సఖ్యం మేఽస్తు త్వయా దేవ యథేచ్ఛసి పురందర। బలం తు మమ జానీహి మహచ్చాసహ్యమేవ చ
"పురందరా! నీవు కోరినట్లుగా మనిద్దరికీ స్నేహం ఉండాలి. కానీ నా బలం ఎంత గొప్పదో, ఎంత భరించలేనిదో తెలుసుకో."
కామం నైతత్ప్రశంసన్తి సన్తః స్వబలసంస్తవమ్। `అనిమిత్తం సురశ్రేష్ఠ సద్యః ప్రాప్నోతి గర్హణామ్
"తమ బలాన్ని తామే పొగిడుకోవడం సద్గుణులు చేయరు, దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా! కారణం లేకుండా ఇలా చెప్పడం అపహాస్యానికి గురిచేస్తుంది."
గుణసంకీర్తనం చాపి పృష్టేనాన్యేన గోపతే। వక్తవ్యం న తు వక్తవ్యం స్వయమేవ శతక్రతో
"ఇతరులు అడిగినప్పుడు మాత్రమే, ఓ భూమిపాలకా, తమ గుణాలను చెప్పాలి. కానీ శతక్రతువా! ఎవ్వరూ అడగకుండానే తానే చెప్పడం మంచిది కాదు."
సఖేతి కృత్వా తు సఖే పృష్టో వక్ష్యామ్యహం త్వయా। న హ్యాత్మస్తవసంయుక్తం వక్తవ్యమనిమిత్తతః
"కానీ నీవు నన్ను స్నేహితుడిగా పిలిచి అడిగినందున, నేను చెబుతాను. కారణం లేకుండా తానె తాను పొగడుకోవడం మంచిది కాదు."
సపర్వతవనాముర్వీం ససాగరజలామిమామ్। వహే పక్షేణ వై శక్ర త్వామప్యత్రావలమ్బినమ్
"ఓ శక్రా! ఈ భూమిని, పర్వతాలు, అడవులు, సముద్రాలు అన్నీ కలిపి, నీవు కూడా నన్ను ఆధారపడితే, ఒక్క రెక్కతోనే మోయగలను."
సర్వాన్సంపిణ్డితాన్వాపి లోకాన్సస్థాణుజఙ్గమాన్। వహేయమపరిశ్రాన్తో విద్ధీదం మే మహద్బలమ్
"స్థిరమైనవి, చలించే జీవులు కలిపి, అన్ని లోకాలను అలసట లేకుండా మోయగలను. ఇదే నా గొప్ప బలం అని తెలుసుకో."
ఇత్యుక్తవచనం వీరం కిరీటీ శ్రీమతాం వరః। ఆహ శౌనక దేవేన్ద్రః సర్వలోకహితః ప్రభుః
అలా చెప్పిన తరువాత, మహా వీరుడైన కిరీటీ, శ్రేష్ఠులలో శ్రేష్ఠుడైన అతడిని, దేవేంద్రుడు, సర్వలోకాలకు మేలు చేసే ప్రభువు అయిన శౌనకుడు ఇలా ఉద్దేశించి పలికాడు.
ఏవమేవ యథాత్థ త్వం సర్వం సంభావ్యతే త్వయి। సంగృహ్యతామిదానీం మే సఖ్యమత్యన్తముత్తమమ్
నీవు చెప్పినట్లు అన్నీ నీవల్ల సాధ్యమే. ఇప్పుడు నా నుండి ఈ అత్యుత్తమమైన, శాశ్వతమైన స్నేహాన్ని స్వీకరించు.
న కార్యం యది సోమేన మమ సోమః ప్రదీయతామ్। అస్మాంస్తే హి ప్రబాధేయుర్యేభ్యో దద్యాద్భవానిమమ్
నాకు సోమరసం అవసరం లేకపోతే, అది ఇవ్వబడాలి. నువ్వు ఈ సోమాన్ని ఎవరికైనా ఇస్తే, వారు మనకు హాని చేయగలరు.
కించిత్కారణముద్దిశ్య సోమోఽయం నీయతే మయా। న దాస్యామి సమాపాతుం సోమం కస్మైచిదప్యహమ్
కొంత కారణం వల్లనే నేను ఈ సోమాన్ని తీసుకెళ్తున్నాను. దీన్ని ఎవరికీ తినడానికి నేను ఇవ్వను.
