ரு'ஷிபிர்யாசிதோ பேஜே நவமம் பார்திவம் வபுஃ । துக்தேமாமோஷதீர்விப்ராஃ தேநாயம் ஸ உஶத்தமஃ
Requested by sages, he sent a ninth earthly form: the best among men—nourished by milk and herbs, revered by brahmanas—this was the excellent sovereign.
ரூபம் ஸ ஜக்ரு'ஹே மாத்ஸ்யம் சாக்ஷுஷோததிஸம்ப்லவே। நாவ்யாரோப்ய மஹீமய்யாம் அபாத் வைவஸ்வதம் மநும்
He assumed a fish‑like shape and perceived the ocean’s flood; placing a boat upon the oceanic earth, he brought down Vaivasvata Manu.
ஸுராஸுராணாம் உததிம் மத்நதாம் மந்தராசலம் । தத்ரே கமடரூபேண ப்ரு'ஷ்ட ஏகாதஶே விபுஃ
He churned the ocean of the gods and demons, and Mount Mandara was used as the churner; in the guise of a stubborn tortoise he supported the back of that mountain at eleven places.
தாந்வந்தரம் த்வாதஶமம் த்ரயோதஶமமேவ ச। அபாயயத்ஸுராந்அந்யாந் மோஹிந்யா மோஹயந்ஸ்த்ரியா
He became Dhanvantari in the twelfth, and in the thirteenth likewise; beguiling and being beguiled, he subdued other gods, ensnaring them through delusion.
சதுர்தஶம் நாரஸிம்ஹம் பிப்ரத் தைத்யேந்த்ரமூர்ஜிதம் । ததார கரஜைரூரௌ ஏரகாம் கடக்ரு'த் யதா
In the fourteenth he bore the Narasimha form, famed as the slayer of the demon-king; roaring like thunder, he shook the earth and tore the demon apart with his claws as a lion rends flesh.
பஞ்சதஶம் வாமநகம் க்ரு'த்வாகாதத்வரம் பலேஃ। பதத்ரயம் யாசமாநஃ ப்ரத்யாதித்ஸுஸ்த்ரிவிஷ்டபம்
In the fifteenth he appeared as the dwarf Vamana, striking down the pride of the strong and, asking for three paces of land, reclaimed the earth from the three worlds.
அவதாரே ஷோடஶமே பஶ்யந் ப்ரஹ்மத்ருஹோ ந்ரு'பாந் । த்ரிஃஸப்தக்ரு'த்வஃ குபிதோ நிஃக்ஷத்ராம் அகரோந்மஹீம்
In the sixteenth incarnation he punished kings who plotted against Brahma; enraged by triple offenses, he utterly destroyed the Kshatriya power on earth.
ததஃ ஸப்ததஶே ஜாதஃ ஸத்யவத்யாம் பராஶராத் । சக்ரே வேததரோஃ ஶாகா த்ரு'ஷ்ட்வா பும்ஸோऽல்பமேதஸஃ
Then, born in the seventeenth to Satyavati from Parashara, he established a branch of the Vedic lore, seeing the decline of men’s intelligence and the scarcity of learned people.
நரதேவத்வமாபந்நஃ ஸுரகார்யசிகீர்ஷயா । ஸமுத்ரநிக்ரஹாதீநி சக்ரே வீர்யாண்யதஃ பரம்
Having attained the status of a great man, desirous of serving the gods, he subdued the ocean and accomplished other feats, displaying power surpassing all.
ஏகோநவிம்ஶே விம்ஶதிமே வ்ரு'ஷ்ணிஷு ப்ராப்ய ஜந்மநீ । ராமக்ரு'ஷ்ணாவிதி புவோ பகவாந் அஹரத்பரம்
In the nineteenth year of the Vrishnis’ generations he was born as Ramachandra or Krishnachandra; the Lord, celebrated on earth, filled the day with glory.
ததஃ கலௌ ஸம்ப்ரவ்ரு'த்தே ஸம்மோஹாய ஸுரத்விஷாம்। புத்தோ நாம்நாம் ஜநஸுதஃ கீகடேஷு பவிஷ்யதி
Now in the age to come, in the final dusk when the gods’ enemies are deluded, a son named Buddho will be born among the beetles of mankind—one afflicted by confusion.
அதாஸௌ யுகஸம்த்யாயாம் தஸ்யுப்ராயேஷு ராஜஸு । ஜநிதா விஷ்ணுயஶஸோ நாம்நா கல்கிர்ஜகத்பதிஃ
At the junction of the age, amid robber-like kings, a progeny named Kalki, famed for Vishnu’s renown, will be the sovereign of the world.
அவதாரா ஹ்யஸங்க்யேயா ஹரேஃ ஸத்த்வநிதேர்த்விஜாஃ । யதாவிதாஸிநஃகுல்யாஃ ஸரஸஃ ஸ்யுஃ ஸஹஸ்ரஶஃ
Indeed, the number of Vishnu’s incarnations is endless; among the twice-born there are countless repositories of his being—each clan furnishing thousands of such manifestations.
ரு'ஷயோ மநவோ தேவா மநுபுத்ரா மஹௌஜஸஃ। கலாஃ ஸர்வே ஹரேரேவ ஸப்ரஜாபதயஃ ததா
Sages, Manus, gods, and sons of Manu of mighty vigour—all arts are solely those of Hari; likewise the Prajapatis act as his manifestations.
ஏதே சாம்ஶகலாஃபும்ஸஃக்ரு'ஷ்ணஸ்து பகவாந்ஸ்வயம் । இந்த்ராரிவ்யாகுலம் லோகம் ம்ரு'டயந்தி யுகே யுகே
These fragmented portions (aṁśa-kalāḥ) are living beings, while Krishna Himself is the Supreme Lord; in every age He playfully reestablishes a world troubled as by Indra's wrath.
ஜந்ம குஹ்யம் பகவதோ ய ஏதத்ப்ரயதோ நரஃ। ஸாயம்ப்ராதர்க்ரு'ணந்பக்த்யா துஃகக்ராமாத் விமுச்யதே
This birth of the Lord is secret: a man who attentively invokes it morning and evening with devotion is freed from the village of sorrows.
ஏதத் ரூபம் பகவதோ ஹ்யரூபஸ்ய சிதாத்மநஃ । மாயாகுணைர்விரசிதம் மஹதாதிபிராத்மநி
That form of the Lord is indeed the form of the conscious Self, fashioned within the self by the qualities of māyā and by great primordial principles.
யதா நபஸி மேகௌகோ ரேணுர்வா பார்திவோऽநிலே । ஏவம் த்ரஷ்டரி த்ரு'ஶ்யத்வம் ஆரோபிதம் அபுத்திபிஃ
Just as clouds in the sky, dust on the earth, or wind in the air are seen by the seer, so too visible and invisible appearances are superimposed by the unenlightened.
அதஃ பரம் யதவ்யக்தம் அவ்யூடகுணப்ரு'ம்ஹிதம்। அத்ரு'ஷ்டாஶ்ருதவஸ்துத்வாத் ஸ ஜீவோ யத் புநர்பவஃ
Therefore that which is beyond, unmanifest and arrayed with qualities, unseen and unheard as a reality, is what the living being again becomes—this is rebirth.
யத்ரேமே ஸதஸத் ரூபே ப்ரதிஷித்தே ஸ்வஸம்விதா । அவித்யயாऽऽத்மநி க்ரு'தே இதி தத்ப்ரஹ்மதர்ஶநம்
Where the same Self appears in forms of being and non-being and one's own consciousness is opposed, that beholding of Brahman is due to ignorance acting in the Self.
