യസ്മാദ് അവമതാ ദക്ഷ സഹസൈവാഗതാ സതീ പ്രശസ്താശ് ചേതരാഃ സര്വാസ് ത്വത്സുതാ ഭര്തൃഭിഃ സഹ
പുകഴ്ചയുള്ള സതി ക്ഷണിക്കപ്പെടാതെ ദക്ഷന്റെ അടുക്കൽ എത്തി അവമാനിക്കപ്പെട്ടതിനാൽ, നിന്റെ മറ്റു പുത്രിമാർ ഭർത്താക്കന്മാരോടൊപ്പം അനുഗ്രഹിക്കപ്പെട്ടവരായിരിക്കും.
തസ്മാദ് വൈവസ്വതേ പ്രാപ്തേ പുനര് ഏതേ മഹര്ഷയഃ ഉത്പത്സ്യന്തി ദ്വിതീയേ വൈ തവ യജ്ഞേ ഹ്യ് അയോനിജാഃ
അതിനാൽ, വൈവസ്വതയുഗം എത്തിയപ്പോൾ, ഈ മഹർഷിമാർ നിന്റെ രണ്ടാമത്തെ യാഗത്തിൽ ഗർഭത്തിൽ നിന്നല്ലാതെ വീണ്ടും ജനിക്കും.
ഹുതേ വൈ ബ്രഹ്മണഃ സത്ത്രേ ചാക്ഷുഷസ്യാന്തരേ മനോഃ അഭിവ്യാഹൃത്യ സപ്തര്ഷീന് ദക്ഷം സോ ഽഭ്യശപത് പുനഃ
ബ്രഹ്മാവിന്റെ യാഗം ചാക്ഷുഷമനുവിന്റെ ഇടവേളയിൽ നടന്നപ്പോൾ, ദക്ഷൻ സപ്തർഷിമാരെ വിളിച്ച് വീണ്ടും അവരെ ശപിച്ചു.
ഭവിതാ മാനുഷോ രാജാ ചാക്ഷുഷസ്യാന്തരേ മനോഃ പ്രാചീനബര്ഹിഷഃ പൌത്രഃ പുത്രശ് ചാപി പ്രചേതസഃ
ചാക്ഷുഷമനുവിന്റെ ഇടവേളയിൽ, പ്രാചീനബർഹിസിന്റെ മകനായും പ്രചേതസിന്റെ പുത്രനുമായ ഒരു മനുഷ്യരാജാവ് ജനിക്കും.
ദക്ഷ ഇത്യ് ഏവ നാമ്നാ ത്വം മാരിഷായാം ജനിഷ്യസി കന്യായാം ശാഖിനാം ചൈവ പ്രാപ്തേ വൈ ചാക്ഷുഷാന്തരേ
ചാക്ഷുഷയുഗം എത്തിയപ്പോൾ, നീ ദക്ഷ എന്ന പേരിൽ, മരീഷയുടെ, അതായത് വൃക്ഷങ്ങളുടെ പുത്രിയായ കന്യകയുടെ ഗർഭത്തിൽ ജനിക്കും.
അഹം തത്രാപി തേ വിഘ്നമ് ആചരിഷ്യാമി ദുര്മതേ ധര്മകാമാര്ഥയുക്തേഷു കര്മസ്വ് ഇഹ പുനഃ പുനഃ
അവിടെ പോലും, ധർമ്മം, കാമം, അർത്ഥം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രവർത്തികളിൽ ഞാൻ വീണ്ടും വീണ്ടും നിനക്കു തടസ്സങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കും.
തതോ വൈ വ്യാഹൃതോ ദക്ഷോ രുദ്രം സോ ഽഭ്യശപത് പുനഃ
അതിനുശേഷം ദക്ഷൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, വീണ്ടും രുദ്രനെ ശപിച്ചു.
യസ്മാത് ത്വം മത്കൃതേ ക്രൂര ഋഷീന് വ്യാഹൃതവാന് അസി തസ്മാത് സാര്ധം സുരൈര് യജ്ഞേ ന ത്വാം യക്ഷ്യന്തി വൈ ദ്വിജാഃ
നീ എന്റെ കാരണത്താൽ ക്രൂരതയോടെ ഋഷിമാരെ ശപിച്ചതിനാൽ, ദേവന്മാരോടൊപ്പം യാഗത്തിൽ ദ്വിജന്മാർ നിന്നെ അർപ്പണങ്ങൾ നൽകി പൂജിക്കില്ല.
