స తథేతి ప్రతిజ్ఞాయ సహితో యతినా హరిః। కృత్వా తు సంవిదం తేన ప్రహృష్టః కేశవోఽభవత్
అలా చేస్తానని అంగీకరించి, హరి యతితో కలిసి, అతనితో ఏర్పాట్లు చేసుకుని, ఆనందంతో ఉన్నాడు.
పర్వతే తౌ విహృత్యైవ యథేష్టం కృష్ణపాణ్డవౌ। తాం పురీం ప్రవివేశాథ గృహ్య హస్తేన పాణ్డవమ్। ప్రవిశ్య చ గృహం రమ్యం సర్వభోగసమన్వితమ్
కృష్ణుడు, పాండవుడు ఇద్దరూ కొండపై ఇష్టానుసారం సంచరించి, ఆ తరువాత కృష్ణుడు పాండవుని చేయి పట్టుకుని ఆ నగరంలోకి ప్రవేశించారు. అందమైన, అన్ని సౌకర్యాలు ఉన్న ఇంట్లోకి వారు అడుగుపెట్టారు.
పార్థమావేదయామాస రుక్మిణీసత్యభామయోః। హృషీకేశవచః శ్రుత్వా తే ఉభే చోచతుర్భృశమ్
హృషీకేశుడు చెప్పిన మాటలు విని, రుక్మిణి, సత్యభామ ఇద్దరికీ పార్థుని వచ్చిన విషయాన్ని తెలియజేశాడు. వారు ఎంతో ఆనందంతో మాట్లాడారు.
మనోరథో మహానేష హృది నౌ పరివర్తతే। కదా ద్రక్షావ బీభత్సుం పాణ్డవం పురమాగతమ్
మన హృదయాల్లో ఈ గొప్ప కోరిక తిరుగుతోంది — బీభత్సుడు పాండవుడు నగరానికి వచ్చినప్పుడు ఎప్పుడు అతడిని చూస్తామా అని.
ఇత్యేవం హర్షమాణే తే వదన్త్యౌ సుభృశం ప్రియమ్। రుగ్మిణీసత్యభామే వై దృష్ట్వా ప్రీతోఽభవద్యతిః
ఇలా వారు ఎంతో ఆనందంగా, మధురంగా మాట్లాడుతుండగా, రుక్మిణి, సత్యభామలు యతిని చూసి హర్షంతో నిండిపోయారు.
సర్వేషాం హర్షమాణానాం పార్థో హర్షముపాగమత్। ప్రాప్తమజ్ఞాతరూపేణ చాగతం చార్జునం హరిః
అందరూ ఆనందంగా ఉండగా, పార్థుడూ సంతోషించాడు. హరి, ఎవరికీ తెలియని రూపంలో వచ్చిన అర్జునుని తీసుకొచ్చాడు.
సత్కృత్య పూజ్యమానం తు ప్రీత్యా చైవ హ్యపూజయత్। స తం ప్రియాతిథిం శ్రేష్ఠం సమీక్ష్య యతిమాగతమ్
ఆతిథ్యంతో, ప్రేమతో అతడిని సత్కరించారు, పూజించారు. ప్రియమైన అతిథి, శ్రేష్ఠుడైన యతి వచ్చాడని చూసి, అతడిని గౌరవంగా ఆహ్వానించారు.
సోదర్యాం భగినీం కృష్ణః సుభద్రామిదమబ్రవీత్। అయం దేశాతిథిర్భద్రే సంశితవ్రతవానృషిః
కృష్ణుడు తన సహోదరి సుభద్రను ఇలా ఉద్దేశించి అన్నాడు: 'భద్రే! ఈ అతిథి దూరదేశం నుంచి వచ్చిన వ్రతస్థుడైన ఋషి.'
ప్రాప్నోతు సతతం పూజాం తవ కన్యాపురే వసన్। ఆర్యేణ చ పరిజ్ఞాతః పూజనీయో యతిస్త్వయా
ఇతడు కన్యాపురంలో నివసిస్తూ ఎప్పుడూ నీ చేత పూజను పొందాలి. ఆర్యులు గుర్తించిన ఈ యతిని నువ్వు గౌరవించాలి.
