నానాస్తరణసంఛన్న ఇన్ద్రచాపసమన్వితః । పర్యఙ్కప్రవరే తస్మిన్నుపవిష్టా వరాఙ్గనా
ఆ మంచం మీద ఎన్నో రకాల మృదువైన పరుపులు పరచబడి, ఇంద్రధనస్సు వంటి ప్రకాశంతో మెరిసిపోతూ, ఆ అద్భుతమైన మంచం మీద ఒక అపూర్వ సుందరి కూర్చుని ఉంది.
రక్తమాల్యామ్బరధరా రక్తగన్ధానులేపనా । సురక్తనయనా కాన్తా విద్యుత్కోటిసమప్రభా
ఆమె ఎర్రని పుష్పహారాలు, వస్త్రాలు ధరించి, ఎర్రని సుగంధ ద్రవ్యాలు పూసుకుని, గాఢమైన ఎర్ర కళ్లతో, మెరిసే మెరుపులా ప్రకాశిస్తూ అద్భుతంగా కనిపించింది.
సుచారువదనా రక్తదన్తచ్ఛదవిరాజితా । రమాకోట్యధికా కాన్త్యా సూర్యబిమ్బనిభాఖిలా
ఆమె ముఖం ఎంతో అందంగా, ఎర్రటి పెదాలు, దంతాలతో మెరిసిపోతూ, లక్ష్మీ దేవి లక్షల కంటే ఎక్కువ కాంతితో, ఆమె స్వరూపం సూర్యుడి వలె ప్రకాశించింది.
వరపాశాఙ్కుశాభీష్టధరా శ్రీభువనేశ్వరీ । అదృష్టపూర్వా దృష్టా సా సున్దరీ స్మితభూషణా
ఆమె చేతిలో పాశం, అంకుశం, కోరిన వరాలను పట్టుకుని, శ్రీ భువనేశ్వరీగా, మునుపెన్నడూ చూడని సుందరిగా, మృదువైన నవ్వుతో అలంకరించబడి కూర్చుంది.
హ్రీఙ్కారజపనిష్ఠైస్తు పక్షివృన్దైర్నిషేవితా । అరుణా కరుణామూర్తిః కుమారీ నవయౌవనా
హ్రీం మంత్రాన్ని జపించే పక్షుల సమూహం ఆమెను సేవిస్తూ ఉండగా, అరుణవర్ణంతో, దయామూర్తిగా, యవ్వనంలో ఉన్న కన్యగా ఆమె కనిపించింది.
సర్వశృఙ్గారవేషాఢ్యా మన్దస్మితముఖామ్బుజా । ఉద్యత్పీనకుచద్వన్ద్వనిర్జితామ్భోజకుడ్మలా
అన్ని రకాల శృంగార అలంకారాలతో, మృదుస్మితంతో మెరిసే కమల ముఖంతో, ఆమె ఉద్ధరంగా ఉన్న వక్షోజాలు కమలపు ముక్కులను మించి అందంగా కనిపించాయి.
నానామణిగణాకీర్ణభూషణైరుపశోభితా । కనకాఙ్గదకేయూరకిరీటపరిశోభితా
ఎన్నో రకాల మణులతో చేసిన ఆభరణాలతో అలంకరించబడి, బంగారు వంకీలు, కంకణాలు, కిరీటంతో మరింత శోభాయమానంగా ఉంది.
కనకచ్ఛ్రీచక్రతాటఙ్కవిటఙ్కవదనామ్బుజా । హృల్లేఖా భువనేశీతి నామజాపపరాయణైః
బంగారు శ్రీచక్రాకార కుండలాలతో ఆమె ముఖకమలం అలంకరించబడి, హృల్లేఖా భువనేశీ అని పిలవబడుతూ, తన నామాలను జపించడంలో నిమగ్నంగా ఉంది.
సఖీవృన్దైః స్తుతా నిత్యం భువనేశీ మహేశ్వరీ । హృల్లేఖాద్యాభిరమరకన్యాభిః పరివేష్టితా
తన సఖీ సమూహం ద్వారా ఎప్పుడూ స్తుతించబడే భువనేశ్వరీ మహేశ్వరీ, హృల్లేఖాదులైన అమరకన్యలతో చుట్టుముట్టబడి ఉంది.
అనఙ్గకుసుమాద్యాభిర్దేవీభిః పరివేష్టితా । దేవీ షట్కోణమధ్యస్థా యన్త్రరాజోపరి స్థితా
అనంగకుసుమాదులైన దేవతలతో చుట్టుముట్టబడి, ఆ దేవీ ఆరు మూలల మధ్యలో, యంత్రరాజుపై ఆసీనంగా ఉంది.
