदा भयपूर्णानि च असाराणि श्रूयन्ते। सः निरन्तरं 'मा प्रमाद्यथाः' इति क्रोशति, स्वयम् एव प्रमाद्यन् स्वकर्मणि न जानाति। भीष्म, स पक्षी अल्पमेधसः सिंहस्य जिह्वान्तर्गते मांसं हरति। जीवतः सिंहस्य पश्यतः च, सः निःसंशयं तद् करोति; तथैव त्वं, अधर्मज्ञ, सदा तादृशं वदसि। पृथिव्याः राजानः जीवन्तः पश्यन्तः च, भीष्म, त्वं निःसंशयं वर्तसे; जगतः द्विष्यमाणेषु कर्मसु, त्वत्तः समो नास्ति कश्चन। एवं चेदिराजस्य तानि तीक्ष्णानि वचनानि श्रुत्वा, भीष्मः तस्य साक्षात् प्रत्युवाच—'मम जीवितं एतेषां राज्ञां इच्छया एव इति कथ्यते; किन्तु, एतान् नरपतिं तृणस्य अपि न मूल्ययामि।' भीष्मस्य एवं उक्ते, केचन राजानः उच्चैः शब्दं कुर्वन्तः, केचन हृष्टाः, केचन च भीष्मं निन्दन्तः। तदा केचन महेषवः भीष्मस्य वचः श्रुत्वा ऊचुः—'एष पापी, दर्पयुक्तः, वृद्धश्च; न भीष्मः क्षम्यः।' 'एष दुष्टात्मा भीष्मः पशुवद् हन्यताम्, राजानः! वा ज्वलता वह्निना सर्वैः क्रुद्धैः सः दह्यताम्।' एवं वचः श्रुत्वा, प्राज्ञः कुरुपितामहः भीष्मः तान् एव पृथिवीपतिं प्रति पुनरुवाच—'यत् सर्वं उक्तं प्रत्यूक्तं च, अहं न किञ्चिद् निर्णयं पश्यामि; अतः, पृथिवीश्वराः, यद् अहम् इदानीं वक्ष्यामि, तद् सर्वे शृणुत। पशुवद् हन्येयम्, वा वह्निना दह्येयम्—एषा सर्वा आपदि मम मूर्ध्नि स्थापिता। अत्र स्थितः गोविन्दः, अस्माभिः पूजितः, अच्युतः; यस्य चेतसः तस्मात् निवर्तते, सः केवलं मृत्युं इच्छति। अद्य यः कृष्णं, चक्रगदाधरं, युद्धाय आह्वयति—सः हतः सन् अस्य यादवदेवस्य शरीरे प्रविशतु।' भीष्मस्य वचनं श्रुत्वा, महाबलः चेदिराजः युद्धे वासुदेवेन सह स्पर्धमानः वासुदेवं प्रति वाक्यं व्याहरत्—'त्वां युद्धाय आह्वये, जनार्दन; आगच्छ, अद्य त्वां पाण्डवैः सह हनिष्यामि। कृष्ण, त्वया सह पाण्डवाः मया नूनं हन्यन्ते—ये राजानः अन्यान् न मत्वा त्वामेव पूजितवन्तः। ये त्वां, कृष्ण, मूढत्वात् राजानं वा सेवकं वा इति पूजयन्ति, त्वं यद्यपि न योग्यः, योग्य इव—तेऽपि मरणार्हाः इति मन्ये।' एवं उक्त्वा, राजसिंह, सिंहनादं कृत्वा, वीर्यवान् शिशुपालः सर्वेषां प्राणिनां मध्ये तं युद्धाय आह्वानं कृतवान्। तदा युद्धे क्रुद्धः सः, सशस्त्रः, सर्वैः राजभिः सहितः, सूनितः शीघ्रं पाण्डवानां यज्ञविघ्नाय प्रवव्राज। ततः केशिहन्ता हरिः, चक्रगदाधरः, दारुकसारथ्येन शोभनं रथं आरुह्य, भीष्मस्य हस्तेन सह उत्तमं रथम आरुरोह। सः पापबुद्धिः सर्वान् राजान् क्रोधाय प्रेरयामास; कृष्णः एकेनैव रथेन युद्धभूमौ स्थितः। तदा सर्वे राजानः कृष्णं पद्मनेत्रं, गरुडध्वजं रथे स्थितं, उदितसूर्यसमानप्रभं दृष्टवन्तः। ते कृष्णम् धनुः संयच्छन्तं, तेजसा ज्वलन्तं, दिव्यपुष्पविभूषितरथे स्थितं, पुष्पकध्वजमिव, अपश्यन्। कृष्णं एवं तेजसा दीप्तं पुरतः गच्छन्तं दृष्ट्वा, सर्वे अशक्ताः सन्तः, यथोचितं पूजनं चक्रुः। तदा महाबाहुः, महासुरनिःसूदनः, वृष्णिवीरः हरिः, राजन्, समागतान् राज्ञः सान्त्वयन् इदं वचनम् अब्रवीत्—'यूयं सर्वे सेनया सह ममाज्ञया निवर्तध्वं, सुखं च तिष्ठन्तु; एष पापात्मा मम सन्निधौ यूयं न अवमन्यताम्, राजानः। एष अस्माकं शत्रुः, वृष्णिद्वेषी; सत्यवतीपुत्रः सात्वतानां नित्यवैरं वहति। यदा वयं प्राग्ज्योतिषपुरं गतवन्तः, एष क्रूरः द्वारकां दग्धुम् इच्छन्, स्वजनः सन् अपि, राजा सन् अपि, तां ददाह। भोजराजस्य रैवतकपर्वते क्रीडतः सन्, सः सर्वान् तान् जनान् हत्वा बद्ध्वा च, मायया स्वनगरे पूर्वं नीतवान्। अश्वमेधयज्ञे, सः रक्षितं अश्वं हृत्वा, मम पितुः यज्ञविघ्नाय, पापचिकीर्षया तं चक्रे। सः बभ्रुमुनिं सौवीरदेशं गतं जानित्वा, तस्य पत्नीं, अनिच्छन्तीं, अत्र आगतां, मोहात् हृतवान्। मायया आत्मानं तिरस्कृत्य, क्रूरः सः वैशाल्यां भद्रां तापसीं, कारूषराजाय, मम मातुलकन्यां, हृतवान्। वृष्णिकन्यानां दुःखहेतुं कृत्वा, कुकुरान् अन्धकांश्च हत्वा, एष दुष्टात्मा विक्रान्तः प्रविष्टः।