अद्यापि तौ स्थितौ वीरौ हा पुत्रेति प्रभाषिणौ तस्योदयो वृथा ज्ञेयो वृथाकीर्तिः प्रियंकरी
आजही ते दोघे वीर 'अरे बाळा!' असे हाक मारत राहिले आहेत. त्यांची उन्नती व्यर्थ ठरली, त्यांची कीर्ती जरी प्रिय असली तरी निष्फळ ठरली.
इति श्रुत्वा स कृष्णांशो भूपतीन्प्राह नम्रधीः
हे ऐकून, कृष्णाचा अंश असलेला तो नम्र मनाने राजांना म्हणाला.
म्लेच्छैर्नराशनैः सार्द्धं तन्नृपेण रणोऽभवत् म्लेच्छैस्तैश्च हतौ तत्र श्रुतेयं विश्रुता कथा
त्या राजासोबत म्लेच्छ आणि नराशनांसह युद्ध झाले. त्या ठिकाणी म्लेच्छ मारले गेले, आणि ही प्रसिद्ध कथा ऐकली जाते.
मातुलेनाद्य कथितं नवीनं मरणं तयोः
आज मामा दोघांच्या अलीकडील मृत्यूची गोष्ट सांगितली.
इत्युक्त्वा तान्स कृष्णांशो मातरं प्राह सत्वरम्
असं सांगून कृष्णाचा अंश असलेला त्याने आईला पटकन संबोधले.
श्रुत्वा वज्रसमं वाक्यं रुरोद जननी तदा
वज्रासारखी ती वाक्यं ऐकून आई तेव्हा रडू लागली.
ज्ञात्वा पितृवधं श्रुत्वा जम्बुकं शिवकिंकरम्
वडिलांचा वध झाल्याचं समजल्यावर आणि शिवाचा सेवक जंबुक याची गोष्ट ऐकून—
जय जय जय जगदम्ब भवानि ह्यखिललोकसुरपितृमुनिखानि
जय जय जय जगदंबा भवानी, सर्व लोक, देव, पितर आणि ऋषींची आई!
इति ध्यात्वा स कृष्णांशः सुष्वाप निजस द्मनि मोहयित्वाशु तत्पार्श्वे प्रेषयामास सर्वगा
अशी ध्यान करत कृष्णाचा अंश असलेला आपल्या घरी झोपला; सर्वांना पटकन मोहात पाडून त्याने त्यांना आपल्या जवळ पाठवले.
चतुर्लक्षबलैः सार्द्धं तालनः शीघ्रमागतः 3.3.12.
चार लाख सैन्यासह तालना लगेच आला.
बलखानिस्तदा प्राप्तश्चैकलक्षबलान्वितः
त्या वेळी बलखानी देखील एक लाख सैन्यासह आला.
सज्जीभूतान्समालोक्य तानुद्याने ससैन्यकान्
तयार झालेले आणि सैन्यासह असलेले ते लोक बागेत पाहून—
विह्वलं नृपमालोक्य कृष्णांशोऽऽश्वासयन्मुदा
राजा व्याकुळ दिसल्यावर कृष्णाचा अंश असलेला आनंदाने त्याला धीर दिला.
लक्षसैन्यं तदीयं च गृहीत्वा चाधिपोऽभवत्
ती एक लाखांची सेना ताब्यात घेऊन तो अधिपती झाला.
पताकाः पञ्चसाहस्राः साहस्रं काष्ठकारिणः
पाच हजार पताका आणि एक हजार सुतार होते.
त्रिलक्षाश्च हयाः सर्वे उष्ट्रा दशसहस्रकाः
तीन लाख घोडे आणि दहा हजार उंट असे सगळे होते.
तालनश्च समायातः सर्वसेनाधिपोऽभवत्
तालन आला आणि त्याने सगळ्या सैन्याचा सेनापतीपद स्वीकारलं.
बलखानिर्हयानां च सर्वेषामधिपोऽभवत् पत्तीनां चैव सर्वेषां कृष्णांशश्चाधिपोऽभवत्
बलखानीने सर्व घोडदळाचं नेतृत्व केलं आणि कृष्णांश सर्व पायदळाचा प्रमुख झाला.
नत्वा ते मलनां भूपो दत्त्वा दानान्यनेकशः
मलनांचा राजा वाकून नमस्कार करून अनेक दानं दिली.
पक्षमात्रगतः कालो मार्गे तस्मिन्रणैषिणाम् सेनां निवासयामासुर्निर्भयास्ते महाबलाः ।। 3.3.12.
त्या रणासाठी निघालेल्या वीरांच्या मार्गावर फक्त अर्धा दिवस गेला होता; ते बलवान योद्धे निर्भयपणे तिथे आपली सेना थांबवून राहिले.
देवसिंहमतेनैव योगिनस्ते तदाभवन्
देवसिंहाच्या मताने ते योगी तिथे तसे झाले.
मड्डुधारी तदा देवो वीणाधारी च तालनः
त्या वेळी मड्डुधारी हा देवासारखा होता आणि तालनाने वीणा घेतली होती.
मातुरग्रे स्थितास्ते वै ननृतुः प्रेमविह्वलाः
आईसमोर उभे राहून ते प्रेमाने भारावून जाऊन नाचले.
मोहितां मातरं दृष्ट्वा परं हर्षमुपाययुः
आई मोहित झालेली पाहून त्यांना मोठा आनंद झाला.
नत्वा तां प्रययुः सर्वे पुरीं माहिष्मतीं शुभाम्
तिच्या पाया पडून सर्वजण शुभ अशी माहिष्मती नगरीकडे गेले.
दूत्या सार्द्धं रिपोर्गेहं ययुस्ते कार्यतत्पराः
दूतासोबत ते सर्व शत्रूच्या घरी गेले आणि आपल्या कार्यात लक्ष केंद्रित केले.
विसंज्ञां महिषीं कृत्वा कृष्णांशः सर्वमोहनः
कृष्णांश, जो सर्वांना मोहात पाडतो, त्याने राणीला बेशुद्ध केलं.
दृष्ट्वा सा सुंदरं रूपं श्यामांगं पुरुषोत्तमम्
तिने सुंदर, काळ्या अंगाचा, श्रेष्ठ पुरुष पाहिला.
दृष्ट्वा तथा गतां नारीं कृष्णांशः श्लक्ष्णया गिरा
ती स्त्री तशी आली आहे हे पाहून कृष्णांशाने तिला गोड शब्दांत बोललं.
साह भो देवकीपुत्र यदि पाणिं ग्रहीष्यसि 3.3.12.
ती म्हणाली, 'देवकीपुत्रा, जर तू माझा हात धरशील...''