കൃത്വാഹുതിം തവ ക്രൂര അപഃ സ്പൃശന്തി കര്മസു ഇഹൈവ വത്സ്യസേ ലോകേ ദിവം ഹിത്വായുഗക്ഷയാത് തതോ ദേവൈസ് തു തേ സാര്ധം ന തു പൂജാ ഭവിഷ്യതി
നിനക്കായി ഹോമം നടത്തി കഴിഞ്ഞാൽ, അവർ കർമങ്ങളിൽ വെള്ളം സ്പർശിക്കും; നീ ഈ ലോകത്ത് യുഗം അവസാനിക്കുംവരെ സ്വർഗ്ഗം ഉപേക്ഷിച്ച് താമസിക്കും; പിന്നെയും ദേവന്മാരോടൊപ്പം ഉണ്ടായാലും നിനക്ക് പൂജ ലഭിക്കില്ല.
ചാതുര്വര്ണ്യം തു ദേവാനാം തേ ചാപ്യ് ഏകത്ര ഭുഞ്ജതേ ന ഭോക്ഷ്യേ സഹിതസ് തൈസ് തു തതോ ഭോക്ഷ്യാമ്യ് അഹം പൃഥക്
ദേവന്മാരുടെ നാലു വർണ്ണങ്ങളും ഒരുമിച്ച് ഭക്ഷണം കഴിക്കും; എന്നാൽ ഞാൻ അവരോടൊപ്പം ഭക്ഷിക്കില്ല, വേറെയായി ഭക്ഷിക്കും.
സര്വേഷാം ചൈവ ലോകാനാമ് ആദിര് ഭൂര്ലോക ഉച്യതേ തമ് അഹം ധാരയാമ്യ് ഏകഃ സ്വേച്ഛയാ ന തവാജ്ഞയാ
എല്ലാ ലോകങ്ങളിലെയും അടിസ്ഥാനമായ ഭൂമിയെ ഞാൻ എന്റെ ഇഷ്ടപ്രകാരം ഒരുവൻപോലെ താങ്ങുന്നു, നിന്റെ ആജ്ഞയാൽ അല്ല.
തസ്മിന് ധൃതേ സര്വലോകാഃ സര്വേ തിഷ്ഠന്തി ശാശ്വതാഃ തസ്മാദ് അഹം വസാമീഹ സതതം ന തവാജ്ഞയാ
അത് നിലനിൽക്കുമ്പോൾ എല്ലാ ശാശ്വതലോകങ്ങളും നിലനിൽക്കും; അതുകൊണ്ട് ഞാൻ എപ്പോഴും ഇവിടെ വസിക്കുന്നു, നിന്റെ ആജ്ഞയാൽ അല്ല.
തതോ ഽഭിവ്യാഹൃതോ ദക്ഷോ രുദ്രേണാമിതതേജസാ സ്വായംഭുവീം തനും ത്യക്ത്വാ ഉത്പന്നോ മാനുഷേഷ്വ് ഇഹ
അതിനുശേഷം അതിശയപ്രഭയുള്ള രുദ്രൻ ദക്ഷനെ വിളിച്ചു. സ്വായംഭുവ ദേഹം ഉപേക്ഷിച്ച് ദക്ഷൻ മനുഷ്യരിൽ വീണ്ടും ജനിച്ചു.
യദാ ഗൃഹപതിര് ദക്ഷോ യജ്ഞാനാമ് ഈശ്വരഃ പ്രഭുഃ സമസ്തേനേഹ യജ്ഞേന സോ ഽയജദ് ദൈവതൈഃ സഹ
ഗൃഹസ്ഥന്മാരുടെ അധിപനും യജ്ഞങ്ങളുടെ പ്രഭുവുമായ ദക്ഷൻ, ദേവന്മാരോടൊപ്പം എല്ലാ ക്രമവും പാലിച്ച് മഹായജ്ഞം നടത്തി.
അഥ ദേവീ സതീ യത് തേ പ്രാപ്തേ വൈവസ്വതേ ഽന്തരേ മേനായാം താമ് ഉമാം ദേവീം ജനയാമ് ആസ ശൈലരാട്
പിന്നീട്, ദേവി, വൈവസ്വത മാന്വന്തരത്തിൽ മേനാ, പർവ്വതരാജാവിന്റെ മകളായ ഉമാദേവിയെ പ്രസവിച്ചു.