దృష్ట్వా తాం విస్మితాః సర్వే వయం తత్ర స్థితాఽభవన్ । కేయం కాన్తా చ కిం నామ న జానీమోఽత్ర సంస్థితాః
ఆమెను చూసి మేమంతా ఆశ్చర్యంతో అక్కడ నిలబడి, 'ఈ అందమైన స్త్రీ ఎవరు? ఆమె పేరు ఏమిటో మాకు తెలియదు,' అని అనుకుంటూ నిలిచిపోయాము.
సహస్రనయనా రామా సహస్రకరసంయుతా । సహస్రవదనా రమ్యా భాతి దూరాదసంశయమ్
వెయ్యి కళ్లతో, వెయ్యి చేతులతో, వెయ్యి అందమైన ముఖాలతో, ఆమె దూరం నుండే సందేహం లేకుండా ప్రకాశిస్తూ కనిపించింది.
నాప్సరా నాపి గన్ధర్వీ నేయం దేవాఙ్గనా కిల । ఇతి సంశయమాపన్నాస్తత్ర నారద సంస్థితాః
'ఇది అప్సరసు కాదు, గంధర్వి కాదు, దేవతా మహిళ కూడా కాదు' అని సందేహంతో, నారదా, మేము అక్కడ నిలబడి ఉన్నాము.
తదాఽసౌ భగవాన్విష్ణుర్దృష్ట్వా తాం చారుహాసినీమ్ । ఉవాచామ్బాం స్వవిజ్ఞానాత్కృత్వా మనసి నిశ్చయమ్
అప్పుడు భగవంతుడు విష్ణువు, ఆమె అందమైన నవ్వును చూసి, తన మనసులో నిర్ణయం తీసుకుని, తల్లి దేవికి తన జ్ఞానంతో ఇలా పలికాడు.
ఏషా భగవతీ దేవీ సర్వేషాం కారణం హి నః । మహావిద్యా మహామాయా పూర్ణా ప్రకృతిరవ్యయా
ఈ భగవతీ దేవి మనందరికీ సమస్తానికి మూలకారణం. ఆమె మహావిద్య, మహామాయ, సంపూర్ణమైన, అవినాశినైన ప్రాకృతిక శక్తి.
దుర్జ్ఞేయాఽల్పధియాం దేవీ యోగగమ్యా దురాశయా । ఇచ్ఛా పరాత్మనః కామం నిత్యానిత్యస్వరూపిణీ
తక్కువ బుద్ధి ఉన్నవారికి ఈ దేవిని గ్రహించడం చాలా కష్టం. యోగ సాధన ద్వారా మాత్రమే ఆమెను చేరుకోగలరు, కాని ఆమెను తెలుసుకోవడం అంత సులభం కాదు. ఆమె పరమాత్ముని పరమైచ్ఛిక శక్తి, నిత్యమైనదీ, అనిత్యమైనదీ రెండింటినీ కలిగి ఉంది.
దురారాధ్యాఽల్పభాగ్యైశ్చ దేవీ విశ్వేశ్వరీ శివా । వేదగర్భా విశాలాక్షీ సర్వేషామాదిరీశ్వరీ
తక్కువ అదృష్టం ఉన్నవారు ఈ విశ్వేశ్వరి, శివా దేవిని సులభంగా ప్రసన్నం చేసుకోలేరు. ఆమె వేదాలను తనలోనే ఉంచినది, విశాలమైన కళ్ళు కలది, సమస్తానికి ఆదిశక్తి, పరిపూర్ణ పాలకురాలు.
ఏషా సంహృత్య సకలం విశ్వం క్రీడతి సంక్షయే । లిఙ్గాని సర్వజీవానాం స్వశరీరే నివేశ్య చ
ఈ దేవి మొత్తం విశ్వాన్ని తనలోకి తీసుకుని, లయ సమయంలో ఆడుకుంటుంది. అన్ని జీవుల లక్షణాలను తన శరీరంలోనే ఉంచుతుంది.
సర్వబీజమయీ హ్యేషా రాజతే సామ్ప్రతం సురౌ । విభూతయః స్థితాః పార్శ్వే పశ్యతాం కోటిశః క్రమాత్
ఈమె అన్ని బీజాల రూపంలో ఉన్నది, ఇప్పుడు ప్రకాశిస్తోంది. దేవతలారా! లక్షలాది శక్తులు ఆమె పక్కన నిలబడి ఉన్నాయి, ఒక్కొక్కటిగా మన కళ్లకు కనిపిస్తున్నాయి.
దివ్యాభరణభూషాఢ్యా దివ్యగన్ధానులేపనాః । పరిచర్యాపరాః సర్వాః పశ్యతాం బ్రహ్మశఙ్కరౌ
దివ్యభరణాలతో అలంకరించబడినవారు, పరమ సుగంధాలతో పూసుకున్నవారు, అందరూ ఆమె సేవలో నిమగ్నమై ఉన్నారు. బ్రహ్మ, శంకరులు చూస్తూ ఉన్నారు.
ధన్యా వయం మహాభాగాః కృతకృత్యాః స్మ సామ్ప్రతమ్ । యదత్ర దర్శనం ప్రాప్తం భగవత్యాః స్వయం త్విదమ్
మేము ధన్యులు, మహాభాగ్యవంతులు, ఇప్పుడు సర్వసిద్ధులమయ్యాం. ఎందుకంటే ఈ భగవతీ దేవిని ప్రత్యక్షంగా దర్శించగలిగాము.
తపస్తప్తం పురా యత్నాత్తస్యేదం ఫలముత్తమమ్ । అన్యథా దర్శనం కుత్ర భవేదస్మాకమాదరాత్
మునుపు చేసిన తపస్సు ఫలితంగా ఈ అద్భుతమైన ఫలం లభించింది. లేకపోతే, ఇలా భక్తితో భగవతీ దర్శనం మాకు ఎలా కలిగేది?
పశ్యన్తి పుణ్యపుఞ్జా యే యే వదాన్యాస్తపస్వినః । రాగిణో నైవ పశ్యన్తి దేవీం భగవతీం శివామ్
పుణ్యమున్న, ఉదారమైన తపస్వులు మాత్రమే ఈ శివా భగవతిని దర్శించగలరు. కామాసక్తులు ఆమెను చూడలేరు.
మూలప్రకృతిరేవైషా సదా పురుషసఙ్గతా । బ్రహ్మాణ్డం దర్శయత్యేషా కృత్వా వై పరమాత్మనే
ఈమెనే మూలప్రకృతి, ఎప్పుడూ పురుషునితో కలిసిఉంటుంది. పరమాత్ముని కోసం ఈమె బ్రహ్మాండాన్ని సృష్టించి, మనకు చూపిస్తుంది.
ద్రష్టాఽసౌ దృశ్యమఖిలం బ్రహ్మాణ్డం దేవతాః సురౌ । తస్యైషా కారణం సర్వా మాయా సర్వేశ్వరీ శివా
ఆయనే దర్శించేవాడు, ఈ బ్రహ్మాండమంతా దర్శించబడేది. దేవతలారా! ఆమెనే ఆయనకు మూలకారణం, మాయ, సర్వేశ్వరి, శివా.
క్వాహం వా క్వ సురాః సర్వే రమ్భాద్యాః సురయోషితః । లక్షాంశేన తులామస్యా న భవామః కథఞ్చన
నేను ఎక్కడ, దేవతలు ఎక్కడ, రంభాదులు వంటి దేవకన్యలు ఎక్కడ? ఆమెతో పోలిస్తే మేము లక్షవంతులలో ఒక్క భాగమైనా కాదు.
సైషా వరాఙ్గనా నామ యా వై దృష్టా మహార్ణవే । బాలభావే మహాదేవీ దోలయన్తీవ మాం ముదా
ఈమెనే మహాసముద్రంలో కనిపించిన ఆ మహాదేవి, బాలరూపంలో ఉన్నది, ఆనందంగా నన్ను ఊగిస్తూ ఆడించింది.
శయనం వటపత్రే చ పర్యఙ్కే సుస్థిరే దృఢే । పాదాఙ్గుష్ఠం కరే కృత్వా నివేశ్య ముఖపఙ్కజే
వటవృక్షం ఆకుపై, బలమైన మంచంపై పడుకుని, తన పెద్దవేలిని చేతిలో పెట్టుకుని, ముఖపద్మానికి దగ్గరగా ఉంచింది.
లేలిహన్తఞ్చ క్రీడన్తమనేకైబాలచేష్టితైః । రమమాణం కోమలాఙ్గం వటపత్రపుటే స్థితమ్
ఆమె తన నాజూకు శరీరంతో వటపత్రపు మడిలో ఉండి, వేల రకాల బాలలీలలతో ఆడుతూ, ఆనందంగా తన వేళిని నాకుతూ ఉండేది.
గాయన్తీ దోలయన్తీ చ బాలభావాన్మయి స్థితే । సేయం సునిశ్చితం జ్ఞాతం జాతం మే దర్శనాదివ
పాడుతూ, ఊగిస్తూ, బాలరూపంలో నాతో పాటు ఉండేది. ఇది నాకు ఇప్పుడు స్పష్టంగా తెలిసింది, దర్శనంవల్ల తెలిసినట్టు.