ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਜੜ੍ਹਾਂ, ਫਲਾਂ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਉੱਗੇ ਹੋਏ ਟਾਹਣਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਫਲ-ਫੁੱਲ ਮਿਲਦੇ, ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਆਪਣੀ ਭੁੱਖ ਮਿਟਾਉਂਦੇ। ਇਸ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜੜੀਆਂ-ਬੂਟੀਆਂ ਵੀ ਮੌਸਮਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਫਲਾਂ ਸਮੇਤ ਉੱਗੀਆਂ। ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਦਾ ਇਕ ਨਵਾਂ ਤਰੀਕਾ ਸੋਚਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਾਲੀਆਂ ਜੜੀਆਂ-ਬੂਟੀਆਂ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਮਨੁੱਖੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਸੁੱਖ-ਚੈਨ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਉਸ ਨੇ ਹੱਦਾਂ ਬਣਾਈਆਂ, ਤਾਂ ਜੋ ਲੋਕ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਸਕਣ। ਉਸ ਨੇ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਇਹ ਆਸੀਸ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਸੱਚ, ਹਕੀਕਤ ਅਤੇ ਸਦਾ-ਥਿਰ ਧਰਮ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸਥਾਪਤ ਰਹੇ। ਪਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਵਸਾਇਆ ਸੀ, ਕਈ ਵਾਰੀ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹਾਸਲ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦੇ। ਕੁਝ ਲੋਕ, ਜੋ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਫੁਰਤੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ, ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਰਹੇ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਅਤੇ ਫਰਜ ਸੌਂਪੇ। ਪਰ, ਫਿਰ ਵੀ, ਭਟਕਾਵੇ ਕਰਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਧਰਮ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਨਿਭਾਇਆ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਸਮਝਦੇ ਸਨ, ਨੇ ਇਸ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਸੀ, ਜਾਣ ਲਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਰਗਾਂ ਲਈ ਯਜਨ, ਪਾਠ, ਦਾਨ ਅਤੇ ਦਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਕੰਮ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੇ। ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ, ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਰਗੀਆਂ ਰੋਜ਼ਗਾਰੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕਸ਼ਤਰੀ ਅਤੇ ਵੈਸ਼ ਵਰਗਾਂ ਲਈ ਆਮ ਕਰਮ ਵੀ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੇ। ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ, ਇਥੇ, ਆਪਣੀ-ਆਪਣੀ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਮਿਲਣ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕੀਤੀ। ਯਜਨ-ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਥਾਂ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਹੋਏ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜਾਂ ਲਈ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ। ਵੈਸ਼ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਮਰੁਤਾਂ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਜੀਵਨ ਯਾਪਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਹੈ। ਇਹ ਵਰਣਾਂ ਦੇ ਥਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਨੇਕ ਕਾਰਜ ਅਤੇ ਉਚਿਤ ਰੀਤ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਵਰਣ ਵਿਵਸਥਾ ਸਥਾਪਤ ਹੋ ਗਈ, ਤਦ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਵੀ ਬਣਾਈ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਾਂਗ, ਚਾਰ ਆਸ਼ਰਮ — ਬ੍ਰਹਮਚਰੀ, ਗ੍ਰਿਹਸਥ, ਵਾਨਪ੍ਰਸਥ ਅਤੇ ਸੰਨਿਆਸ — ਉਸ ਨੇ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ। ਜੋ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਫਰਜ ਨਿਭਾ ਕੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਭੋਗਦੇ ਹਨ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਹਰ ਆਸ਼ਰਮ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਰਮ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੇ। ਪਹਿਲਾਂ, ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਆਸ਼ਰਮ ਚਾਰਾਂ ਵਰਣਾਂ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੁਸੀਂ ਨੂੰ, ਕ੍ਰਮਵਾਰ, ਨਿਯਮਾਂ ਅਤੇ ਵਰਤਾਂ ਸਮੇਤ, ਇਹ ਵਿਵਸਥਾ ਸਮਝਾਵਾਂਗਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਲਈ ਫਰਜਾਂ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਉਲੇਖ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਵਿਦਿਆ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਲਈ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਭਿਖਿਆ ਮੰਗਣਾ ਫਰਜ ਹਨ। ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਦੋਵੇਂ ਸੰਧੀਆਂ ਦਾ ਸਿਮਰਨ, ਨ੍ਹਾਉਣਾ ਅਤੇ ਅੱਗ ਦਾ ਯਜਨ ਕਰਨਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਜਾਗਰੂਕਤਾ, ਇੰਦਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਦਇਆ ਅਤੇ ਮਾਫੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ। ਆਤਮਜਨਮੇ ਨੇ ਇਹ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਦੱਸ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਧਰਮ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਹਰ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਥਾਂ ਵੀ ਦੱਸੇ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਉਹ ਥਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਕੋਲ ਵੱਸਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਗ੍ਰਿਹਸਥਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਾਜਾਪਤਯ, ਤੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਲਈ ਬ੍ਰਹਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਦੇ ਥਾਂ ਵੀ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਥਾਪਤ ਹਨ। ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਚਾਰ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਆਪਣੇ ਵਰਣਾਂ ਦੇ ਫਰਜ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਵਧਦੇ ਨਹੀਂ, ਤਦ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚੋਂ, ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ, ਆਪਣੇ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਜੀਵ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਹੋਰ ਮਾਨਸ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਹੀ ਹਨ ਜੋ ਧਰਮ, ਅਰਥ, ਕਾਮ, ਮੋਖਸ਼ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਯਾਪਨ ਦੇ ਸਾਧਨ ਪੂਰੇ ਕਰਦੇ ਹਨ।