സാ തു ദേവീ സതീ പൂര്വമ് ആസീത് പശ്ചാദ് ഉമാഭവത് സഹവ്രതാ ഭവസ്യൈഷാ നൈതയാ മുച്യതേ ഭവഃ
ആ ദേവി ആദ്യം സതിയായി, പിന്നീട് ഉമയായി. ഭവന്റെ സ്നേഹസഹചാരിണിയാണ് ഇവൾ; ഇവളാൽ ഭവൻ ഒരിക്കലും വിട്ടുപോകുന്നില്ല.
യാവദ് ഇച്ഛതി സംസ്ഥാനം പ്രഭുര് മന്വന്തരേഷ്വ് ഇഹ മാരീചം കശ്യപം ദേവീ യഥാദിതിര് അനുവ്രതാ
പ്രഭു എത്രകാലം ആഗ്രഹിച്ചാലും ഓരോ മാന്വന്തരത്തിലും ദേവി, മാരീചിയെ, അതുപോലെ അദിതി കശ്യപനെ പിന്തുടരുന്നതുപോലെ, അനുഗമിക്കുന്നു.
സാര്ധം നാരായണം ശ്രീസ് തു മഘവന്തം ശചീ യഥാ വിഷ്ണും കീര്തിര് ഉഷാ സൂര്യം വസിഷ്ഠം ചാപ്യ് അരുന്ധതീ
നാരായണനോടൊപ്പം ശ്രീ, മഘവാനോടൊപ്പം ശചി, വിഷ്ണുവിനോടൊപ്പം കീർത്തി, സൂര്യനോടൊപ്പം ഉഷ, വസിഷ്ഠനോടൊപ്പം അരുന്ധതി എന്നിങ്ങനെ.
നൈതാംസ് തു വിജഹത്യ് ഏതാ ഭര്തൄന് ദേവ്യഃ കഥംചന ഏവം പ്രാചേതസോ ദക്ഷോ ജജ്ഞേ വൈ ചാക്ഷുഷേ ഽന്തരേ
ഈ ദേവികൾ ഒരിക്കലും അവരുടെ ഭർത്താക്കളെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നില്ല. അങ്ങനെ പ്രചേതസിന്റെ പുത്രനായ ദക്ഷൻ ചാക്ഷുഷ മാന്വന്തരത്തിൽ ജനിച്ചു.
പ്രാചീനബര്ഹിഷഃ പൌത്രഃ പുത്രശ് ചാപി പ്രചേതസാമ് ദശഭ്യസ് തു പ്രചേതോഭ്യോ മാരിഷായാം പുനര് നൃപ
പ്രാചീനബർഹിഷിന്റെ മകനും പ്രചേതസുകളുടെ പുത്രനുമാണ് ദക്ഷൻ. പത്ത് പ്രചേതസുകളും മാരിഷയും ചേർന്ന് ദക്ഷനെ വീണ്ടും ജനിപ്പിച്ചു.
ജജ്ഞേ രുദ്രാഭിശാപേന ദ്വിതീയമ് ഇതി നഃ ശ്രുതമ് ഭൃഗ്വാദയസ് തു തേ സര്വേ ജജ്ഞിരേ വൈ മഹര്ഷയഃ
രുദ്രന്റെ ശാപം മൂലം ദക്ഷൻ രണ്ടാമതും ജനിച്ചുവെന്ന് ഞങ്ങൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്. ഭൃഗു മുതലായ മഹർഷിമാരും അങ്ങനെ ജനിച്ചു.
ആദ്യേ ത്രേതായുഗേ പൂര്വം മനോര് വൈവസ്വതസ്യ ഹ ദേവസ്യ മഹതോ യജ്ഞേ വാരുണീം ബിഭ്രതസ് തനുമ്
ആദ്യ ത്രേതായുഗത്തിൽ, വൈവസ്വത മനുവിന്റെ മഹായജ്ഞത്തിൽ, ദേവൻ വാരുണി രൂപം ധരിച്ചു.
ഇത്യ് ഏഷോ ഽനുശയോ ഹ്യ് ആസീത് തയോര് ജാത്യന്തരേ ഗതഃ പ്രജാപതേശ് ച ദക്ഷസ്യ ത്ര്യമ്ബകസ്യ ച ധീമതഃ
ഇങ്ങനെ, ജന്മാന്തരത്തിൽ പ്രവേശിച്ചപ്പോൾ പ്രജാപതി ദക്ഷനും ജ്ഞാനിയുമായ ത്രയമ്പകനും അനുഭവിച്ച പശ്ചാത്താപം ഇതായിരുന്നു.
തസ്മാന് നാനുശയഃ കാര്യോ വരേഷ്വ് ഇഹ കദാചന ജാത്യന്തരഗതസ്യാപി ഭാവിതസ്യ ശുഭാശുഭൈഃ ജന്തോര് ന ഭൂതയേ ഖ്യാതിസ് തന് ന കാര്യം വിജാനതാ
അതിനാൽ, ഇവിടെ എപ്പോഴും തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളെക്കുറിച്ച് പശ്ചാത്താപം വഹിക്കേണ്ടതില്ല. ജന്മാന്തരം വന്നാലും നല്ലതോ ചീത്തയോ അനുഭവിച്ചാലും അതിൽ ജീവിക്ക് പ്രയോജനമില്ല; അതുകൊണ്ട് ജ്ഞാനികൾ അങ്ങനെ ചെയ്യരുത്.
കഥം രോഷേണ സാ പൂര്വം ദക്ഷസ്യ ദുഹിതാ സതീ ത്യക്ത്വാ ദേഹം പുനര് ജാതാ ഗിരിരാജഗൃഹേ പ്രഭോ
പ്രഭോ, ദക്ഷന്റെ മകൾ സതി മുമ്പ് കോപത്തിൽ ദേഹം ഉപേക്ഷിച്ച്, പിന്നെ എങ്ങനെ പർവ്വതരാജാവിന്റെ വീട്ടിൽ വീണ്ടും ജനിച്ചു?
ദേഹാന്തരേ കഥം തസ്യാഃ പൂര്വദേഹോ ബഭൂവ ഹ ഭവേന സഹ സംയോഗഃ സംവാദശ് ച തയോഃ കഥമ്
അവളുടെ പഴയ ദേഹം മറ്റൊരു രൂപത്തിൽ എങ്ങനെ നിലനിന്നു? ഭവനോടൊപ്പം അവളുടെ ഐക്യം, സംഭാഷണം എന്നിവ എങ്ങനെ നടന്നു?
സ്വയംവരഃ കഥം വൃത്തസ് തസ്മിന് മഹതി ജന്മനി വിവാഹശ് ച ജഗന്നാഥ സര്വാശ്ചര്യസമന്വിതഃ
ആ മഹത്തായ ജന്മത്തിൽ സ്വയംവരം എങ്ങനെ നടന്നു? അത്ഭുതങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ വിവാഹം എങ്ങനെ നടന്നു, ലോകനാഥാ?
തത് സര്വം വിസ്തരാദ് ബ്രഹ്മന് വക്തുമ് അര്ഹസി സാംപ്രതമ് ശ്രോതുമ് ഇച്ഛാമഹേ പുണ്യാം കഥാം ചാതിമനോഹരാമ്
ബ്രഹ്മൻ, ഈ എല്ലാം വിശദമായി പറയേണ്ടതാണ്. ഞങ്ങൾ ഈ പുണ്യവും അതീവ മനോഹരവുമായ കഥ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
ശൃണുധ്വം മുനിശാര്ദൂലാഃ കഥാം പാപപ്രണാശിനീമ് ഉമാശംകരയോഃ പുണ്യാം സര്വകാമഫലപ്രദാമ്
മുനിശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, ഉമയും ശംകരനും സംബന്ധിച്ച പാപനാശിനിയായ, പുണ്യവും എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങൾക്കും ഫലം നൽകുന്ന കഥ കേൾക്കൂ.
കദാചിത് സ്വഗൃഹാത് പ്രാപ്തം കശ്യപം ദ്വിപദാം വരമ് അപൃച്ഛദ് ധിമവാന് വൃത്തം ലോകേ ഖ്യാതികരം ഹിതമ്
ഒരു സമയത്ത്, ഹിമവാൻ തന്റെ വീട്ടിൽ എത്തിയ ദ്വിപദങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ കശ്യപനോട് ലോകത്തിൽ പ്രശസ്തിയും ഉപകാരവും ഉള്ള ഒരു സംഭവത്തെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചു.