അമൂര്തരയസം വീരം ത്രിവനം ചൈവ ധാര്മികമ് ഗൌരീ കന്യാ തൃതീയാ ച മാന്ധാതുര്ജനനീ ശുഭാ
അവരിൽ അമൂർത്തരയസൻ എന്ന വീരനും, ത്രിവനൻ എന്ന ധാർമ്മികനും ഉണ്ടായിരുന്നു. ഗൗരി എന്ന മൂന്നാമത്തെ മകൾ മന്ദാതാവിന്റെ ഭാഗ്യശാലിയായ മാതാവാണ്.
ഇലിനാ തു യമസ്യാസീത് കന്യാ യാജനയത്സുതാന് ബ്രഹ്മവാദപരാക്രാന്താഞ് ഛുഭദാ ത്വ് ഇലിനാ ഹ്യ് അഭൂത്
ഇലിനയിൽ നിന്ന് ഒരു മകൾ ജനിച്ചു; അവൾ ബ്രഹ്മജ്ഞാനത്തിലും വീര്യത്തിലും മുൻപന്തിയിലുള്ള പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു. ശുഭദാ എന്നവളാണ് ഇലിനയിൽ നിന്ന് ജനിച്ചത്.
ഉപദാനവീ സുതാംല്ലേഭേ ചതുരസ്ത്വിലിനാത്മജാത് ഋഷ്യന്തമഥ ദുഷ്യന്തം പ്രവീരമ് അനധം തഥാ
ഉപദാനവി ഇലിനയിൽ നിന്ന് നാല് പുത്രന്മാരെ ലഭിച്ചു: ഋശ്യന്തൻ, ദുശ്യന്തൻ, പ്രവീരൻ, അനധൻ.
ചക്രവര്തീ തതോ യജ്ഞേ ദുഷ്യന്താത്സമിതിംജയഃ ശകുന്തലായാം ഭരതോ യസ്യ നാമ്നാ ച ഭാരതാഃ
അവിടെ ദുശ്യന്തനിൽ നിന്ന് ചക്രവർത്തിയായ സമിതിഞ്ചയൻ ജനിച്ചു; ശകുന്തളയിൽ നിന്ന് ഭാരതൻ ജനിച്ചു, അവന്റെ പേരിലാണ് ഭാരതർ അറിയപ്പെടുന്നത്.
ദൌഷ്യന്തീം പ്രതി രാജാനം വാഗൂചേ ചാശരീരിണീ മാതാ ഭസ്ത്രാ പിതുഃ പുത്രോ യേന ജാതഃ സ ഏവ സഃ
ദുശ്യന്തനോട്, അവന്റെ പുത്രനെക്കുറിച്ച്, ദേഹമില്ലാത്ത ഒരു ശബ്ദം പറഞ്ഞു: "അമ്മയാണ് വായുവു പോലെ, അച്ഛൻ ആണ് വിതച്ചവൻ; അവനിൽ നിന്ന് ജനിച്ച പുത്രൻ തന്നെയാണ് അവന്റെ സ്വന്തം."
ഭരസ്വ പുത്രം ദുഷ്യന്ത മാവമംസ്ഥാഃ ശകുന്തലാമ് രേതോധാം നയതേ പുത്രഃ പരേതം യമസാദനാത് ത്വം ചാസ്യ ധാതാ ഗര്ഭസ്യ സത്യമാഹ ശകുന്തലാ
"നിന്റെ പുത്രനെ അംഗീകരിക്കൂ, ദുശ്യന്താ; ശകുന്തളയെ അവമതിക്കരുത്. വിതച്ചവന്റെ പിതാവിനെ പുത്രൻ യമലോകത്തിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിക്കും. നീയാണ് ഈ കുട്ടിയുടെ സൃഷ്ടാവു; ശകുന്തള സത്യം പറയുന്നു."
ഭരതസ്യ വിനഷ്ടേഷു തനയേഷു പുരാ കില പുത്രാണാം മാതൃകാത് കോപാത് സുമഹാന്സംക്ഷയഃ കൃതഃ
പണ്ടെ, ഭാരതന്റെ പുത്രന്മാർ നശിച്ചപ്പോൾ, അവരുടെ അമ്മമാരുടെ കോപത്തിൽ വലിയ നാശം സംഭവിച്ചു.
തതോ മരുദ്ഭിരാനീയ പുത്രഃ സ തു ബൃഹസ്പതേഃ സംക്രാമിതോ ഭരദ്വാജോ മരുദ്ഭിര്ഭരതസ്യ തു
അതിനുശേഷം, മരുതുകൾ കൊണ്ടുവന്ന ബൃഹസ്പതിയുടെ പുത്രൻ, മരുതുകൾ വഴി ഭാരതനിൽ എത്തിച്ചു.
ഭരതസ്യ ഭരദ്വാജഃ പുത്രാര്ഥം മാരുതൈഃ കഥമ് സംക്രാമിതോ മഹാതേജാസ് തന്നോ ബ്രൂഹി യഥാതഥമ്
ഭാരതവാജൻ എന്ന മഹാശക്തിയുള്ളവൻ, പുത്രനായി ഭാരതനിൽ മരുതുകൾ വഴി എങ്ങനെ എത്തിച്ചു എന്ന് ദയവായി സത്യമായി പറയൂ.
പത്ന്യാമാപന്നസത്ത്വായാമ് ഉശിജഃ സ സ്ഥിതോ ഭുവി ഭ്രാതുര്ഭാര്യാം സ ദൃഷ്ട്വാ തു ബൃഹസ്പതിരുവാച ഹ
ഭാര്യ ഗർഭിണിയായിരിക്കുമ്പോൾ ഉശിജൻ ഭൂമിയിൽ തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു; സഹോദരന്റെ ഭാര്യയെ കണ്ടു ബൃഹസ്പതി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ഉപതിഷ്ഠ സ്വലംകൃത്യ മൈഥുനായ ച മാം ശുഭേ ഏവമുക്താബ്രവീദേനം സ്വയമേവ ബൃഹസ്പതിമ്
"നന്നായി അലങ്കരിച്ച്, എന്നോട് സാംഗികതയ്ക്കായി വരിക, ഭാഗ്യവതിയേ." ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, അവൾ തന്നെ ബൃഹസ്പതിയോട് മറുപടി പറഞ്ഞു.
ഗര്ഭഃ പരിണതശ്ചായം ബ്രഹ്മ വ്യാഹരതേ ഗിരാ അമോഘരേതാസ്ത്വം ചാപി ധര്മം ചൈവം വിഗര്ഹിതമ്
"ഈ ഗർഭം വളർന്നിരിക്കുന്നു, ബ്രഹ്മവാണി സംസാരിക്കുന്നു; നിന്റെ വിത്ത് പരാജയപ്പെടില്ല, പക്ഷേ ഈ പ്രവൃത്തി ധർമ്മത്തിന് വിരുദ്ധമാണ്."
ഏവമുക്തോ ഽബ്രവീദേനാം സ്വയമേവ ബൃഹസ്പതിഃ നോപദേഷ്ടവ്യോ വിനയസ് ത്വയാ മേ വരവര്ണിനി
ഇങ്ങനെ അവൾ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ബൃഹസ്പതി തന്നെ മറുപടി പറഞ്ഞു: "നല്ല നിറമുള്ളവളേ, നീ എന്നെ ശിഷ്ടാചാരത്തിൽ ഉപദേശിക്കേണ്ടതില്ല."