యత్రేమం తు సహస్రాక్ష నిక్షిపేయమహం స్వయమ్। త్వమాదాయ తతస్తృర్ణం హరేథాస్త్రిదివేశ్వర
ఓ సహస్రాక్ష! నేను ఈ సోమాన్ని ఎక్కడ ఉంచితే, అక్కడ నువ్వు ఆ దర్భను తీసుకుని వెళ్లవచ్చు, ఓ మూడు లోకాలకు అధిపతీ!
వాక్యేనానేన తుష్టోఽహం యత్త్వయోక్తమిహాణ్డజ। యమిచ్ఛసి వరం మత్తస్తం గృహాణ ఖగోత్తమ
నీవు ఇక్కడ చెప్పిన మాటలతో నేను సంతోషించాను, ఓ అండజుడా! నీవు కోరుకున్న వరాన్ని నన్ను అడిగి తీసుకో, పక్షిరాజా!
ఇత్యుక్తః ప్రత్యువాచేదం కద్రూపుత్రాననుస్మరన్। భవేయుర్భుజగాః శక్ర మమ భక్ష్యా మహాబలాః
అలా అన్నపుడు, కద్రూ కుమారులను గుర్తు పెట్టుకోకుండా అతడు ఇలా అన్నాడు: 'ఓ శక్రా! మహాబలమైన పాములు నాకు ఆహారంగా మారాలి.'
ఈశోఽహమపి సర్వస్య కరిష్యామి తు తేఽర్థితామ్। భవేయుర్భుజగాః శక్ర మమ భక్ష్యా మహాబలాః
నేను సర్వలోకాలకు అధిపతినే, నీ కోరికను నెరవేర్చుతాను. మహాబలమైన పాములు నీకు భక్ష్యంగా మారాలి, ఓ శక్రా!
తథేత్యుక్త్వాఽన్వగచ్ఛత్తం తతో దానవసూదనః। దేవదేవం మహాత్మానం యోగినామీశ్వరం హరిమ్
'అలా జరుగనీ' అని చెప్పి, దానవులను సంహరించేవాడు, మహాత్ముడైన హరిః, యోగులకందరికీ అధిపతియైన దేవదేవుడు అతని వెంట వెళ్లాడు.
స చాన్వమోదత్తం చార్థం యథోక్తం గరుడేన వై। ఇదం భూయో వచః ప్రాహ భగవాంస్త్రిదశేశ్వరః
గరుడుడు చెప్పినట్లు ఆ విషయం నచ్చింది. అప్పుడు దేవతల అధిపతి అయిన భగవంతుడు మళ్లీ ఇలా అన్నాడు.
హరిష్యామి వినిక్షిప్తం సోమమిత్యనుభాష్య తమ్। ఆజగామ తతస్తూర్ణం సుపర్ణీ మాతురన్తికమ్
'నేను ఈ సోమాన్ని ఉంచిన తరువాత తీసుకుంటాను' అని చెప్పి, సుపర్ణుడు వెంటనే తన తల్లి దగ్గరకు వేగంగా వెళ్లాడు.
వినయావనతో భూత్వా వచనం చేదమబ్రవీత్। ఇదమానీతమమృతం దేవానాం భవనాన్మయా
వినయంతో తలవంచి, ఇలా అన్నాడు: 'దేవతల గృహం నుండి ఈ అమృతాన్ని నేను తీసుకొచ్చాను.'
ప్రశాధి కిమితో మాతః కరిష్యామి శుభవ్రతే
తల్లి! నేను ఏం చేయాలో ఆజ్ఞాపించు, శుభవ్రతా!
ఇదమానీతమమృతం నిక్షేప్స్యామి కుశేషు వః
నేను తీసుకొచ్చిన ఈ అమృతాన్ని మీ కోసం దర్భపై ఉంచుతాను.
స్నాతా మఙ్గలసంయుక్తాస్తతః ప్రాశ్నీత పన్నగాః। భవద్భిరిదమాసీనైర్యదుక్తం తద్వచస్తదా
స్నానం చేసి, మంగళకార్యాలు చేసి, పాములు ఆనందంతో అక్కడ కూర్చొని, మీరు చెప్పినట్లు ఆ అమృతాన్ని సేవించండి.
