లిఙ్గపురాణమ్

ససముద్రామిమాం పృథ్వీం సప్తద్వీపాం సపర్వతామ్ భూరాద్యాంశ్ చతురో లోకాన్ పునః సో ఽథ వ్యకల్పయత్

ఆయన సముద్రాలతో, ఏడు ద్వీపాలతో, పర్వతాలతో కూడిన ఈ భూమిని, భూర్లోకంతో మొదలైన నాలుగు లోకాలను మళ్లీ ఏర్పరిచాడు.

లోకాన్ ప్రకల్పయిత్వాథ ప్రజాసర్గం ససర్జ హ బ్రహ్మా స్వయంభూర్భగవాన్ సిసృక్షుర్వివిధాః ప్రజాః

అలా లోకాలను స్థాపించిన తరువాత, స్వయంభూ బ్రహ్మ దేవుడు, సృష్టించాలనే సంకల్పంతో,色色మైన ప్రజలను సృష్టించాడు.

ససర్జ సృష్టిం తద్రూపాం కల్పాదిషు యథాపురా తస్యాభిధ్యాయతః సర్గం తథా వై బుద్ధిపూర్వకమ్

ఆయన గత కల్పాల్లాగే సృష్టిని సృష్టించాడు; ఆయన సృష్టిని ఆలోచించిన విధంగా, ఆలోచనతోనే సృష్టి ఏర్పడింది.

బుద్ధ్యాశ్ చ సమకాలే వై ప్రాదుర్భూతస్ తమోమయః తమోమోహో మహామోహస్ తామిస్రశ్చాన్ధసంజ్ఞితః

అప్పుడు బుద్ధితో పాటు, చీకటి స్వభావం కలిగిన అజ్ఞానం, గొప్ప మాయ, తామసము, అంధకారం అనే పేర్లతో కూడినవి కూడా ఉద్భవించాయి.

అవిద్యా పఞ్చపర్వైషా ప్రాదుర్భూతా మహాత్మనః పఞ్చధావస్థితః సర్గో ధ్యాయతః సో ఽభిమానినః

ఈ అజ్ఞానం మహాత్ముని నుండి ఐదు రూపాలలో పుట్టింది. ధ్యానం చేసే, అహంకారం ఉన్న వాడికి ఈ ఐదు విధాలుగా ఉన్న సృష్టి కలిగింది.

సంవృతస్తమసా చైవ బీజాఙ్కురవదావృతః బహిరన్తశ్చాప్రకాశస్ తబ్ధో నిఃసంజ్ఞ ఏవ చ

అది చీకటిలో మునిగిపోయి, విత్తనం మాదిరిగా పూర్తిగా మూసుకుపోయింది. లోపల బయట ఎక్కడా వెలుగు లేదు, చలించని, జ్ఞానం లేని స్థితిలో ఉంది.

యస్మాత్తేషాం వృతా బుద్ధిర్ దుఃఖాని కరణాని చ తస్మాత్తే సంవృతాత్మానో నగా ముఖ్యాః ప్రకీర్తితాః

వారికి బుద్ధి మూసుకుపోయి, ఇంద్రియాలు బాధలకు కారణమవుతున్నందున, ఈ మూసుకుపోయిన మనస్సు గలవారు ప్రధాన వృక్షాలు అని పిలవబడతారు.

ముఖ్యసర్గం తథాభూతం దృష్ట్వా బ్రహ్మా హ్యసాధకమ్ అప్రసన్నమనాః సో ఽథ తతో ఽన్యం సో హ్యమన్యత

ఈ విధంగా ప్రధాన సృష్టి ఫలించకపోవడం చూసి, బ్రహ్మదేవుడు సంతృప్తిగా లేక, మరో కొత్త సృష్టిని ఆలోచించాడు.

తస్యాభిధ్యాయతశ్చైవ తిర్యక్స్రోతా హ్యవర్తత తస్మాత్ తిర్యక్ప్రవృత్తః స తిర్యక్స్రోతాస్ తతః స్మృతః

ఆయన ధ్యానం చేస్తుండగా, అడ్డంగా ప్రవహించే స్రోతస్సు ఏర్పడింది. దానివల్ల అడ్డంగా సంచరించే జీవులు పుట్టాయి. అందుకే వాటిని తిర్యక్స్ స్రోతస్సు అంటారు.

