ശ്രദ്ധയോടെ, ആഗമപ്രദീപം എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിലെ ഈ ശ്രേണിയിലുള്ള ശ്ലോകങ്ങൾ അനുസരിച്ച്, ദേവാലയ നിർമ്മാണത്തിന്റെ വിശിഷ്ടമായ ക്രമം മലയാളത്തിൽ ഒരു കഥയാകെ പറയാം. ആദ്യം, 'വരുൺനസ്യ', 'ഹംസഃ ശുചിഷത്', ശ്രീസൂക്തം എന്നീ മന്ത്രങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് കല്ലുകളും പാത്രങ്ങളും യഥാക്രമം സ്ഥാപിക്കണം. കിഴക്കൻ ഭാഗത്തുള്ള മണ്ഡപത്തിൽ, ഒരു കിടക്കയുടെ മുകളിൽ ഹരിയെ ആരാധിക്കണം; പന്ത്രണ്ടാം ദിവസം അഗ്നി ജ്വലിപ്പിച്ച്, വിശുദ്ധ കട്ടികൾ അർപ്പിക്കണം. പ്രണവം ഉപയോഗിച്ച്, ആധാരവും ഉഴുന്നെണ്ണയും വിഭജിച്ച്, എട്ട് വ്യാഹൃതികൾ ഉപയോഗിച്ച് എട്ട് ഘൃതാഹുതികൾ അർപ്പിക്കണം. ലോകാധിപന്മാർക്കും അഗ്നിക്കും സോമത്തിനും പാത്രങ്ങളിൽ, പുരുഷോത്തമനു വേണ്ടി വ്യാഹൃതികൾ അർപ്പിക്കണം. പാപപരിഹാരത്തിന്, പാത്രങ്ങളിൽ രൂപം, മാംസം, ഘൃതം, എള്ള് എന്നിവ ചേർത്ത പൂർത്തിയായ മിശ്രിതം പിരിച്ചുവെക്കണം; ഇത് പന്ത്രണ്ടാം വേദമന്ത്രത്തിൽ അവസാനിക്കണം. ഗുരു കിഴക്ക് മുഖം നോക്കി, എട്ട് ദിശകളിൽ സംസ്കാരങ്ങൾ നടത്തണം; മധ്യത്തിൽ ഒരു കല്ലും ഒരു പാത്രവും സ്ഥാപിച്ച്, ദേവതകളെ ക്രമത്തിൽ ആഹ്വാനിക്കണം. ലോട്ടസ്, മഹാലോട്ടസ്, മകരം, ആമ, കുമുദം, നന്ദ, ലോട്ടസ്, ശംഖ്, പത്മിനി എന്നിവ സ്ഥാപിക്കണം. പാത്രങ്ങൾ മാറ്റരുത്; അതിൽ, എട്ട് ഇട്ടുകൾ ക്രമത്തിൽ സ്ഥാപിക്കണം, കിഴക്കൻ ഇട്ട് ഈശാന ദിശയിൽ ആരംഭിക്കണം. വിസ്മയമായ ശക്തികൾ, ദേവതകൾ, മധ്യത്തിൽ കൃപാ ദേവതയെ സ്ഥാപിക്കണം. മുറിയില്ലാത്ത, തകരാറില്ലാത്ത, പൂർണ്ണമായ ഇട്ടിൽ, അംഗിരസിന്റെ പുത്രനു വേണ്ടി ആഗ്രഹിച്ച വസ്തു അർപ്പിച്ച്, "ഞാൻ ആധാരം സ്ഥാപിക്കുന്നു" എന്ന് ഉരിയടിക്കണം. ഈ മന്ത്രം ഉച്ചരിച്ച്, ഇട്ട് സ്ഥാപിച്ച ശേഷം, മികച്ച ഗുരു ശ്രദ്ധയോടെ മധ്യത്തിൽ ഗർഭാധാനം നടത്തണം. പാത്രത്തിന് മുകളിൽ പത്മിനി ദേവിയെ സ്ഥാപിക്കണം; കൂടാതെ, മണ്ണ്, പൂക്കൾ, ലോഹങ്ങൾ, രത്നം എന്നിവിടണം. ഇരുമ്പ് പാത്രത്തിൽ, ദിശാരക്ഷകന്റെ ആയുധം, പന്ത്രണ്ടു വിരൽ വീതിയും നാലു വിരൽ ഉയരവും ഉള്ള ഗർഭപാത്രത്തിൽ ആരാധിക്കണം. താമ്രപാത്രത്തിൽ, ലോട്ടസ് ആകൃതിയിലുള്ളതിൽ, ഭൂമിയെ ആരാധിക്കണം; ഒളിച്ചിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത്, ഭാവനയോടെ, എല്ലാ ജീവികളുടെ അധിപനുമായി, മലാസനത്തിൽ അലങ്കരിച്ചുകൊണ്ട്. "ദേവി, സമുദ്രം ചുറ്റിയിരിക്കുന്നവളെ, ഗർഭം സ്വീകരിക്കൂ; നന്ദാ, വാസിഷ്ഠന്മാരോടും വസുക്കളോടും അവരുടെ സന്തതികളോടും സന്തോഷിക്കൂ." "വിജയിനി, ഭൃഗുവിന്റെ വംശജ, ജനങ്ങൾക്ക് വിജയം നൽകൂ; അംഗിരസിന്റെ പൂർണ്ണ വംശജ, എന്റെ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറ്റൂ." "മംഗളദായിനി, കശ്യപവംശജ, എല്ലാ വിത്തുകളും, രത്നങ്ങളും, ഔഷധികളും നിറഞ്ഞ, ഭാഗ്യവതിയായ മനസ്സ് നൽകൂ." "വിജയം, തേജസ്, സന്തോഷം ഈ വാസിഷ്ഠന്റെ മഹത്തായ, മനോഹരമായ, ചതുര്ഭുജമായ വാസത്തിൽ നിലനില്ക്കട്ടെ, പ്രജാപതിയുടെ പുത്രിയായ ദേവി." "ഭാഗ്യവതിയായ, ദീപ്തിയുള്ള, മംഗളദായിനി, കശ്യപന്റെ ഗൃഹത്തിൽ സന്തോഷത്തോടെ വാസം ചെയ്യൂ, സുഗന്ധമുള്ള പൂക്കളാൽ അലങ്കരിച്ച, ആദരണീയമായ ഗൃഹത്തിൽ." "സമ്പത്ത് നൽകുന്ന ദേവി, ഭൃഗുവംശജ, ഭൂപതിയുടെ, നഗരത്തിന്റെ, ഗൃഹത്തിന്റെ, പ്രദേശത്തിൽ സന്തോഷത്തോടെ വാസം ചെയ്യൂ." "മനുഷ്യരെയും മറ്റ് ജീവികളെയും തൃപ്തിപ്പെടുത്തുന്നവളായി, പശുക്കളുടെ വർദ്ധനവും നൽകൂ." അങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, കുഴിയിൽ പശുവിന്റെ മൂത്രം തളിക്കണം. അതിനുശേഷം, ഗർഭം (foundation deposit) കുഴിയിൽ ഇടണം; implantation രാത്രിയിൽ നടത്തണം. ഗുരുവിനും മറ്റ് ആളുകൾക്കും പശുവിന്റെ വസ്ത്രം, ഭക്ഷണം, ദാനങ്ങൾ നൽകണം. ഗർഭം കുഴിയിൽ ഇട്ട്, ഇട്ടുകൾ ക്രമത്തിൽ സ്ഥാപിച്ച്, ആധാരം പൂരിപ്പിക്കണം; അതിനുശേഷം, നിർദ്ദിഷ്ട രീതിയിൽ, ചെറിയ വലിപ്പമുള്ള പീഠം നിർമ്മിക്കണം. മികച്ച പീഠം, കെട്ടിടത്തിന്റെ വീതിയുടെ പകുതിയോളം ഉയരത്തിൽ വേണം; മദ്ധ്യസ്ഥം, അതിൽ പാവം കുറവ്; ഏറ്റവും താഴെ, മികച്ചതിന്റെ പകുതി ഉയരത്തിൽ. പീഠം പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം, വീണ്ടും പൂജ നടത്തണം; ആധാരം സ്വന്തം കാലിൽ സ്ഥാപിക്കുന്നവൻ, പാപമുക്തനായി, സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ആനന്ദം അനുഭവിക്കും. "ദേവതകൾക്ക് ഞാൻ ക്ഷേത്രം നിർമ്മിക്കും" എന്ന ഉദ്ദേശത്തോടെ ചിന്തിക്കുന്നവന്റെ എല്ലാ പാപങ്ങളും അന്നേ ദിവസം നശിക്കും. ശാസ്ത്രാനുസരണം, എട്ട് ഇട്ടുകൾ ഉപയോഗിച്ച് ദേവതകൾക്ക് ക്ഷേത്രം നിർമിച്ചാൽ, അതിന്റെ ഫലത്തിന്റെ സമൃദ്ധി ആരും