ਕੂਰ੍ਮਪੁਰਾਣਮ੍

ਜਦੋਂ ਮਹਾਂਦੇਵ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ, ਉਹ ਖੁਸ਼ ਦਿਲੀ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਏ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ, “ਬੱਚੇ, ਬੱਚੇ, ਹੇ ਹਰੀ! ਤੂੰ ਇਸ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਦੀ, ਚਾਹੇ ਚਲਣ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਅਚਲ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ, ਰੱਖਿਆ ਕਰ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਹ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਤੇ ਅਸਪ੍ਰਸ਼ਟ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਸ ਅੰਦਰ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਪਾਲਨ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦੇ ਗੁਣ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਹ ਭਾਗ੍ਯਸ਼ਾਲੀ, ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਸਦਾ-ਅਭਿਨਾਸੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲਵੇਗਾ। ਮੈਂ ਆਪ ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ, ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ ਉਪਜ ਕੇ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਧਾਰੀ ਬਣ ਕੇ ਆਵਾਂਗਾ।” ਇਹ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇ ਕੇ, ਉਹ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਉੱਥੇ ਹੀ ਅੰਤਧਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ! ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਸਰੂਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਗੁਪਤ ਤੱਤ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਜੋਗੀ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਨਾ ਦੇਵਤਾ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਨਾ ਅਸੁਰ। ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਯੋਗੀ ਉਹ ਸੁੱਖਮ ਤੇ ਅਕਲਪਨੀਆ ਤੱਤ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮਹਾਦੇਵ, ਰੁਦ੍ਰ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਅਤੇ ਲਿੰਗਧਾਰੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ। ਭਯਾਨਕ, ਸ਼ਾਂਤ, ਅਡੋਲ ਅਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਾਰਣ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਨਮਨ ਹੈ। ਸ਼ੰਕਰ, ਮਹੇਸ਼, ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ। ਤੈਨੂੰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਸਾਗਰ ਪਾਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਚਹੁੰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਖੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਈਸ਼ਾਨ ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਸਮਰਣ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਉਹ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਆਪਣੇ ਚਾਹੇ ਹੋਏ ਸਥਾਨ ਤੇ ਗਿਆ। ਜੋ ਕੋਈ ਇਹ ਕਥਾ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਉਚਾਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ! ਮਨੁੱਖ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਨਾਲ ਪਾਪ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਵੱਡੇ ਜੋਗੀ, ਕ੍ਰਿਸ਼্ণ ਦ੍ਵੈਪਾਇਨ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਸੰਤਾਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਬਾ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਉੱਤਮ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਦੋਵੇਂ, ਸੰਬਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ, ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਹੋਰ ਰੂਪ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਦੈਤ ਬਾਣ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ। ਫਿਰ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ, ਪਰਮ ਗਿਆਨ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਨਿਵਾਸ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਯ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਸਦਾ-ਅਭਿਨਾਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਦੁਵਾਰਕਾ ਆਇਆ ਤਾਂ ਕਿ ਸਭ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਸਕਣ। ਉੱਥੇ ਉਹ ਰਾਮ ਜੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਅਸਥਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਸਾਰੇ ਕਰਤੱਬ ਪੂਰੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ; ਹੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਿਸ਼ੀ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਓ। ਇਸ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਲੋਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਣਗੇ। ਪਰ ਇਸ ਉਪਦੇਸ਼ ਰਾਹੀਂ, ਉੱਤਮ ਦੁਜਾਤੀ ਲੋਕ ਕਲੀ-ਯੁਗ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਭਗਤ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀਆਂ ਵਿਧੀਆਂ ਦੁਆਰਾ, ਉਹ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਕਲੀ-ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਭਕਤੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਪਰ ਜੋ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨਾਲ ਵੈਰ ਰੱਖਣਗੇ, ਉਹ ਉੱਥੇ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੇ। ਜੋ ਪਿਨਾਕੀਨ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਈਸ਼ਾਨ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਣਗਿਣਤ ਨਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਚਾਹੇ ਕਰਮ, ਮਨ ਜਾਂ ਬੋਲੀ ਰਾਹੀਂ—even ਯਤਨ ਨਾਲ ਭੀ—ਉਸ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਵੱਲ। ਕਲੀ-ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਐਸੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਬਚ ਕੇ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਗੌਤਮ ਰਿਸ਼ੀ ਵੱਲੋਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਪਿਤ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਉੱਤਮ ਦੁਜਾਤੀ ਲੋਕ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਫਿਰ, ‘ਓਮ’ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਉੱਤਮ ਲੋਕ ਜਲਦੀ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਨਿਵਾਸਾਂ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ। ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਉਸ ਪਰਮ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ; ਹੁਣ ਹੋਰ ਕੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ? ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਕਥਾ ਸੁਣ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਸੁਰਗ-ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।