ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਦਭੁਤ ਸੀ। ਜੰਗਲਾਂ ਦੀਆਂ ਬੇਲੀਆਂ ਤੇ ਰੁੱਖ, ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਟਹਿਣੀਆਂ 'ਤੇ ਮਧੁਰ ਰਸ ਵਗਦਾ, ਉਹ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਥਰਥਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਨਵੇਂ-ਨਵੇਂ ਫੁੱਲ ਲਿਆਉਂਦੇ। ਇਸ ਸੁੰਦਰ ਵਾਤਾਵਰਨ ਵਿਚ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਆਪਣੇ ਮੱਥੇ 'ਤੇ ਤਿਲਕ, ਗਲ ਵਿਚ ਜੰਗਲ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ, ਤੁਲਸੀ ਅਤੇ ਮਧੁਰ ਸੁਗੰਧ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ, ਜਦੋਂ ਵਾਂਸਲੀ ਵਜਾਉਂਦੇ, ਤਾਂ ਮੋਹਿਤ ਹੋਏ ਭੰਬੀਰਾਂ ਆਪਣੀ ਮਨ-ਚਾਹੀ ਧੁਨ ਗਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ। ਝੀਲਾਂ ਵਿਚ ਕ੍ਰੌਂਚ, ਹੰਸ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੰਛੀ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਸੁਰੀਲੀ ਵਾਂਸਲੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਵੱਸ ਵਿਚ ਕਰ ਕੇ, ਅੱਖਾਂ ਮੂੰਦ ਕੇ, ਮੌਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ। ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਢਲਾਨਾਂ 'ਤੇ, ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ, ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜਦੋਂ ਵਾਂਸਲੀ ਵਜਾ ਕੇ ਗੋਪੀਆਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਦੇ, ਤਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਫੈਲ ਜਾਂਦੀ। ਬੱਦਲ ਵੀ ਆਪਣੀ ਹੱਦ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰਦੇ, ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਗੂੰਜਦੇ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਛਾਂ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਛਤਰੀ ਬਣ ਜਾਂਦੇ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਵਾਂਸਲੀ ਵਜਾਉਣ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਜਦੋਂ ਆਪਣੇ ਹੋਠਾਂ 'ਤੇ ਵਾਂਸਲੀ ਰੱਖਦੇ, ਆਪਣੀ ਮਨਮੋਹਣੀ ਧੁਨ ਰਚਦੇ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਇੰਦਰ, ਸ਼ਿਵ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀ-ਮੁਨੀ, ਆਪਣਾ ਮਸਤਕ ਅਤੇ ਮਨ ਨਿਵਾ ਲੈਂਦੇ, ਅਤੇ ਅਸਲੀਅਤ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਤੋਂ ਅਸਮਰਥ ਰਹਿ ਜਾਂਦੇ। ਵ੍ਰਜ ਦੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਖੁਰਾਂ ਦੀਆਂ ਝਲਕੀਆਂ ਨਾਲ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਵਾਂਸਲੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਗਾਂ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਠੰਢ ਪਾ ਦਿੰਦੇ, ਆਪਣੇ ਖੁਰਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਦੇ ਜ਼ਖਮ ਢੱਕ ਦਿੰਦੇ। ਜਦੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਲੰਘਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਚੰਚਲ ਨਜ਼ਰਾਂ ਅਤੇ ਮਨ ਵਿਚ ਉਠਦੀਆਂ ਲਾਲਸਾਵਾਂ ਕਰਕੇ, ਅਸੀਂ ਅਪਨੇ ਆਪ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦੇ, ਨਾ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਕਿ ਕਿਧਰ ਜਾ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਨਾ ਹੀ ਆਪਣੇ ਵਾਲਾਂ ਜਾਂ ਕੱਪੜਿਆਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ। ਕਈ ਵਾਰੀ, ਤੁਲਸੀ ਦੀ ਮਹਿਕ ਵਾਲੀ ਮਾਲਾ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਉਹ ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਰਦੇ, ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਾਥੀ ਦੇ ਮੋਢੇ 'ਤੇ ਬਾਂਹ ਰੱਖ ਕੇ, ਗਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਤੁਰਦੇ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਵਾਂਸਲੀ ਦੀ ਧੁਨ ਨਾਲ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਭੁੱਲ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ, ਹਰਣੀਆਂ ਵਾਂਗ ਪਿੱਛੇ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰ ਪੈਂਦੀਆਂ। ਜਦੋਂ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਮੋਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੋਹਣੇ ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ, ਗੋਪ ਅਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਨੰਦਨੰਦਨ, ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ, ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਖੁਸ਼ ਕਰਦਾ, ਤਾਂ ਹਰ ਪਾਸੇ ਪ੍ਰੇਮ ਅਤੇ ਖੇਡਾਂ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਬਣ ਜਾਂਦਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਚੰਦਨ ਦੀ ਮਹਿਕ ਵਾਲੀ ਹੌਲੀ ਹਵਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਲਈ ਵਗਦੀ, ਅਤੇ ਗੰਧਰਵ ਗਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਵਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ। ਵ੍ਰਜ ਦੀਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰੇਮੀ, ਰਾਹ ਵਿਚ ਵੱਡਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਸ਼ਾਮ ਹੋਣ 'ਤੇ ਵਾਂਸਲੀ ਵਜਾ ਕੇ, ਸਾਰੀ ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਘਰ ਵਾਪਸ ਲੈ ਆਉਂਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਹਰ ਪਾਸੇ ਗੂੰਜਦੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਦੀ ਸੋਭਾ, ਮਿਹਨਤ ਕਾਰਨ ਚਮਕ ਰਹੀ, ਮਾਲਾ ਉੱਤੇ ਖੁਰਾਂ ਨਾਲ ਉੱਡੀ ਧੂੜ ਲੱਗੀ ਹੋਈ, ਦੋਸਤਾਂ ਨੂੰ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਇਹ ਦੇਵਕੀ ਦੀ ਕੋਖੋਂ ਜੰਮੇ ਰਾਜਾ, ਵਾਪਸ ਆਉਂਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਘੁੰਮ ਰਹੀਆਂ, ਸੁਗੰਧੀ ਮਾਲਾ ਪਹਿਨੀ, ਦੋਸਤਾਂ ਨੂੰ ਆਦਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੋਠ ਬੇਰ ਦੀ ਫਲ ਵਾਂਗ ਫਿੱਕੇ, ਸੁਨਹਿਰੀ ਕੁੰਡਲਾਂ ਨਾਲ ਗਲਬਲ ਗਲਬਲ ਗਲਾਂ। ਯਾਦਵਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਹਾਥੀ ਦੇ ਰਾਜੇ ਵਿਚ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ, ਸ਼ਾਮ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਚੰਦਰਮਾ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹੋਏ, ਪਿੰਡ ਵੱਲ ਆਉਂਦੇ, ਤੇ ਵ੍ਰਜ ਦੀਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਦਿਨ ਦੀ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਚੁਟਕਾਰਾ ਦਿੰਦੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵ੍ਰਜ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀਆਂ ਲੀਲਾਵਾਂ ਗਾਉਂਦੀਆਂ, ਦਿਨ ਬਿਤਾਉਂਦੀਆਂ, ਮਨ ਅਤੇ ਹਿਰਦੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਲੀਨ ਰਹਿੰਦੀਆਂ, ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, 'ਗੋਪੀਆਂ ਦੀ ਜੋੜਿਆਂ ਵਾਲੀ ਗੀਤ' ਨਾਮਕ ਪੈਂਤੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ, ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਭਾਗ ਦਾ ਅੰਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਵੈਰਾਗੀਆਂ ਲਈ ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦਾ ਅੰਗ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇੱਕ ਦਿਨ ਅਰਿਸ਼ਟਾ ਨਾਮਕ ਰੱਛਸੀ ਬਲਦ ਵਾਂਗ ਗੋਕੁਲ ਆ ਗਿਆ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਵੱਡੀ ਕੁੰਨ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਕੰਬਾਉਂਦਾ, ਖੁਰਾਂ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨ ਉਖਾੜਦਾ, ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਗਰਜ ਕਰਦਾ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਪੂੰਛ ਉੱਚੀ ਕਰਕੇ, ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨੂੰ ਸਿੰਗਾਂ ਦੇ ਥੱਲੇ ਲੈ ਕੇ ਸੁੱਟਦਾ। ਥੋੜਾ-ਥੋੜਾ ਗੋਬਰ ਛੱਡਦਾ, ਪਿਸ਼ਾਬ ਕਰਦਾ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅਡੋਲ ਤੇ ਡਰਾਉਣੀਆਂ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਭਿਆਨਕ ਗਰਜ ਨੇ ਗਾਂਵਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾ ਦਿੱਤਾ। ਡਰ ਦੇ ਮਾਰੇ, ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਅਪਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਨਮ ਦੇ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਬੱਦਲ ਉਸ ਦੀ ਕੁੰਨ ਨੂੰ ਪਹਾੜ ਸਮਝ ਕੇ ਛਿਟਕ ਗਏ। ਉਸ ਦੇ ਨੁਕੀਲੇ ਸਿੰਗ ਵੇਖ ਕੇ, ਗੋਪ ਅਤੇ ਗੋਪੀਆਂ ਡਰ ਗਏ, ਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਵੀ ਡਰ ਕੇ ਗੋਕੁਲ ਛੱਡ ਗਈਆਂ। ਸਾਰੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿਚ "ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ! ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ!" ਚੀਕਦੇ ਹੋਏ, ਗੋਵਿੰਦਾ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਸ਼ਰਨ ਲਏ। ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਗੋਕੁਲ ਨੂੰ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧੀਰਜ ਦਿੱਤੀ, "ਡਰੋ ਨਾ," ਤੇ ਬਲਦ-ਰੱਛਸ ਨੂੰ ਆਵਾਜ਼ ਮਾਰੀ, ਜਦ ਕਿ ਸਾਰੇ ਗੋਪ ਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਬ ਰਹੇ ਸਨ: "ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮੰਦ, ਇਹ ਕੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈਂ?" ਅਚੁਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਦੀ ਥੱਪੜ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਝੰਝੋੜਿਆ, ਅਰਿਸ਼ਟਾ ਨੂੰ ਲਲਕਾਰਿਆ, "ਮੈਂ ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦੀ ਹੰਕਾਰ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹਾਂ, ਤੇਰਾ ਵੀ ਅੰਤ ਕਰਾਂਗਾ।" ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ ਦੇ ਮੋਢੇ 'ਤੇ ਬਾਂਹ ਰੱਖ ਕੇ ਖੜੇ ਹੋਏ, ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ। ਅਰਿਸ਼ਟਾ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਖੁਰਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਖੁਰਚਦਾ, ਪੂੰਛ ਨੂੰ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਘੁੰਮਾਉਂਦਾ, ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵੱਲ ਵੱਧਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨੁਕੀਲੇ ਸਿੰਗ ਅੱਗੇ ਕਰ ਕੇ, ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਇੰਦਰ ਦੀ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿੰਗ ਫੜ ਲਏ, ਅੱਠਾਰਾਂ ਕਦਮ ਪਿੱਛੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਖਿੱਚ ਕੇ ਲੈ ਗਏ। ਪ੍ਰਭੂ ਵੱਲੋਂ ਸੁੱਟਿਆ ਗਿਆ ਅਰਿਸ਼ਟਾ, ਫੇਰ ਉੱਠ ਕੇ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਸੀਨੇ ਨਾਲ ਭਿੱਜਿਆ, ਭਾਰੀ ਸਾਹ ਲੈਂਦਾ, ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਮੁੜ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿੰਗ ਫੜ ਕੇ, ਪੈਰ ਨਾਲ ਦਬਾਇਆ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟਿਆ, ਕਪੜੇ ਨਚੋੜਣ ਵਾਂਗ ਉਸ ਨੂੰ ਮਲਿਆ, ਤੇ ਸਿੰਗ ਨਾਲ ਵੱਡਾ ਘਾ ਲਾਇਆ। ਅਰਿਸ਼ਟਾ ਖੂਨ ਉਗਲਦਾ, ਪਿਸ਼ਾਬ ਤੇ ਗੋਬਰ ਛੱਡਦਾ, ਲੱਤਾਂ ਮਾਰਦਾ, ਅੱਖਾਂ ਲਰਜ਼ ਰਹੀਆਂ, ਦੁੱਖੀ ਹੋ ਕੇ ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮਰ ਗਿਆ। ਦੇਵਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਉੱਤੇ ਫੁੱਲ ਵਰਸਾਉਂਦੇ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਕੂਕੁਦਮੀ ਰੱਛਸ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਦੁਜਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਤ ਹੋ ਕੇ, ਬਲਦੇਵ ਨਾਲ ਗੋਕੁਲ ਪਰਤ ਆਏ; ਗੋਪੀਆਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਲਈ ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਵਾਂਗ ਸੀ। ਜਦ ਅਰਿਸ਼ਟਾ ਰੱਛਸ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਤਦ ਦਿਵ੍ਯ ਰਿਸ਼ੀ ਨਾਰਦ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਕੰਤਸ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਏ। ਨਾਰਦ ਨੇ ਕੰਤਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਯਸ਼ੋਦਾ ਦੀ ਧੀ, ਦੇਵਕੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਤੇ ਰੋਹਿਣੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਡਰੇ ਹੋਏ ਵਸੁਦੇਵ ਵੱਲੋਂ ਨੰਦਾ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਵਸੁਦੇਵ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ ਨੰਦਾ ਨੂੰ ਇਹ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤੇਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਭੋਜਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਕੰਤਸ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਤਲਵਾਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਵਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਪਰ ਨਾਰਦ ਨੇ ਰੋਕਿਆ ਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਤੇਰੀ ਮੌਤ ਹਨ। ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਕੰਤਸ ਨੇ ਵਸੁਦੇਵ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਲੋਹੇ ਦੀਆਂ ਜੰਜੀਰਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ। ਨਾਰਦ ਦੇ ਚਲੇ ਜਾਣ ਉਪਰੰਤ, ਕੰਤਸ ਨੇ ਕੇਸ਼ੀ ਰੱਛਸ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਜਾ, ਰਾਮ ਤੇ ਕੇਸ਼ਵ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇ; ਫਿਰ ਮੁਸ਼ਟਿਕ, ਚਾਣੂਰ, ਸ਼ਾਲ, ਤੋਸ਼ਲ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਭੇਜੀਂ।