यस्मिन् यज्ञे महादाने दक्षिणां भृगुनन्दनः मारीचाय ददौ प्रीतः कश्यपाय वसुंधराम्
त्या महान यज्ञात, भृगुनंदनाने दान देताना, आनंदाने मारीचाला दक्षिणा दिली आणि कश्यपाला संपूर्ण पृथ्वी दिली.
वारणांस् तुरगाञ् शुभ्रान् रथांश् च रथिनां वरः हिरण्यम् अक्षयं धेनुर् गजेन्द्रांश् च महीपतिः
रथींच्या श्रेष्ठ असलेल्या त्याने हत्ती, सुंदर घोडे, रथ, अमाप सोने, गाई आणि बलाढ्य हत्ती दान केले.
ददौ तस्मिन् महायज्ञे वाजिमेधे महायशाः अद्यापि च हितार्थाय लोकानां भृगुनन्दनः
त्या महान अश्वमेध यज्ञात, कीर्तीमान भृगुनंदनाने दान केले; आणि आजही लोकांच्या हितासाठी तो दान देतच आहे.
चरमाणस् तपो घोरं जामदग्न्यः पुनः प्रभुः आस्ते वै देववच् छ्रीमान् महेन्द्रे पर्वतोत्तमे
जामदग्न्य, तो पराक्रमी प्रभू, कठोर तप करत, महेंद्र या श्रेष्ठ पर्वतावर देवांसारखा तेजस्वीपणे वास करतो.
एष विष्णोः सुरेशस्य शाश्वतस्याव्ययस्य च जामदग्न्य इति ख्यातः प्रादुर्भावो महात्मनः
हा जामदग्न्याचा, म्हणजेच महान आत्म्याचा अवतार आहे, जो शाश्वत, अविनाशी आणि देवांचा स्वामी विष्णू म्हणून प्रसिद्ध आहे.
चतुर्विंशे युगे वापि विश्वामित्रपुरःसरः जज्ञे दशरथस्याथ पुत्रः पद्मायतेक्षणः
चोवीसाव्या युगात, विश्वामित्रांच्या पुढाकाराने, दशरथांचा कमळासारख्या डोळ्यांचा पुत्र जन्माला आला.
कृत्वात्मानं महाबाहुश् चतुर्धा प्रभुर् ईश्वरः लोके राम इति ख्यातस् तेजसा भास्करोपमः
महाबाहू आणि सर्वशक्तिमान प्रभूने स्वतःला चार भागांत विभागले आणि तेजाने सूर्यासारखा असलेला तो 'राम' म्हणून जगात प्रसिद्ध झाला.
प्रसादनार्थं लोकस्य रक्षसां निग्रहाय च धर्मस्य च विवृद्ध्यर्थं जज्ञे तत्र महायशाः
जगाचा आनंद, राक्षसांचा नाश आणि धर्माची वृद्धी यासाठी तो कीर्तीमान तेथे जन्मास आला.
तम् अप्य् आहुर् मनुष्येन्द्रं सर्वभूतहिते रतम् यः समाः सर्वधर्मज्ञश् चतुर्दश वने ऽवसत्
त्याला मानवांचा राजा असेही म्हणतात, जो सर्व प्राण्यांच्या कल्याणात रमणारा आणि सर्व धर्म जाणणारा, चौदा वर्षे वनात राहिला.
लक्ष्मणानुचरो रामः सर्वभूतहिते रतः चतुर्दश वने तप्त्वा तपो वर्षाणि राघवः
लक्ष्मणाच्या सोबतीने, सर्व प्राण्यांच्या हितासाठी, राघवाने चौदा वर्षे वनात कठोर तप केले.
रूपिणी तस्य पार्श्वस्था सीतेति प्रथिता जने पूर्वोदिता तु या लक्ष्मीर् भर्तारम् अनुगच्छति
त्याच्या शेजारी सुंदर आणि सर्वत्र प्रसिद्ध अशी सीता उभी होती; ती पूर्वी सांगितलेली लक्ष्मी असून, आपल्या पतीच्या मागे चालते.
जनस्थाने वसन् कार्यं त्रिदशानां चकार सः तस्यापकारिणं क्रूरं पौलस्त्यं मनुजर्षभः
जनस्थानात राहून त्याने देवांचे कार्य साध्य केले; आणि तिचा अपकार करणारा, क्रूर पौलस्त्य, या मनुष्यश्रेष्ठाने संपवला.
सीतायाः पदम् अन्विच्छन् निजघान महायशाः देवासुरगणानां च यक्षराक्षसभोगिनाम्
सीतेचा माग काढताना, त्या कीर्तीमानाने देव, दैत्य, यक्ष, राक्षस आणि सर्प यांच्या सैन्याचा संहार केला.
यत्रावध्यं राक्षसेन्द्रं रावणं युधि दुर्जयम् युक्तं राक्षसकोटीभिर् नीलाञ्जनचयोपमम्
तेथे युद्धात, राक्षसांचा राजा, जिंकता न येणारा आणि असंख्य राक्षसांनी वेढलेला, काळ्या मेघासारखा रावण रामाने ठार केला.
त्रैलोक्यद्रावणं क्रूरं रावणं राक्षसेश्वरम् दुर्जयं दुर्धरं दृप्तं शार्दूलसमविक्रमम्
तीनही लोकांना घाबरवणारा, अत्यंत क्रूर, जिंकता न येणारा, आवेशी, अभिमानी आणि वाघासारखा पराक्रमी असा राक्षसांचा राजा रावण—
दुर्निरीक्ष्यं सुरगणैर् वरदानेन दर्पितम् जघान सचिवैः सार्धं ससैन्यं रावणं युधि
देवांनी दिलेल्या वरामुळे गर्विष्ठ झालेला, देवतांच्याही भीतीचा विषय असलेला तो रावण, आपल्या मंत्र्यांसह आणि सैन्यासह युद्धात मारला गेला.