വിവരിക്കാൻ കഴിയില്ല; ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വലിപ്പം നോക്കി ഫലത്തെ അനുമാനിക്കണം. ഗ്രാമത്തിന്റെ മധ്യത്തിൽ, കിഴക്കിലും, കിഴക്കേ മുഖം നോക്കുന്ന വാതിലോടെ, എല്ലാ ദിശകളിലും, ക്ഷേത്രം പാശ്ചാത്യദിശയിൽ മുഖം നോക്കണം. ഇയഗ്രീവൻ പറഞ്ഞു: "ക്ഷേത്രം നിർമ്മിക്കാനുള്ള പൊതുവായ നിയമം ഞാൻ വിശദീകരിക്കുന്നു. ചതുരം രൂപത്തിലുള്ള സ്ഥലം പതിനാറു ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിക്കണം. അതിന്റെ മധ്യത്തിൽ, നാലു ഭാഗം ഉപയോഗിച്ച് ഇരുമ്പ് കൊണ്ടുള്ള ഘടന നിർമ്മിക്കണം; മതിലുകൾക്ക് പന്ത്രണ്ടു ഭാഗങ്ങൾ വേണം." താഴെക്കുള്ള മതിലിന്റെ ഉയരം, ദൈർഘ്യത്തിന്റെ പാദം (one-fourth) ആക്കണം; പീഠത്തിന്റെ ഉയരം, മതിലിന്റെ ഇരട്ടിയാക്കണം. ചുറ്റുപാടുള്ള പാത, പീഠത്തിന്റെ ദൈർഘ്യത്തിന്റെ പാദം; ഇരുവശത്തും സമമായ വഴികൾ ഒരുക്കണം. മുൻവശത്തെ നീളം, വാതിലിന്റെ വീതിയോളം ആക്കണം; അല്ലെങ്കിൽ, അതിന്റെ ഇരട്ടിയാക്കാം, യഥാസംഭവം, മനോഹരമായി. മണ്ഡപത്തിന് മുന്നിൽ, അതിന്റെ വീതിയോളം രണ്ട് ഗർഭതന്തുക്കൾ ഉണ്ടാകണം; ദൈർഘ്യം ഒരു അടി കൂടുതൽ, മധ്യസ്ഥം പില്ലറുകൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിക്കണം. മറ്റൊരു നിർദ്ദേശം: മുഖമണ്ഡപം, അകത്തെ ഗർഭഗൃഹത്തിന്റെ അളവിൽ നിർമ്മിക്കാം; അല്ലെങ്കിൽ, എൺപത്തൊന്ന് അടി നീളമുള്ള മണ്ഡപം, പിൻവശത്ത് ആരംഭിക്കാം. കിഴക്കൻ വാതിലിന്റെ ക്രമത്തിൽ, ദേവതകൾക്ക് അടി അറ്റങ്ങളിൽ അർപ്പണം നടത്തണം; അതുപോലെ, enclosure-ന്റെ ക്രമത്തിൽ, മുപ്പത്തിരണ്ട് ദേവതകൾക്ക് അറ്റങ്ങളിൽ അർപ്പണം ചെയ്യണം. ഇതാണ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പൊതുവായ സ്വഭാവം; ഇനി, പ്രതിമയുടെ അളവിൽ, അല്ലെങ്കിൽ അതിന്റെ സ്വന്തം അളവിൽ, മറ്റൊരു ക്ഷേത്രത്തെക്കുറിച്ച് കേൾക്കൂ. പ്രതിമയുടെ അളവിൽ പീഠം നിർമ്മിക്കണം; അകത്തെ ഗൃഹം, പീഠത്തിന്റെ പകുതി; മതിലുകൾ, ഗൃഹത്തിന്റെ അളവിൽ. മതിലിന്റെ അളവിൽ ഉയരം നിർണ്ണയിക്കണം; ഗോപുരം, മതിലിന്റെ നിഴൽക്കളി (shadow) ഇരട്ടിയാക്കണം. ഈ ക്രമത്തിൽ, ആഗമപ്രദീപം ദേവാലയ നിർമ്മാണത്തിന് അനുഷ്ഠാനങ്ങൾ, മന്ത്രങ്ങൾ, ദേവതസ്ഥാപനം, ദാനങ്ങൾ, ആധാര നിർമ്മാണം, പീഠം, വാതിലുകൾ, മണ്ഡപം, അളവുകൾ, ഫലങ്ങൾ എന്നിവ വിശദമായി പഠിപ്പിക്കുന്നു.