అదాసీ చైవ మాతేయమద్యప్రభృతి చాస్తు మే। యథోక్తం భవతామేతద్వచో మే ప్రతిపాదితమ్
ఈ తల్లి ఇకపై నాకు తల్లిగా ఉండాలి; మీరు చెప్పిన మాటలు నాకై నెరవేరాయి.
తతః స్నాతుం గతాః సర్పాః ప్రత్యుక్త్వా తం తథేత్యుత। శక్రోఽప్యమృతమాక్షిప్య జగామ త్రిదివం పునః
పాములు 'అలా జరుగనీ' అని చెప్పి స్నానం చేయడానికి వెళ్లారు. శక్రుడు కూడా అమృతాన్ని తీసుకుని మళ్లీ స్వర్గానికి వెళ్లిపోయాడు.
అథాగతాస్తముద్దేశం సర్పాః సోమార్థినస్తదా। స్నాతాశ్చ కుతజప్యాశ్చ ప్రహృష్టాః కృతమఙ్గలాః
ఆ తరువాత సోమాన్ని కోరికతో ఉన్న పాములు అక్కడికి వచ్చారు. వారు స్నానం చేసి, జపాలు చేసి, మంగళకార్యాలు చేసి, ఆనందంతో ఉన్నారు.
పరస్పరకృతద్వేషాః సోమప్రాశనకర్మణి। అహం పూర్వమహం పూర్వమిత్యుక్త్వా తే సమాద్రవన్
ఒకరిపై ఒకరు ద్వేషంతో, 'నేను ముందుగా సోమరసం తాగుతాను! నేను ముందే పోతాను!' అని అందరూ అరుస్తూ, ఆ సోమపానానికి పరుగెత్తారు.
యత్రైతదమృతం చాపి స్థాపితం కుశసంస్తరే। తద్విజ్ఞాయ హృతం సర్పాః ప్రతిమాయాకృతం చ తత్
ఆ అమృతాన్ని కుశ గడ్డపై ఉంచినప్పుడు, పాములు అది తీసుకుపోయి, దాని స్థానంలో నకిలీదాన్ని పెట్టారని గ్రహించాయి.
సోమస్థానమిదం చేతి దర్భాంస్తే లిలిహుస్తదా। తతో ద్విధా కృతా జిహ్వాః సర్పాణాం తేన కర్మణా
‘ఇది సోమరసం ఉన్న చోటు’ అని అనుకుని, పాములు ఆ దర్భ గడ్డను నాకాయి. ఆ పని వల్ల వాటి నాలుకలు రెండు భాగాలుగా విడిపోయాయి.
అభవంశ్చామృతస్పర్శాద్దర్భాస్తేఽథ పవిత్రిణః। `నాగాశ్చ వఞ్చితా భూత్వా విసృజ్య వినతాం తతః। విషాదమగమంస్తీవ్రం గరుడస్య బలాత్ప్రభో
అమృతాన్ని తాకినందువల్ల ఆ పవిత్రమైన దర్భ గడ్డి అమరమైనది అయింది. కానీ నాగులు మోసపోయి, వినతను వదిలేసి, గరుడుని బలానికి భయపడి తీవ్ర నిరాశలో పడ్డారు.
ఏవం తదమృతం తేన హృతమాహృతమేవ చ। ద్విజిహ్వాశ్చ కృతాః సర్పా గరుడేన మహాత్మనా
ఇలా, ఆ అమృతాన్ని మహాత్ముడైన గరుడుడు తీసుకెళ్లాడు. పాముల నాలుకలు రెండుగా చేయబడినవి కూడా అతని వల్లే.
తతః సుపర్ణః పరమప్రహర్షవా- న్విహృత్య మాత్రా సహ తత్ర కాననే। భుజంగభక్షః పరమార్చితః ఖగై- రహీనకీర్తిర్వినతామనన్దయత్
తర్వాత సుపర్ణుడు, పరమానందంతో తన తల్లి వినతతో కలిసి అడవిలో సంచరించాడు. పక్షులందరూ అతన్ని పాములను తినేవాడిగా గౌరవించారు, అయినా అతని కీర్తి కొంత తగ్గిపోయింది.