ଅକୃର ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦୃଢ଼ ଭକ୍ତିଭାବରେ ପ୍ରଣାମ କରି କହିଲେ—“ଭୃଗୁମୁନିଙ୍କ ପ୍ରଭୁ, ଅହଙ୍କାରୀ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନଙ୍କୁ ଅରଣ୍ୟରେ ନଶ୍ଟ କରିଥିବା ହେ ଭଗବାନ, ରଘୁବଂଶୀମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ରାବଣକୁ ବିନାଶ କରିଥିବା ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ। ବାସୁଦେବ, ସଙ୍କର୍ଷଣ, ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଅନିରୁଦ୍ଧ, ସାତ୍ୱତମାନଙ୍କର ନାଥ—ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ। ବୁଦ୍ଧ ରୂପେ ଶୁଭ୍ର ଏବଂ ଦୈତ୍ୟ-ଦାନବମାନଙ୍କୁ ମୋହିତ କରିଥିବା, କଳ୍କି ରୂପେ ଅଶୁଚି ଓ ଅଧର୍ମୀ ରାଜମାନଙ୍କୁ ନଶ୍ଟ କରିଥିବା ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ। ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କ ମାୟାରେ ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ ମୁହଁ ଘୋରିଯାଇଛି; ‘ମୁଁ’ ଓ ‘ମୋର’ ଭାବରେ ଭ୍ରମରେ ପଡ଼ି ଏହି ପ୍ରାଣୀମାନେ କର୍ମର ମାର୍ଗରେ ଚାଲିଯାଉଛନ୍ତି। ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଦେହ, ସନ୍ତାନ, ଘର, ଧନ, ଆତ୍ମୀୟ ଇତ୍ୟାଦିକୁ ସତ୍ୟ ଭାବି ଭ୍ରମରେ ଘୁରୁଛି; ଏହି ସବୁ ସ୍ୱପ୍ନ ସମାନ ମୃଗମରୀଚିକାକୁ ମୁଁ ସତ୍ୟ ଭାବି ଚାଲିଯାଉଛି। ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱରେ ଭ୍ରମିତ ମନ, ଅନ୍ଧକାରରେ ଡୁବିଥିବା ମୁଁ, ନିଜ ପ୍ରାଣ ପାଇଁ କ’ଣ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତାହା ଜାଣିପାରୁନାହିଁ; ଅନିତ୍ୟ, ଅନାତ୍ମା ଓ ଦୁଃଖଦାୟକ ବସ୍ତୁକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ରହିଛି। ଯେପରି ଅଜ୍ଞାନୀ ଜଣେ ଝାଡ଼ି ଭିତରେ ଲୁଚିଥିବା ପାଣିକୁ ଛାଡ଼ି ମୃଗମରୀଚିକା ପଛରେ ଦୌଡ଼େ, ସେପରି ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ମିଥ୍ୟା ଆକାଂକ୍ଷାରେ ଦୌଡ଼ୁଛି। ମୋ ଦୁଃଖୀ ମନ କାମନା ଓ କର୍ମରେ ଆଘାତ ପାଇ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନେ ଯେଉଁଠି ଚାହାଁନ୍ତି ସେଠି ନେଇଯାଉଛନ୍ତି, ମୁଁ ମନକୁ ବଶ କରିପାରୁନାହିଁ। ଏହିପରି ଦୁର୍ଲଭ ଆପଣଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମରେ ମୁଁ ଆଶ୍ରୟ ନେଇଛି; ଏହା ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କ କୃପା ବଳେ ହେଲା। ହେ କମଳନାଭ, ଯେଉଁବେଳେ ମନ ନିରନ୍ତର ଭକ୍ତିରେ ଆପଣଙ୍କ ପୂଜାରେ ନିୟୋଜିତ ହୁଏ, ସେବେ ମାନବ ଜନ୍ମମୃତ୍ୟୁର ଚକ୍ରରୁ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରେ। ଶୁଦ୍ଧ ଚେତନା, ସମସ୍ତ ନିଶ୍ଚୟର କାରଣ, ପୁରୁଷ ଓ ପ୍ରଧାନଙ୍କ ନାଥ, ଅନନ୍ତ ଶକ୍ତିର