పశ్వాదయస్తే విఖ్యాతా ఉత్పథగ్రాహిణో ద్విజాః తస్యాభిధ్యాయతో ఽన్యం వై సాత్త్వికః సమవర్తత

పశువులు మొదలైన ఇవి మార్గం తప్పిపోయినవిగా ప్రసిద్ధి. అప్పుడు ఆయన మరొక సాత్విక సృష్టిని ధ్యానం చేసి సృష్టించాడు.

ఊర్ధ్వస్రోతాస్తృతీయస్తు స వై చోర్ధ్వం వ్యవస్థితః యస్మాత్ప్రవర్తతే చోర్ధ్వమ్ ఊర్ధ్వస్రోతాస్తతః స్మృతః

మూడవ సృష్టి, పైకి ప్రవహించే స్రోతస్సు. అది ఎప్పుడూ పైకి ఉండేది. పైకి సాగుతుందని అందుకే దీనిని ఊర్ధ్వస్రోతస్సు అంటారు.

తే సుఖప్రీతిబహులా బహిరన్తశ్ చ సంవృతాః ప్రకాశా బహిరన్తశ్ చ ఊర్ధ్వస్రోతోభవాః స్మృతాః

వారు సుఖంతో, ఆనందంతో నిండినవారు. లోపల బయట వెలుగు ఉన్నవారు. వీరిని ఊర్ధ్వస్రోతస్సు జనులు అంటారు.

తే సత్త్వస్య చ యోగేన సృష్టాః సత్త్వోద్భవాః స్మృతాః ఊర్ధ్వస్రోతాస్తృతీయో వై దేవసర్గస్తు స స్మృతః

వారు సత్వగుణంతో కలిసినవారు, సత్వంలో పుట్టినవారు అని గుర్తించబడతారు. మూడవదైన ఊర్ధ్వస్రోతస్సు దేవతల సృష్టి అని చెప్పబడింది.

ప్రకాశాద్ బహిరన్తశ్ చ ఊర్ధ్వస్రోతోద్భవాః స్మృతాః తే ఊర్ధ్వస్రోతసో జ్ఞేయాస్ తుష్టాత్మానో బుధైః స్మృతాః

వారు లోపల బయట వెలుగు గలవారు, ఊర్ధ్వస్రోతస్సు జనులుగా గుర్తించబడ్డారు. వీరిని సంతృప్తి గల ఆత్మలు అని జ్ఞానులు అంటారు.

ఊర్ధ్వస్రోతఃసు సృష్టేషు దేవేషు వరదః ప్రభుః ప్రీతిమానభవద్బ్రహ్మా తతో ఽన్యం సో ఽభ్యమన్యత

ఊర్ధ్వస్రోతస్సు దేవతలు సృష్టించబడినప్పుడు, దయామయుడైన బ్రహ్మదేవుడు సంతోషించాడు. తరువాత ఆయన మరో సృష్టిని ఆలోచించాడు.

ససర్జ సర్గమన్యం హి సాధకం ప్రభురీశ్వరః తతో ఽభిధ్యాయతస్తస్య సత్యాభిధ్యాయినస్తదా

ప్రభువు అయిన బ్రహ్మదేవుడు మరొక సృష్టిని, ఫలప్రదమైనదిగా సృష్టించాడు. ఆయన నిజమైన ధ్యానంతో ఆలోచించగా అది ఉద్భవించింది.

ప్రాదురాసీత్తదా వ్యక్తాద్ అర్వాక్స్రోతాస్తు సాధకః యస్మాద్ అర్వాఙ్న్యవర్తన్త తతో ఽర్వాక్స్రోతసస్ తు తే

అప్పుడు, స్పష్టమైనదానిలో నుండి సఫలమైన, ముందుకు సాగే సృష్టి ఉద్భవించింది. అవి ముందుకు పోతాయని వాటిని అర్వాక్స్రోతస్సు అంటారు.

తే చ ప్రకాశబహులాస్ తమఃపృక్తా రజో ఽధికాః తస్మాత్తే దుఃఖబహులా భూయోభూయశ్ చ కారిణః

వారు వెలుగుతో నిండినవారు, చీకటి కలిసినవారు, రాజోగుణం ఎక్కువగా ఉన్నవారు. అందువల్ల వారు ఎక్కువగా బాధతో, పునఃపునః చర్యలు చేసే వారు.

సంవృతా బహిరన్తశ్ చ మనుష్యాః సాధకాశ్ చ తే

మానవులు, ఫలప్రదులైన వారు, లోపల బయట మూసుకుపోయినవారు.

లక్షణైస్తారకాద్యైస్తే హ్య్ అష్టధా తు వ్యవస్థితాః

వారు నక్షత్రాలు మొదలైన లక్షణాలతో ఎనిమిది విధాలుగా స్థిరంగా ఉన్నారు.

సిద్ధాత్మానో మనుష్యాస్తే గన్ధర్వసహధర్మిణః ఇత్యేష తైజసః సర్గో హ్య్ అర్వాక్స్రోతఃప్రకీర్తితః

ఈ మానవులు సిద్ధాత్మలు, గంధర్వులతో సమానమైన వారు. ఈ తేజోవంతమైన సృష్టిని అర్వాక్స్రోతస్సు అని అంటారు.

పఞ్చమో ఽనుగ్రహః సర్గశ్ చతుర్ధా తు వ్యవస్థితః విపర్యయేణ శక్త్యా చ సిద్ధ్యా తుష్ట్యా తథైవ చ

ఐదవది అనుగ్రహ సృష్టి. ఇది నాలుగు విధాలుగా ఏర్పడింది — తిరస్కరణ ద్వారా, శక్తి ద్వారా, సిద్ధి ద్వారా, అలాగే తృప్తి ద్వారా.

స్థావరేషు విపర్యాసస్ తిర్యగ్యోనిషు శక్తితః సిద్ధాత్మానో మనుష్యాస్తు ఋషిదేవేషు కృత్స్నశః

స్థావరాలలో తిరస్కరణ ఉంది; పశువుల జన్మలో శక్తి ద్వారా; మానవుల్లో సిద్ధాత్ములు; ఋషులు, దేవతల్లో సంపూర్ణంగా ఉంటుంది.

ఇత్యేష ప్రాకృతః సర్గో వైకృతో నవమః స్మృతః భూతాదికానాం భూతానాం షష్ఠః సర్గః స ఉచ్యతే

ఇది ప్రాకృత సృష్టి; వైకృత సృష్టి తొమ్మిదవది అని భావిస్తారు; భూతాదులు, భూతాల మధ్య ఆరవ సృష్టి అని పిలుస్తారు.

నివృత్తం వర్తమానం చ తేషాం జానన్తి వై పునః భూతాదికానాం భూతానాం సప్తమః సర్గ ఏవ చ

వారు ఆ భూతాదులూ, భూతాల నిలిపివేత, కొనసాగింపును తెలుసుకుంటారు; అలాగే భూతాదులూ, భూతాల ఏడవ సృష్టిని కూడా.

తే పరిగ్రాహిణః సర్వే సంవిభాగరతాః పునః స్వాదనాశ్ చాప్యశీలాశ్ చ జ్ఞేయా భూతాదికాశ్ చ తే

వారు అందరూ స్వాధీనపరచుకునే వారు, ఎప్పుడూ విభజనలో రతులు; రుచిచూసేవారు, స్థిరమైన ప్రవర్తన లేనివారు, భూతాదులనుండి ప్రారంభమయ్యే వారు అని తెలుసుకోవాలి.

విపర్యయేణ భూతాదిర్ అశక్త్యా చ వ్యవస్థితః ప్రథమో మహతః సర్గో విజ్ఞేయో బ్రహ్మణః స్మృతః

తిరస్కరణతో, శక్తి లేకుండా భూతాదుల నుంచి ఏర్పడింది; మహత్త్వం నుండి మొదటి సృష్టి బ్రహ్మ సృష్టిగా గుర్తించాలి.

తన్మాత్రాణాం ద్వితీయస్తు భూతసర్గః స ఉచ్యతే వైకారికస్తృతీయస్తు సర్గ ఐన్ద్రియకః స్మృతః

తన్మాత్రల సృష్టి రెండవది; భూతాల సృష్టి అని పిలుస్తారు. వికారాల నుంచి మూడవది, అది ఇంద్రియాల సృష్టిగా ప్రసిద్ధి.

ఇత్యేష ప్రాకృతః సర్గః సమ్భూతో బుద్ధిపూర్వకః ముఖ్యసర్గశ్చతుర్థశ్ చ ముఖ్యా వై స్థావరాః స్మృతాః

ఇది ప్రాకృత సృష్టి, బుద్ధి ముందుగా కలిగి పుట్టింది; ప్రధాన సృష్టి నాలుగవది, ప్రధానంగా స్థావరాలు అని పిలుస్తారు.