ਉਸ ਸਮੇਂ, ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ਿ ਪਰਾਸ਼ਰ ਜੀ ਨੇ ਉਸ ਕੁਆਰੀ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰਕ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਤਾਈ, ਤਾਂ ਉਹ ਕੁੜੀ ਨਮ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖਦੀ ਹੈ, "ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ! ਮੈਂ ਕੁਆਰੀ ਹਾਂ। ਤੁਸੀਂ ਮੇਰਾ ਆਨੰਦ ਲੈ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਰਸਤੇ ਚਲੇ ਜਾਵੋਗੇ। ਪਰ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤੁਹਾਡੀ ਤਾਕਤ ਅਟੱਲ ਹੈ। ਜੇ ਮੈਂ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋ ਗਈ ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਕੀ ਬਣੇਗਾ? ਫਿਰ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਕੀ ਆਖਾਂਗੀ?" ਉਹ ਕੁੜੀ ਫਿਰ ਪੁੱਛਦੀ ਹੈ, "ਤੁਸੀਂ ਮੇਰਾ ਆਨੰਦ ਲੈ ਕੇ ਚਲੇ ਜਾਵੋਗੇ, ਪਰ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ?" ਇਸ ਉੱਤੇ ਰਿਸ਼ਿ ਪਰਾਸ਼ਰ ਨੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਆਸ਼ਵਾਸਨ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਡਰਪੋਕ ਸੁੰਦਰਿ, ਜੋ ਵੀ ਵਰ ਮੰਗਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੋ, ਮੰਗ ਲਵੋ।" ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੇ ਨਮ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੀ ਕੁਆਰੀਪਣ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾ ਟੁੱਟੇ, ਇਹ ਵਰ ਦਿਓ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੁਜੀ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ। ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗਾ ਹੋਵੇ, ਅਦਭੁਤ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ। ਅਤੇ ਇਹ ਸੁਗੰਧ ਸਦਾ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਰਹੇ, ਮੇਰੀ ਜਵਾਨੀ ਸਦਾ ਨਵੀਂ ਤੇ ਤਾਜ਼ਾ ਰਹੇ।" ਰਿਸ਼ਿ ਪਰਾਸ਼ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਸੁੰਦਰਿ, ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਵਿਸ਼ਨੂ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਹੋਵੇਗਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਵੇਗਾ। ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਵੀ, ਹੇ ਸੋਹਣੇ ਮੁਖ ਵਾਲੀ, ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਧੀਰਜ ਨਹੀਂ ਗੁਆਇਆ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਪਰ, ਦੈਵੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਕੇ, ਤੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਵਾਸਨਾ ਆ ਗਈ; ਇਹ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ ਹੋਇਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਕਿਸਮਤ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ।" ਉਹ ਫਿਰ ਆਖਦੇ ਹਨ, "ਤੂੰ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਸੁਗੰਧ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਤੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ? ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ, ਹੇ ਸੁੰਦਰਿ, ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦਾ ਰਚੀਤਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਹ ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਗਿਆਤਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਵੇਗਾ।" ਇਹ ਸਭ ਆਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ਿ ਪਰਾਸ਼ਰ ਨੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਕਾਲਿੰਦੀ (ਯਮੁਨਾ) ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਵਿੱਚ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ ਉਥੋਂ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਸੇ ਸਮੇਂ, ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋ ਗਈ। ਯਮੁਨਾ ਦੀ ਧਾਰ ਵਿਚਲੇ ਇਕ ਟਾਪੂ ਉੱਤੇ, ਉਸ ਨੇ ਇਕ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਮਾਨੋ ਵਾਸਨਾ ਦਾ ਹੀ ਰੂਪ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ ਬਾਲਕ ਜਨਮ ਲਿਆ, ਤੁਰੰਤ ਹੀ, ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮੱਤਿ ਤਪੱਸਿਆ ਵੱਲ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, "ਮਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਮਨ ਅਨੁਸਾਰ ਜਾਓ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇ, ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਲੈਣਾ, ਮੈਂ ਤੁਰੰਤ ਆ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਜਿਸ ਵੇਲੇ ਵੀ, ਹੇ ਸੁੰਦਰਿ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੇਂ, ਮੈਂ ਆ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਤੂੰ ਚਿੰਤਾ ਛੱਡ ਦੇ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ ਰਹਿ।" ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਵਿਆਸ ਜੀ ਉਥੋਂ ਚਲੇ ਗਏ। ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਕੋਲ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ। ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਬੱਚਾ ਟਾਪੂ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਦ੍ਵੈਪਾਯਨ ਪਿਆ। ਜਨਮ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਤਾਕਤ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਬੱਚਾ ਜਲਦੀ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੀਰਥਾਂ ਉੱਤੇ ਉੱਚੀ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦ੍ਵੈਪਾਯਨ, ਜੋ ਪਰਾਸ਼ਰ ਅਤੇ ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਤੋਂ ਜਨਮੇ, ਨੇ ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਦੇ ਆਉਣ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਿਆ। ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਇਆ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਰਿਸ਼ਿ ਵਿਆਸ ਕਹਲਾਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁਰਾਣੇ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਚੇਲਿਆਂ—ਸੁਮੰਤੁ, ਜੈਮਿਨੀ, ਪੈਲ, ਅਤੇ ਵੈਸ਼ੰਪਾਇਨ—ਨੂੰ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਅਨੁਸਾਰ ਵੰਡ ਕੇ ਸਿਖਾਈ। ਅਤੇ ਆਸੀਤ, ਦੇਵਲ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ੁਕ ਨੂੰ ਵੀ ਸਿਖਾਇਆ। ਸੂਤ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, "ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਰਿਸ਼ਿ! ਇਹ ਸਾਰਾ ਵਰਨਨ, ਇਸ ਜਨਮ ਦਾ ਕਾਰਨ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਮੰਗਲਮਈ ਜਨਮ ਦਾ ਵੀ ਵਰਣਨ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।" "ਮਹਾਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੁਣਵਾਨ ਗੱਲਾਂ ਹੀ ਲੈਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸੇ ਲਈ, ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਮਛਲੀ ਦੇ ਪੇਟ ਤੋਂ ਜਨਮੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਰਾਸ਼ਰ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤਨੁ ਨਾਲ ਵਿਆਹ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਇਆ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਕ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ਿ ਦਾ ਮਨ ਵਾਸਨਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਸੀ? ਜਾਂ ਉਹ ਰਿਸ਼ਿ, ਜੋ ਧਰਮ ਦਾ ਗਿਆਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਐਸਾ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ ਜੋ ਉੱਚ ਕੁਲ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ੋਭਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ? ਇਹ ਜਨਮ, ਆਪਣੇ ਕਾਰਨ ਸਮੇਤ, ਇੱਕ ਅਦਭੁਤ ਘਟਨਾ ਹੈ।" "ਜੋ ਵੀ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਇਹ ਮੰਗਲਮਈ ਕਥਾ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਦੇ ਦੁਖੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ ਸਦਾ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।" ਹੁਣ, ਸੁਤ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, "ਹੁਣ ਸ਼ਾਂਤਨੁ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਪ ਤੋਂ ਜਨਮ ਦੀ ਕਥਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਅਪਾਰ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਵਿਆਸ ਦੇ ਜਨਮ ਬਾਰੇ ਸੁਣ ਚੁੱਕੇ ਹੋ। ਫਿਰ ਵੀ, ਸਾਡੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇਕ ਸੰਦੇਹ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।" "ਤੁਸੀਂ ਵਿਆਸ ਦੀ ਮਾਂ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਸੀ, ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ। ਪਰ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਲਈ ਨਿਸ਼ਾਦ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਚੁਣਿਆ? ਸ਼ਾਂਤਨੁ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਕੌਣ ਸੀ? ਹੁਣ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ। ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਖਿਆ ਸੀ ਕਿ ਚਿਤ੍ਰਾਂਗਦ ਨਾਮਕ ਪੁੱਤਰ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਹੋਇਆ। ਜਦੋਂ ਵੀਰ ਚਿਤ੍ਰਾਂਗਦ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਤਦ ਉਸ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਜਨਮਿਆ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਭੀਸ਼ਮ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਸੀ, ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਅਟੱਲ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਵੀਚਿਤ੍ਰਵੀਰਯ ਮਰ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋਈ।" "ਉਹ ਮਹਾਨ ਨਾਰੀ ਨੇ ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਰਾਜ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ? ਵਿਆਸ, ਜਿਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਅਪਾਰ ਹੈ, ਨੇ ਅਧਰਮ ਕਿਉਂ ਕੀਤਾ? ਉਹ, ਜੋ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦਾ ਰਚੀਤਾ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ਿ ਨੇ ਐਸਾ ਕੰਮ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ?" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਆਸ ਜੀ ਅਤੇ ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਦੇ ਜਨਮ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰਮ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਸੁਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਪਾਪ ਨਾਸ਼ਕ ਤੇ ਮੰਗਲਦਾਇਕ ਹੈ।