ବ୍ରହ୍ମ, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ। ବାସୁଦେବ, ସମସ୍ତ ଭୂତମାନଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିଥିବା, ହୃଷୀକେଶ, ଆପଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ—ମୁଁ ଶରଣାଗତ, ମୋତେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଏପରି ଅକୃରଙ୍କ ପ୍ରଶଂସାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚାଳିଶିତମ ଅଧ୍ୟାୟ, ‘ଅକୃରଙ୍କ ପ୍ରଶଂସା’, ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତ ମହାପୁରାଣର ପ୍ରଥମ ଦଶମ ସ୍କନ୍ଧର ପ୍ରଥମାର୍ଧରେ ସମାପ୍ତ ହେଲା। ଶୁକଦେବ ଗୋସ୍ୱାମୀ କହିଲେ—ଅକୃର ଏପରି ପ୍ରଶଂସା କରୁଥିବାବେଳେ, ପ୍ରଭୁ ଜଳରେ ତାଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ରୂପ ଦେଖାଇଲେ, ଏବଂ ନଟର ନାଟକ ଶେଷ କରିବା ପରି, କୃଷ୍ଣ ତାହାକୁ ଅପସାରଣ କରିଦେଲେ। ଅକୃର ଦୃଶ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେବାକୁ ଦେଖି, ଶୀଘ୍ରେ ଜଳରୁ ବାହାରି ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ ଏବଂ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ ହୋଇ ରଥକୁ ଫେରିଗଲେ। ତାକୁ ଦେଖି ହୃଷୀକେଶ ପଚାରିଲେ—“ତୁମେ ଏତେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ କାହିଁକି? ପୃଥିବୀ, ଆକାଶ କିମ୍ବା ଜଳରେ କ’ଣ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିଲ?” ଅକୃର କହିଲେ—“ହେ ପ୍ରଭୁ, ଏଠାରେ ଯେଉଁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଅଛି, ସେ ସମସ୍ତ କିଛି ଆପଣ ମଧ୍ୟରେ ଅଛନ୍ତି; ଏଠାରେ ମୁଁ କ’ଣ ନୂତନ ଦେଖିପାରିବି? ଯେଉଁଠି ସମସ୍ତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଅଛି, ସେଠି ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପରେ ଆଉ କ’ଣ ଦେଖିବି?” ଏପରି କହି, ଗାନ୍ଦିନୀପୁତ୍ର ରଥକୁ ଆଗେଇ ଚଲାଇଲେ ଏବଂ ଦିନ ଶେଷରେ ବଳରାମ ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମଥୁରାକୁ ନେଇଗଲେ। ପଥରେ ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ଏଠାଉଁ ସେଠାଉଁ ଏକତ୍ରିତ ହେଲେ, ବସୁଦେବଙ୍କ ପୁଅମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ଅତି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ଚାହିଁ ରହିଲେ। ଏପଟେ, ନନ୍ଦ ଓ ଗୋପମାନେ ନେତୃତ୍ୱରେ ବ୍ରଜବାସୀମାନେ ମଥୁରାର ଉଦ୍ୟାନରେ ପହଞ୍ଚି, ଅପେକ୍ଷା କରୁଥିଲେ। ଏହିପରି ସମୟରେ, ବିଶ୍ୱର ପ୍ରଭୁ କୃଷ୍ଣ ଅକୃରଙ୍କୁ ମିଶି, ତାଙ୍କର ବଢ଼ାଏଯାଇଥିବା ହାତକୁ ନିଜ ହାତରେ ଧରି ହସିଲେ। କୃଷ୍ଣ କହିଲେ—“ତୁମେ ତୁମ ରଥ ସହିତ ଆଗରେ ଶହର ଏବଂ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କର; ଆମେ ଏଠାରେ ରହିବା ଓ ପରେ ଶହର ଦେଖିବାକୁ ଆସିବା।” ଅକୃର