सर्वेभ्यः नमः। इदानीं एकस्मिन सुन्दरे अवसरः, परमात्मा स्वं शाश्वतं ब्रह्म दवैपायनाय दत्तवान्। तदनन्तरं, लोकस्य सत्यमूलानां स्थापने कृते, सः पञ्चभ्यः अतिमहत्त्वं अद्भुतं ज्ञानं दत्तवान्। तत्र जैमिनये, सुमन्तवे, तथा वैशम्पायनाय च तं ज्ञानं प्रदत्तम्। अद्भुतकर्मणि, विनीताय, धर्मिष्ठाय, शुद्धाचाराय सूताय अपि सः दत्तवान्। ततः त्वं, महामुनिः, यः प्रज्ञवान् परमधर्मिष्ठः च, तं पृष्टवान्। त्वं परमभक्त्या युक्तः, सम्यक् प्रदक्षिणं कृत्वा, यज्ञे सावित्र्याः, यत्र यजमानाः ऋषयः च शुद्धाः आसन्, आगतः। सः विधिनियमेन, शास्त्रानुसारं, महाप्रज्ञया प्रवृत्तः। तं दृष्ट्वा सर्वे अतिसन्तुष्टाः हृष्टहृदयाः अभवन्। सर्वान् ऋषीन् नमस्कृत्य, राज्ञः आज्ञां समीप्य, सभायाः अनुमत्याः, सुशोभने, विस्तीर्णे आसने, सः उपविशत्। हर्षपूर्णः, सम्यक् व्यवस्थितः, विनयसंपन्नः, ध्याननिष्ठः च सः अभवत्। सर्वे परमसुखेन संयुक्ताः, सूतपुत्रं प्रति इदं उचुः— "इह, वयं, सत्त्वशीलं, उत्तमं ऋषिं द्रष्टुम् इच्छामः। हे सूत, त्वं तस्मिन ऋषौ, तथा महात्मनि व्यासे च भक्तः। त्वदीयं मनः, प्रभो, करुणया सत्यम् उपदेशं दातुम् निश्चितम्। यदा वयं पृच्छामः, हे प्राज्ञ, त्वं सर्वं वक्तुं अर्हसि। धर्मयुक्तं, उद्देश्ययुक्तं, यत् व्यासात् श्रुतवान्, तत् श्रोतुम् इच्छामः।" सूतः, परमप्रज्ञः, विनयेन प्रत्युत्तरं दत्त्वा, उत्तमं उपदेशं उवाच। "यः श्रोतुम् इच्छति, सः नूनं सत्यं, निश्चितं, अर्हति। यत् ज्ञातुम् इच्छथ, अत्र सर्वं ज्ञातुम् अर्हथ।" पुनः, ते सूतं पृष्टवन्तः, नेत्रेषु अश्रुपूर्णाः। "तस्मात्, अस्य जगतः उत्पत्तिं सर्वथा दर्शय।" एवं विनयेन पृष्टः, महात्मा रोमहर्षणः, दवैपायनस्य प्रसन्नतया, द्विजश्रेष्ठेभ्यः इमं आख्यानं उवाच। "अहं इदानीं मातरिश्वना उक्तं पुराणं वक्ष्यामि। सृष्टिः, प्रलयः, वंशाः, मनूनां युगानि— प्रक्रिया, प्रथमभागः, कथासंग्रहः— इमे चत्वारः भागाः संक्षेपेण मया वर्णिताः। पुराणं प्रथमं ब्रह्मणा सर्वेषु शास्त्रेषु श्रुतम्। तस्य अङ्गानि धर्मशास्त्रं, व्रतानि, नियमाः च। महत् तत्त्वात् विशेषपर्यन्तं, सृष्टिसंकल्पः उद्घोषितः। ब्रह्माण्डस्य आच्छादनम्, समुद्रः, आपां तेजः— तत्त्वानि, महत् तत्त्वेन सह, महत् अनवस्थितेन आच्छादितम्। नद्यः, पर्वतानां उत्पत्तिः अत्र कथ्यते। ब्रह्मवृक्षस्य स्तुतिः, ब्रह्मणः जन्मकथा च उद्घोष्यते। अत्र अपि, ब्रह्मणः अवस्थाः, यस्य जन्म अनवस्थितात्, वर्ण्यन्ते। हरिः आप्सु शयनं, भूमेः उद्धारणं च वर्ण्यते। नक्षत्राणि, ग्रहस्थानानि, सिद्धानां निवासस्थानानि। स्वर्गलोकविभागः, सत्यनिष्ठानां पुण्यवासस्थानानि अपि।" एवं, सूतः परमश्रद्धया, पुराणस्य दिव्यं आख्यानं आरम्भयामास।