ଆକୂତି ଜନ୍ମ ଦେଲେ ଯଜ୍ଞ ଓ ଦକ୍ଷିଣାଙ୍କୁ। ଏହି ଦକ୍ଷିଣା ପୁନି ଦ୍ୱାଦଶ ଦିବ୍ୟ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ଦକ୍ଷ ଓ ପ୍ରସୂତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚବିଶିଜଣ କନ୍ୟା ଜନ୍ମ ନେଲେ—ସେମାନେ ହେଲେ: ଶ୍ରଦ୍ଧା, ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ଧୃତି, ପୁଷ୍ଟି, ତୁଷ୍ଟି, ମେଧା, କ୍ରିୟା, ବୁଦ୍ଧି, ଲଜ୍ଜା, ଭପୁଃ, ଶାନ୍ତି, ସିଦ୍ଧି, କୀର୍ତ୍ତି, ମହାତପା, ଖ୍ୟାତି, ଶାନ୍ତି, ସମ୍ଭୂତି, ସ୍ମୃତି, ପ୍ରୀତି, କ୍ଷମା, ସମ୍ନତି, ଅନସୂୟା, ଊର୍ଜା, ସ୍ୱାହା, ସୁରାରଣୀ ଓ ଶୁଭାଗ୍ୟଶାଳି ସ୍ୱଧା। ଏହି କନ୍ୟାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଥମ ତେରଜଣ, ଅର୍ଥାତ୍ ଶ୍ରଦ୍ଧାରୁ କୀର୍ତ୍ତି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଧର୍ମ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ପତ୍ନୀ ହେଲେ। ଭୃଗୁ ମୁନି ଖ୍ୟାତିଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ, ମରୀଚି ସମ୍ଭୂତିଙ୍କୁ, ଅଙ୍ଗିରା ସ୍ମୃତିଙ୍କୁ, ପୁଲସ୍ତ୍ୟ ପ୍ରୀତିଙ୍କୁ, ପୁଲହ କ୍ଷମାଙ୍କୁ, କ୍ରତୁ ସମ୍ନତିଙ୍କୁ, ଏବଂ ଅତ୍ରି ଅନସୂୟାଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ। ବସିଷ୍ଠ ମୁନି ଊର୍ଜାଙ୍କୁ, ବିଭାବସୁ ସ୍ୱାହାଙ୍କୁ, ଓ ପିତୃଗଣ ସ୍ୱଧାଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ। ଦକ୍ଷଙ୍କ ମନଃସୁତା ସତୀ, ଯିଏ ଶିବଙ୍କ ଚିନ୍ତାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ସେ ଏହି ଦକ୍ଷଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପତ୍ନୀ ହେଲେ। ସୃଷ୍ଟିର ଆରମ୍ଭରେ, ଅର୍ଧନାରୀଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖି, ସୁବର୍ଣ୍ଣାଣ୍ଡଜନ୍ମା ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—"ଏହି ଅଂଶକୁ ବିଭକ୍ତ କର।" ଏହିପରି ନାରୀ ଅଂଶରୁ ସମସ୍ତ ତ୍ରିଜଗତର ନାରୀମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ଏବଂ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଏଗାରୋଟି ରୂପ ତାଙ୍କର ପୁରୁଷ ଅଂଶରୁ ଜନ୍ମିଲେ। ସେ ସମସ୍ତ ନାରୀତ୍ୱର ସ୍ୱରୂପ, ଏବଂ ନୀଳଲୋହିତ ହେଉଛନ୍ତି ପୁରୁଷ ତତ୍ତ୍ୱ। ବ୍ରହ୍ମା ଦକ୍ଷଙ୍କୁ ଦୃଢ଼ ଭାବରେ କହିଲେ, "ତୁମେ ଏହି ଜଗତ୍ତାରିଣୀଙ୍କୁ ତୁମର କନ୍ୟା ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କର, ସେ ପୁତ୍ନାମକ ନରକରୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥାନ୍ତି, ତେଣୁ ସେ ଏଠାରେ 'ତନୟା' ଭାବେ ପରିଚିତ।" ଏହି ଶୋଭାମୟୀ ତୁମର କନ୍ୟା ହେବେ, ସେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ମାତା, ଏହିପରି ସେ 'ସତୀ' ଭାବେ ପରିଚିତ ହେବେ। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭାବରେ ମାନି, ଦକ୍ଷ ସତୀଙ୍କୁ ସ୍ୱୟଂ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ବିବାହ କରାଇଦେଲେ। ଧର୍ମଙ୍କ ଏହି ତେରେଜଣ ପତ୍ନୀଙ୍କ ସୁନ୍ଦର ଅଫ୍ସପ୍ରିଙ୍ଗ୍ସ ଅନୁକ୍ରମେ ଏହିପରି: କାମ, ଦର୍ପ, ଦମ, ତୁଷ୍ଟି, ଲୋଭ, ଶିକ୍ଷା, ଦଣ୍ଡ, ସମ, ବୁଦ୍ଧି, ତତ୍ପରତା, ନମ୍ରତା, ଧୃତି, ଶ୍ରେୟ, ସୁଖ, କୀର୍ତ୍ତି। ଏହି ସବୁ ଧର୍ମର ଉତ୍ତମ ପୁତ୍ର। ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରି ଧର୍ମର ଦଣ୍ଡ, ସମ, ତତ୍ପରତା, ବୁଦ୍ଧି, ଏହି ସବୁ ବି ଧର୍ମ ଓ ବିବେକର ପୁତ୍ର ଭାବରେ ପରିଚିତ। ଏହିପରି ପନ୍ଦରଜଣ ଧର୍ମଙ୍କ ପୁତ୍ର। ଏହି ସମୟରେ ଭୃଗୁଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଖ୍ୟାତି, ଯିଏ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପ୍ରିୟା, ସେ ଶ୍ରୀଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ଏହିପରି ସେ ଧାତା ଓ ବିଧାତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମ ଦେଲେ, ଯେଉଁମାନେ ମେରୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ଓ ଜମାଇ। ମରୀଚିଙ୍କ ପତ୍ନୀ ପ୍ରଭୂତି ଦୁଇ ଝିଅ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ପୂର୍ଣ୍ଣମାସା ଏବଂ ଚାରିଜଣ ଝିଅ—ତୁଷ୍ଟି, ଜ୍ୟେଷ୍ଠା, ଦୃଷ୍ଟି, କୃଷି ଓ ଅପଚିତି। କ୍ଷମା, ପୁଲହଙ୍କୁ କର୍ଦ୍ଦମ, ବରିୟଂସ, ସହିଷ୍ଣୁ ଓ ଏକ ଶିଳ୍ପାନ୍ୱିତା କନ୍ୟା ଦେଲେ। ଏହିପରି କନକପୀଟ, ପୀବରୀ, ପୃଥିବୀସମା ଓ ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କୁ ଖୁସିରେ ପୁତ୍ର ଦେଲେ। ଦତ୍ତୋର୍ଣ୍ଣ, ବେଦବାହୁ ଓ ଦୃଷଦ୍ବତୀ ଝିଅ ତାଙ୍କୁ ମିଳିଲେ। ସମ୍ନତି ଏକାଠି ଷଠି ହଜାର ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ—ସେମାନେ ସବୁ କ୍ରତୁଙ୍କ ପତ୍ନୀର ସନ୍ତାନ, ଯେଉଁମାନେ ବଳଖିଳ୍ୟ ନାମରେ ପରିଚିତ। ସିନିବାଳି, କୁହୂ, ରାକା ଓ ଅନୁମତି ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ମିଳିଲେ। ଅଙ୍ଗିରାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସ୍ମୃତି ଅଗ୍ନି ଓ କୀର୍ତ୍ତିମାନ୍ତଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ଅତ୍ରିଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଅନସୂୟା ଛଅ ଝିଅ ପୁଅ ଜନ୍ମ ଦେଲେ—ଶୃତି ଝିଅ, ଓ ପାଞ୍ଚ ପୁଅ: ସତ୍ୟନେତ୍ର, ଭବ୍ୟ, ମୂର୍ତ୍ତି, ଅପା, ଶନୈଶ୍ଚର, ଓ ସୋମ। ଊର୍ଜାଙ୍କୁ ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ପୁତ୍ର ମିଳିଲେ, ସେମାନେ ଅତି ଶୋଭାମୟ, ଅନ୍ୟମାନେ ହେଲେ: ରଜ, ସୁହୋତ୍ର, ବହୁ, ସବନ, ଅନଘ, ସୁତପ, ଓ ଶୁକ୍ର। ସ୍ୱାହାଙ୍କୁ ତିନି ପୁତ୍ର ମିଳିଲେ—ପବମାନ, ପାୱକ, ଶୁଚି। ପବମାନ ଘସାଘସି ଅଗ୍ନି, ପାୱକ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ ଅଗ୍ନି, ଶୁଚି ସୂର୍ଯ୍ୟାଗ୍ନି। ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର, ନାତିମାନେ ଅନେକ, ଏହି ସମସ୍ତ ଅଗ୍ନିଗୁଡ଼ିକୁ ଯଜ୍ଞରେ ପୂଜାକୁ ଯୋଗ ଦିଆଯାଏ। ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ତପସ୍ବୀ, ବ୍ରତଧାରୀ, ଜୀବମାନଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ, ଏବଂ ରୁଦ୍ର ସ୍ୱଭାବର ଭାବେ ପରିଚିତ। ଯେଉଁମାନେ ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତି ସେମାନେ ଅଗ୍ନିଷ୍ୱାତ୍ତ, ଅନ୍ୟମାନେ ବର୍ହିଷଦ୍। ସ୍ୱଧାଙ୍କୁ ମନସ୍ପୁତ୍ରୀ ମେନା ଜନ୍ମିଲେ, ଯିଏ ଅଗ୍ନିଷ୍ୱାତ୍ତ ପିତୃବଂଶରୁ ଜନ୍ମିଥିଲେ। ମେନା ମୈନାକ ଓ କ୍ରଉଞ୍ଚ ପୁଅ ଓ ତାଙ୍କ ଭଉଣୀ ଉମାଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ହିମବତଙ୍କ ଝିଅ ଗଙ୍ଗା, ଯିଏ ଭବଙ୍କ ସଂଯୋଗରେ ପବିତ୍ର ହେଲେ। ସେ ଧରଣୀ ଝିଅ ଜନ୍ମିଲେ, ଯିଏ ଯଜ୍ଞକୁ ନିବେଶିତ। ସ୍ୱଧା ପରେ ମେରୁ ରାଜାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ହେଲେ, ଯାଙ୍କ ମୁହଁ ପଦ୍ମସଦୃଶ। ଏହିପରି, ଦେବୀମାନଙ୍କ ଓ ଋଷିମାନଙ୍କ ସଂଯୋଗରୁ ଏହି ଦିବ୍ୟ ପ୍ରଜାମାନେ ଜନ୍ମି, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ ପାଳନ ହେଲା।