କହିଲେ—“ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣମାନେ ବିନା ମୁଁ କେବେ ମଥୁରାକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବିନାହିଁ। ମୋତେ ଛାଡ଼ିଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ; ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଭକ୍ତ, ଆପଣ ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ।” “ଆସନ୍ତୁ, ଆମେ ଘରକୁ ଚଳିଯିବା ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ଭାଇ, ଗୋପମାନେ ଓ ପ୍ରିୟ ସଙ୍ଗୀମାନେ ସହିତ ଘରକୁ ଆନନ୍ଦ ଆଣିବା।” “ମୋ ଘରକୁ ଆପଣଙ୍କ ପଦଧୂଳିରେ ପବିତ୍ର କରନ୍ତୁ; ଏହାର ପବିତ୍ରତାରେ ପିତୃମାନେ, ଯଜ୍ଞାଗ୍ନି, ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୁଏନାହିଁ। ବଳି ରାଜା ଆପଣଙ୍କ ପାଦଧୂଆ ଜଳରେ ନିଜ ପାଦ ଧୋଇ, ଅପୂର୍ବ ସମୃଦ୍ଧି ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭକ୍ତି ଲାଭ କରିଥିଲେ। ଆପଣଙ୍କ ପାଦଧୂଆ ଜଳ ତିନି ଲୋକକୁ ପବିତ୍ର କରିଥିଲା; ଶିବ ତାକୁ ମଥାରେ ଧରିଥିଲେ, ସଗରପୁତ୍ରମାନେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଉଠିଥିଲେ। ହେ ଦେବାଦିଦେବ, ବିଶ୍ୱନାଥ, ଆପଣଙ୍କ ଶ୍ରବଣ ଓ କୀର୍ତି ପବିତ୍ର; ଯଦୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ତୁତିରେ ସ୍ତୁତିତ, ନାରାୟଣ, ଆପଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ। ଶ୍ରୀଭଗବାନ କହିଲେ—“ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ତୁମ ଘରକୁ ମହାନ ମନ୍ୟମାନେ ସହିତ ଆସିବି। ଦୁଷ୍ଟ ଯଦୁରାଜକୁ ବଧ କରି, ମୋ ସଙ୍ଗୀମାନଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେବି।” ଶୁକଦେବ କହିଲେ—ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଏହି ଉତ୍ତର ଶୁଣି, ଅକୃର ମନ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଶହରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି କଂସଙ୍କୁ କାର୍ଯ୍ୟ ବିବେଚନା କଲେ ଏବଂ ନିଜ ଘରକୁ ଗଲେ। ବିକାଳବେଳେ କୃଷ୍ଣ, ସଙ୍କର୍ଷଣ ଓ ଉତ୍ସୁକ୍ତ ଗୋପମାନେ ସହିତ ମଥୁରାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେଠାରେ ଉଚ୍ଚ କ୍ରିଷ୍ଟଳ ଦ୍ୱାର, ସୁନା ତୋରଣ, ତାମ୍ର ପତିତ ଦିଵାଲି, ଗଭୀର ଖାଳି ଓ ଉଦ୍ୟାନ ଉପବନରେ ସଜିଥିବା ଶହର ଦେଖିଲେ। ସୁନା ଶିଖର ଓ ବାଲକନୀ ସହିତ ମହଳ, ଶୃଙ୍ଖଳିତ ସଭାଗୃହ, ମଣିମାଣିକ୍ୟ ରତ୍ନଖଚିତ ବେଳାଉସ୍ତମ୍ଭ, ବେରିଲ୍, ହୀରା, ନୀଳମଣି, ପ୍ରବାଳ, ମୁକ୍ତା, ପନ୍ନା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ଦେଖିଲେ। ଝାଲରି ଜାଲି, ଦ୍ୱାର, ମଝଲି ଘର ଅଞ୍ଚଳରେ ପବନ୍ତି ଓ ମୟୂର ଆବାଜ ଗୁଞ୍ଜୁଥିଲା; ରାସ୍ତା, ବଜାର, ଚଉକ ଜଳ ଛିଟି ଓ ମାଳା, ଚନ୍ଦନ ଗୁଣ୍ଡ, ଚାଉଳ ଚିଢ଼ାଇ ସଜିଥିଲା।