யத்யேஷோபரதா தேவீ மாயா வைஶாரதீ மதிஃ । ஸம்பந்ந ஏவேதி விதுஃ மஹிம்நி ஸ்வே மஹீயதே
If this goddess named Māyā—clever and finely skilled—is present and endowed with capacities, then the wise know she is complete and is magnified in her own greatness.
ஏவம் ஜந்மாநி கர்மாணி ஹ்யகர்துரஜநஸ்ய ச । வர்ணயந்தி ஸ்ம கவயோ வேதகுஹ்யாநி ஹ்ரு'த்பதேஃ
Thus births and actions, even of the agentless, are described by poets (kavayaḥ) who reveal in the heart the secret Vedic truths of the Lord.
(உபேம்த்ரவஜ்ரா) ஸ வா இதம் விஶ்வமமோகலீலஃ ஸ்ரு'ஜத்யவத்யத்தி ந ஸஜ்ஜதேऽஸ்மிந்। பூதேஷு சாந்தர்ஹித ஆத்மதம்த்ரஃ ஷாட்வர்கிகம் ஜிக்ரதி ஷட்குணேஶஃ
That imperishable, unfailing Play of the world is always creating and dissolving without binding itself here; within beings the inner principle acts, and the sixfold divisions scent the six qualities.
ந சாஸ்ய கஶ்சிந்நிபுணேந தாதுஃ அவைதி ஜந்துஃ குமநீஷ ஊதீஃ। நாமாநி ரூபாணி மநோவசோபிஃ ஸந்தந்வதோ நடசர்யாமிவாஜ்ஞஃ
No being can fashion (perfect) this principle by craft; names, forms, and the word of mind proceed in succession like actors following a traditional role.
ஸ வேத தாதுஃ பதவீம் பரஸ்ய துரந்தவீர்யஸ்ய ரதாங்கபாணேஃ। யோऽமாயய ாஸந்ததயாநுவ்ரு'த்த்யா பஜேத தத்பாதஸரோஜகந்தம்
That principle knows the supreme station of another—the mighty one who wields the chariot's reins; whoever constantly worships by that unbroken devotion will experience the fragrance of lotus-feet.
அதேஹ தந்யா பகவந்த இத்தம் யத்வாஸுதேவேऽகிலலோகநாதே। குர்வந்தி ஸர்வாத்மகமாத்மபாவம் ந யத்ர பூயஃ பரிவர்தஉக்ரஃ
Blessed indeed here are those, O Lord, who in this way make themselves wholly one with Vasudeva, the Lord of all worlds; where such integral selfhood is, fierce change no longer occurs.
இதம் பாகவதம் நாம புராணம் ப்ரஹ்மஸம்மிதம் । உத்தமஶ்லோகசரிதம் சகார பகவாந் ரு'ஷிஃ
This is the Purāṇa called the Bhāgavata, agreed upon as Brahman; the Lord made it a supreme poem of noble deeds.
(அநுஷ்டுப்) நிஃஶ்ரேயஸாய லோகஸ்ய தந்யம் ஸ்வஸ்த்யயநம் மஹத் । ததிதம் க்ராஹயாமாஸ ஸுதம் ஆத்மவதாம் வரம்
It brings the highest welfare and blessedness to the world; hearing it is the greatest good — thus he taught this foremost instruction to the best of those who are self-realized.
ஸர்வவேதேதிஹாஸாநாம் ஸாரம் ஸாரம் ஸமுத்த்ரு'தம்। ஸ து ஸம்ஶ்ராவயாமாஸ மஹாராஜம் பரீக்ஷிதம்
He extracted the essence from all the Vedas and histories, distilling their cream; then he proclaimed it to King Parīkṣit.
ப்ராயோபவிஷ்டம் கங்காயாம் பரீதம் பரமர்ஷிபிஃ । க்ரு'ஷ்ணே ஸ்வதாமோபகதே தர்மஜ்ஞாநாதிபிஃ ஸஹ
Seated once on the banks of the Gaṅgā and beloved of the great sages, when Krishna reached his own abode he was accompanied by those versed in righteousness and knowledge.