प्राक्सर्गे दह्यमाने तु पुरा संवर्त काग्निना
शैल्यादेकार्णवे तस्मिन्वायुना ये तु संहिताः
स्कन्धाचलत्वादचलाः पर्वभिः पर्वताः स्मृताः
तत स्तावासमुद्धृत्य क्षितिमंतर्जलात्प्रभुः
विषमाणि समीकृत्य शिलाभिरभितो गिरीन्
तावंतः पर्वताश्चैव वर्षांते समवस्थिताः
सप्तद्वीपा समुद्राश्च अन्योन्यस्यानुमंडलम्
भूराद्याश्चतुरो लोकाश्चंद्रादित्यौ ग्रहैः सह
कल्पस्य चास्य ब्रह्मा चासृजद्यः स्थानिनः सुरान्
स्वर्गं दिशः समुद्रांश्च नदीः सर्वांस्तु पर्वतान्
लवकाष्ठाः कलाश्चैव मुहुर्त्तान्संधिरात्र्यहान्
स्थानाभिमानिनश्चैव स्थानानिच पृथक्पृथक्
कृतं त्रेता द्वापरं च तिष्यं चैव तथा युगम्
प्रागुक्ताश्च मया तुभ्यं पूर्व्वे कल्पे प्रजास्तु ताः
अप्राप्तायास्तपोलोकं पृथिव्यां याः समासत
वीक्ष्यार्थं ताः स्थितास्तत्र पुनः सर्गस्य कारणात्
धर्म्मार्थ काममोक्षाणामिह ताः साधिताः स्मृताः
ततस्ते तपसा युक्ताः स्थानान्यापूरयन्पुरा
आसंगद्वेषयुक्तेन कर्मणा ते दिवं गताः
स्वकर्म्मफलशेषेण ख्याताश्चैव तदात्मकाः
अप्सु यः कारणं तेषां बोधयन्कर्म्मणा तु सः
गृह्णन्ति ते शरीराणि नानारूपाणि योनिषु
तेषां मेध्यानि कर्म्माणि प्रायशः प्रतिपेदिरे
पुनः पुनस्ते कल्पेषु जायन्ते नामरूपेणः
ताः प्रजा ध्यायतस्तस्य सत्याभिध्यायिनस्तदा
जनास्ते ह्युपपद्यन्ते सत्त्वोद्रिक्ताः सुतेजसः
ते सर्वे रजसोद्रिक्ताः शुष्मिणश्चाप्यमर्षिणः
रजस्तमोभ्यासुद्धिक्ता गृहशीलास्ततः स्मृताः
कूटकाकूटकाश्चैव उत्पद्यंते मुमूर्षुणाम्
ततः प्रभृति कल्पे ऽस्मिन्मैथुनानां च संभवः