तदा दक्षः सोमं प्रति प्रबलं वचनं व्याहरत्—"यदि मम जामातरं न दास्यसि, हे सोम, तदा..." इति। तस्य वचः श्रुत्वा करुणामयः भगवान् प्रत्युवाच। तत्र शिवः उवाच—"मया शरणागतं सोमं परित्यक्तुं न शक्यम्।" शिवस्य वचः श्रुत्वा दक्षः कोपसमन्वितः शापदाने सज्जः अभवत्। तस्मिन्नेव क्षणे वृद्धब्राह्मणरूपधारी श्रीकृष्णः तत्र प्रादुरभूत्। स नित्यं ब्रह्म तयोः शुभाशिषः दत्त्वा प्रकाशमानः अभवत्। तदा भगवान् उवाच—"रक्ष त्वाम्, हे दक्ष; सोमं देवराजाय ददातु। त्वं तपस्विनां श्रेष्ठः, शान्तः, वैष्णवानां च प्रमुखः। दक्षः क्रुद्धः, दुष्प्रतिरोध्यः, दीप्तः, ब्रह्मणः पुत्रः च।" नारायणस्य वचः श्रुत्वा शंकरः स्वयम् अचेष्टत हसितुम्। शंकरः उवाच—"मया शरणागतस्य प्राणान् परित्यक्तुं न शक्यम्। यः शरणागतं भीतः त्यजति—" अहम्, हे जगन्नाथ, सर्वं त्यक्तुं समर्थः अस्मि, स्वधर्मं तु न कदापि। यः सदा धर्मं रक्षति, धर्मः तम् एव रक्षति। त्वं सर्वस्य माता, सृष्टिकर्ता, परिवर्तनकाले संहारकः अपि।" शंकरस्य वचः श्रुत्वा सर्वान्तर्हृदयं वेत्ति भगवान् तत्र स्थितः। तदा रोगरहितः सोमः, शिवशिरसि भूषितः, प्रकाशमानः निर्गतः। तं क्षयार्तं दृष्ट्वा दक्षः माधवम् स्तुतवान्। श्रीकृष्णः तयोः वरं दत्त्वा स्वधाम्नि प्रतस्थे, हे ब्राह्मण। सोमः पुनः तेजः प्राप्य दिवानिशं विहृत्य रममाणः अभवत्। एवं, हे महर्षे, समग्रः सृष्टिक्रमः वर्णितः। सौतिः उवाच—यज्ञकर्मणि अपि पत्नी अनिवार्या, तत्रैव वालखिल्याः ऋषयः जाताः। अङ्गिरसः त्रयः पुत्राः अभवन्, हे श्रेष्ठमुनि। वसिष्ठस्य पुत्रः शक्तिः, शक्तेः पुत्रः पराशरः। व्यासस्य पुत्रः, शिवांशः, शुकः बभूव, मुनिश्रेष्ठः। शौनकः उवाच—"धनेशस्य उत्पत्तौ प्रमाणं न दृश्यते।" सौतिः पुनरुवाच—"धनेशस्य जन्म कथितम्। ब्रह्मशापात् सः विश्रवसः पुत्रः पुनः पीडितः। उतथ्यः धनेश्वरं दक्षिणारूपेण आचार्याय दत्तवान्। धनेशः दुर्बलः सन् आत्मानं दातुं उद्यतः। एवं कुबेरः, विश्रवसः पुत्रः, धनाध्यक्षः अभवत्। पुलहस्य पुत्रः वात्स्यः, रुच्याः पुत्रः शाण्डिल्यः। कश्यपात् कश्यपः, बृहस्पतेः भरद्वाजः जातः। रुच्याः पुत्रः शाण्डिल्यः ऋषिः, तेजस्विनां श्रेष्ठः। अन्ये ब्राह्मणवंशाः ब्रह्मणः मुखात् उत्पन्नाः। चन्द्रसूर्यमनुषः अपत्यरूपेण क्षत्रियश्रेष्ठाः स्मृताः। ऊरुभ्यः वैश्याः, पादात् शूद्रवंशाः जाताः। गोपालाः, नापिताः, भील्लाः, मोदकः, कूबरः च अपि अभवन्। एवं, हे ब्राह्मणश्रेष्ठ, आद्याः शुद्धशूद्राः वर्णिताः। विश्वकर्मा स्ववीर्यं शूद्रकन्यायाम् न्यवेशयत्।