రాగాద్భరస్వ వార్ష్ణేయి భక్ష్యైర్భోజ్యైర్యతిం సదా। ఏష యద్యదృషిర్బ్రూయాత్కార్యమేవ న సంశయః
వృష్ణికుటుంబానికి చెందినవాడివి కావున, ప్రేమతో ఎప్పుడూ యతికి భోజ్యాలు, భక్ష్యాలు సమర్పించు. ఈ ఋషి ఏది చెప్పినా అది తప్పకుండా చేయాలి.
సఖీభిః సహితా భద్రే భవాస్య వశవర్తినీ। పురా హి యతయో భద్రే యే భైక్షార్థమనువ్రతాః
నీ స్నేహితులతో కలిసి, భద్రే, ఇతడికి విధేయురాలిగా ఉండాలి. ఎందుకంటే, గతంలో భిక్షార్థంగా వ్రతాలు పాటించే యతులు, భద్రే,
తే బభూవుర్దశార్హాణాం కన్యాపురనివాసినః। తేభ్యో భోజ్యాని భక్ష్యాణి యథాకాలమతన్ద్రితాః। కన్యాపురగతాః కన్యాః ప్రయచ్ఛన్తి యశస్విని
వారు దశార్హుల కన్యాపురంలో నివసించేవారు. అప్పుడు కన్యాపురంలో ఉన్న యువతులు, సమయానికి అలసత్వం లేకుండా, వారికి భోజ్యాలు, భక్ష్యాలు సమర్పించేవారు, ఓ కీర్తిశాలి.
సా తథేత్యబ్రవీత్కృష్ణం కరిష్యామి యథాఽఽథ మామ్। తోషయిష్యామి వృత్తేన కర్మణా చ ద్విజర్షభమ్
ఆమె కృష్ణుడికి, "అలాగే జరుగుతుంది. మీరు చెప్పినట్లు నేను చేస్తాను. నా ప్రవర్తనతో, నా పనులతో ఆ ద్విజశ్రేష్ఠుడిని సంతోషపరుస్తాను," అని సమాధానం ఇచ్చింది.
ఏవమేతేన రూపేణ కంచిత్కాలం ధనఞ్జయః। ఉవాస భక్ష్యైర్భోజ్యైశ్చ భద్రయా పరమార్చితః
అలా ధనంజయుడు కొంతకాలం అక్కడ ఉండగా, భద్రా అతనికి రుచికరమైన భోజనాలు, తినుబండారాలతో ఎంతో గౌరవంగా ఆతిథ్యం ఇచ్చింది.
తస్య సర్వగుణోపేతాం వాసుదేవసహోదరీమ్। పశ్యతః సతతం భద్రాం ప్రాదురాసీన్మనోభవః
వసుదేవుని సోదరి, అన్ని గుణాలతో కూడిన భద్రను ఎప్పుడూ చూస్తూ ఉండగా, అతని మనసులో కామభావం కలిగింది.
గూహయన్నివ చాకారమాలోక్య వరవర్ణినీమ్। దీర్ఘముష్ణం వినిశ్వస్య పార్థః కామవశం గతః
అతడు తన మనసులోని భావాన్ని దాచుకుంటూ, ఆ అందమైన భద్రను చూస్తూ, దీర్ఘంగా వేడిగా ఊపిరి వదిలాడు. పార్థుడు అప్పుడే కామానికి లోనయ్యాడు.
స కృష్ణాం ద్రౌపదీం మేనే న రూపే భద్రయా సమామ్। ప్రాప్తాం భూమాన్విన్ద్రసేనాం సాక్షాద్వా వరుణాత్మజామ్
ద్రౌపదిని స్వయంగా భూమి నుండి పొందినవాడైనా, ఆమె వరుణుని కుమార్తె అయినా, రూపంలో భద్రకు సమానంగా లేరని అతడు భావించాడు.
అతీతకాలే సంప్రాప్తే సర్వాస్తాపి సురస్త్రియః। న సమా భద్రయా లోకే ఇత్యేవం మన్యతేఽర్జునః
నిర్దిష్టమైన కాలం గడిచిన తర్వాత, అర్జునుడు ఈ లోకంలో భద్రకు సమానమైన దేవకన్యలు లేరని అనుకున్నాడు.
అతీతసమయే కాలే సోదర్యాణాం ధనఞ్జయః। న సస్మార సుభద్రాయాం కామాఙ్కుశనివారితః
ఆ కాలంలో, ధనంజయుడు తన కోరికల వల్ల నియంత్రించబడి, సోదరీమణులలో సుభద్రను గుర్తించలేదు.
క్రీడారతిపరాం భద్రాం సఖీగణసమావృతామ్। ప్రీయతే స్మార్జునః పశ్యన్స్వాహామివ విభావసుః
ఆడుకుంటూ, సఖులతో ఆనందంగా ఉన్న భద్రను చూస్తూ, అర్జునుడు, అగ్ని స్వాహను చూసి ఆనందపడినట్టు, ఎంతో సంతోషపడ్డాడు.
పాణ్డవస్య సుభద్రాయాః సకాశే తు యశస్వినః। సముత్పత్తిః ప్రభావశ్చ గదేన కథితః పురా
పాండవుని జననమూ, మహిమయూ, సుభద్ర సమక్షంలో గతంలో గదుడు వివరంగా చెప్పాడు.
శ్రుత్వా చాశనినిర్ఘోషం కేశవేనాపి ధీమతా। ఉపమామర్జునం కృత్వా విస్తరః కథితః పురా
అశనిగర్జన విన్న అనంతరం, ధీరుడైన కేశవుడు అర్జునునితో ఉపమానం చేసి, ఆ కథను పూర్తిగా వివరించాడు.
క్రుద్ధమానప్రలాపశ్చ వృష్ణీనామర్జునం ప్రతి। పౌరుషం చోపమాం కృత్వా ప్రావర్తత ధనుష్మతామ్
వృష్ణివంశస్థులు అర్జునుని మీద కోపంతో, గర్వంతో మాట్లాడుతూ, ధనుర్ధారుల మధ్య పురుషత్వాన్ని పోల్చడం ప్రారంభించారు.
అన్యోన్యకలహే చాపి వివాదే చాపి వృష్ణయః। అర్జునోపి న మే తుల్యః కుతస్త్వమితి చాబ్రువన్
వృష్ణులు పరస్పరం వాదనలు, కలహాలలో, "అర్జునుడు నాకు సమానుడు కాదు, మరి నువ్వెవరు?" అని అన్నారు.
జాతాంశ్చ పుత్రాన్గృహ్ణన్త ఆశిషో వృష్ణయోఽబ్రవన్। అర్జునస్య సమో వీర్యే భవ తాత ధనుర్ధరః
పుట్టిన కుమారులను తీసుకుని, వృష్ణులు ఆశీర్వదిస్తూ, "బాలా! అర్జునుని వలె ధైర్యవంతుడైన ధనుర్ధారి అవు," అని అన్నారు.
తస్మాత్సుభద్రా చకమే పౌరుషాద్భరతర్షభమ్। సత్యసన్ధస్య రూపేణ చాతుర్యేణ చ మోహితా
అందుకే సుభద్ర, సత్యనిష్ఠుడైన, అందమైన, చతురుడైన భరతశ్రేష్ఠుడిని మనసులో ఆకాంక్షించింది.
చారణాతిథిసంఘానాం గదస్య చ నిశమ్య సా। అదృష్టే కృతభావాభూత్సుభద్రా భరతర్షభే
చారణులు, అతిథుల సంగమాల గురించి గదుడి మాటలు విని, సుభద్ర, కనకపరిచని భరతశ్రేష్ఠునిపై మనసులో ఆసక్తి పెంచుకుంది.
కీర్తయన్దదృశే యో యః కథంచిత్కురుజాఙ్గలమ్। తం తమేవ తదా భద్రా బీభత్సుం స్మ హి పృచ్ఛతి
ఎవరైనా కురుజాంగళాన్ని గురించి చెప్పినప్పుడు, భద్ర వెంటనే బీభత్సుని గురించి అడిగేది.
అభీక్ష్ణశ్రవణాదేవమభీక్ష్ణపరిపృచ్ఛనాత్। ప్రత్యక్ష ఇవ భద్రాయాః పాణ్డవః ప్రత్యపద్యత
ఇలా తరచూ విని, పదేపదే అడిగినందున, పాండవుడు భద్రకు ప్రత్యక్షంగా ఉన్నట్టే అనిపించాడు.
భుజౌ భుజగసఙ్కాశౌ జ్యాఘాతేన కిణీకృతౌ। పార్థోఽయమితి పశ్యన్త్యా నిఃశంసయమజాయత
పార్థుని భుజాలు పాముల్లా వంగి, విల్లుతో ముద్రలు పడినవిగా చూసి, "ఇతడే పార్థుడు" అని భద్రకు నిస్సందేహంగా అనిపించింది.