महाभ्रगणसंकाशं महाकायं महाबलम् रावणं निजघानाशु रामो भूतपतिः पुरा
रामा, सर्व प्राण्यांचा स्वामी, याने एकदा ढगांच्या राशीसारखा मोठा, विशाल देहाचा आणि प्रचंड बळाचा रावण पटकन संपवला.
सुग्रीवस्य कृते येन वानरेन्द्रो महाबलः वाली विनिहतः संख्ये सुग्रीवश् चाभिषेचितः
सुग्रीवासाठी, वानरांचा बलाढ्य राजा वानरराज वाळी युद्धात मारला गेला आणि नंतर सुग्रीवाचा राज्याभिषेक झाला.
मधोश् च तनयो दृप्तो लवणो नाम दानवः हतो मधुवने वीरो वरमत्तो महासुरः
मधूचा गर्विष्ठ पुत्र, मदाने मत्त असलेला आणि महाबलाढ्य असुर लवण, मधूवनात त्या वीराने ठार केला.
यज्ञविघ्नकरौ येन मुनीनां भावितात्मनाम् मारीचश् च सुबाहुश् च बलेन बलिनां वरौ
ज्यांनी तपस्वी ऋषींच्या यज्ञात विघ्न घातले, असे बलवान मारीच आणि सुभाहू, या सर्वांना त्याच्या सामर्थ्याने हरवले.
निहतौ च निराशौ च कृतौ तेन महात्मना समरे युद्धशौण्डेन तथान्ये चापि राक्षसाः
त्या महान आत्म्याने, युद्धकौशल्य असलेल्या वीराने, त्यांना युद्धात ठार केले आणि निराश केले; तसेच इतर राक्षसांनाही पराभूत केले.
विराधश् च कबन्धश् च राक्षसौ भीमविक्रमौ जघान पुरुषव्याघ्रो गन्धर्वौ शापमोहितौ
भयंकर पराक्रम असलेले विराध आणि कबंध हे दोन राक्षस, आणि शापामुळे भ्रमित झालेले दोन गंधर्व, या सर्वांना पुरुषसिंहाने ठार केले.
हुताशनार्कांशुतडिद्गुणाभैः प्रतप्तजाम्बूनदचित्रपुङ्खैः महेन्द्रवज्राशनितुल्यसारै रिपून् स रामः समरे निजघ्ने
अग्नी, सूर्य आणि वीजेसारखी तेजस्वी, वितळलेल्या सोन्यासारख्या पिसांनी सजवलेल्या आणि इंद्राच्या वज्रासारख्या बाणांनी रामाने युद्धात शत्रूंना ठार केले.
तस्मै दत्तानि शस्त्राणि विश्वामित्रेण धीमता वधार्थं देवशत्रूणां दुर्धर्षाणां सुरैर् अपि
त्या रामाला, बुद्धिमान विश्वामित्राने, देवांच्या शत्रूंचा नाश करण्यासाठी, जे देवांनाही जिंकता येत नव्हते, अशी अस्त्रे दिली.
वर्तमाने मखे येन जनकस्य महात्मनः भग्नं माहेश्वरं चापं क्रीडता लीलया पुरा
महात्मा जनकांच्या यज्ञाच्या वेळी, रामाने एकदा सहजपणे, खेळता खेळता, महादेवाचे धनुष्य तोडले.
एतानि कृत्वा कर्माणि रामो धर्मभृतां वरः दशाश्वमेधाञ् जारूथ्यान् आजहार निरर्गलान्
ही सर्व कृत्ये करून, धर्माचा आधार असलेल्या रामाने, दहा अखंड अश्वमेध यज्ञ केले.
नाश्रूयन्ताशुभा वाचो नाकुलं मारुतो ववौ न वित्तहरणं चासीद् रामे राज्यं प्रशासति
राम राज्य करत असताना, कुठेही अशुभ शब्द ऐकू येत नव्हते, वारा कधीही जोरात वाहत नव्हता, आणि कुणाचेही धन चोरीला जात नव्हते.
परिदेवन्ति विधवा नानर्थाश् च कदाचन सर्वम् आसीच् छुभं तत्र रामे राज्यं प्रशासति
रामाच्या राज्यात विधवा स्त्रिया कधीही रडत नव्हत्या, कोणतीही आपत्ती येत नव्हती; सर्वत्र शुभता नांदत होती.
न प्राणिनां भयं चासीज् जलाग्न्यनिलघातजम् न चापि वृद्धा बालानां प्रेतकार्याणि चक्रिरे
पाण्याने, आगीने, वाऱ्याने किंवा वीजेने कोणत्याही जीवाला भीती नव्हती; वृद्ध किंवा लहान यांना अंत्यसंस्कार करावे लागत नव्हते.
ब्रह्मचर्यपरं क्षत्रं विशस् तु क्षत्रिये रताः शूद्राश् चैव हि वर्णांस् त्रीञ् शुश्रूषन्त्य् अनहंकृताः
क्षत्रिय ब्रह्मचर्याचे पालन करत होते, वैश्य आपल्या कर्तव्यात रमले होते, आणि शूद्र, अहंकार न ठेवता, इतर तीन वर्णांची सेवा करत होते.