ധര്ഷമാണഃ പ്രസഹ്യൈനാം മൈഥുനായോപചക്രമേ തതോ ബൃഹസ്പതിം ഗര്ഭോ ധര്ഷമാണമുവാച ഹ
അവളെ ബലാൽക്കാരം ചെയ്ത് സാംഗികതയ്ക്ക് ശ്രമിച്ചപ്പോൾ, ഗർഭത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നവൻ ബൃഹസ്പതിയോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
സംനിവിഷ്ടോ ഹ്യ് അഹം പൂര്വമ് ഇഹ നാമ ബൃഹസ്പതേ അമോഘരേതാശ്ച ഭവാന് നാവകാശ ഇഹ ദ്വയോഃ
"ഞാൻ ഇതിനകം ഇവിടെ ഉണ്ടാകുന്നു, ബൃഹസ്പതേ; നിന്റെ വിത്ത് പരാജയപ്പെടില്ല; ഇവിടെ രണ്ടുപേര്ക്കും സ്ഥലം ഇല്ല."
ഏവമുക്തഃ സ ഗര്ഭേണ കുപിതഃ പ്രത്യുവാച ഹ യസ്മാത്ത്വമീദൃശേ കാലേ സര്വഭൂതേപ്സിതേ സതി അഭിഷേധസി തസ്മാത്ത്വം തമോ ദീര്ഘം പ്രവേക്ഷ്യസി
ഗർഭത്തിൽ നിന്നുള്ള ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട് കോപിതനായ ബൃഹസ്പതി പറഞ്ഞു: "എല്ലാവർക്കും ജനനം ആഗ്രഹമുള്ള സമയത്ത് നീ എന്നെ തടഞ്ഞതിനാൽ നീ ദീർഘകാലം ഇരുണ്ടതിൽ കഴിയേണ്ടി വരും."
തതഃ കാമം സംനിവര്ത്യ തസ്യാനന്ദാദ്ബൃഹസ്പതേഃ തദ്രേതസ്ത്വപതദ്ഭൂമൌ നിവൃത്തം ശിശുകോ ഽഭവത്
അപ്പോൾ ബ്രഹസ്പതിയുടെ ആഗ്രഹം നിയന്ത്രിച്ച്, മമതയുടെ സന്തോഷം ഇല്ലായ്മ കാരണം ഭൂമിയിൽ വീണ രേത്, അവിടെ ഒരു കുഞ്ഞായി രൂപം കൊണ്ടു.
സദ്യോജാതം കുമാരം തു ദൃഷ്ട്വാ തം മമതാബ്രവീത് ഗമിഷ്യാമി ഗൃഹം സ്വം വൈ ഭരസ്വൈനം ബൃഹസ്പതേ
അവിടെ ഉടനെ ജനിച്ച ആ ബാലനെ കണ്ട മമത പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ എന്റെ വീട്ടിലേക്ക് പോകുന്നു; നീ ഈ കുട്ടിയെ നോക്കിക്കൊൾക, ബ്രഹസ്പതേ.'
ഏവമുക്ത്വാ ഗതാ സാ തു ഗതായാം സോ ഽപി തം ത്യജത് മാതാപിതൃഭ്യാം ത്യക്തം തു ദൃഷ്ട്വാ തം മരുതഃ ശിശുമ് ജഗൃഹുസ്തം ഭരദ്വാജം മരുതഃ കൃപയാ സ്ഥിതാഃ
അങ്ങനെ പറഞ്ഞ് അവൾ പോയി; അവൾ പോയതിനു ശേഷം അവനും ആ കുഞ്ഞിനെ ഉപേക്ഷിച്ചു. അമ്മയുടെയും അച്ഛനുടെയും കൈവശം ഇല്ലാതെ അവശേഷിച്ച ആ ബാലനെ, കരുണയോടെ മരുതുകൾ എടുത്തു, ആ ഭരദ്വാജനെ സംരക്ഷിച്ചു.
തസ്മിന്കാലേ തു ഭരതോ ബഹുഭിര് ഋതുഭിര്വിഭുഃ പുത്രനൈമിത്തികൈര്യജ്ഞൈര് അയജത്പുത്രലിപ്സയാ
അന്നേരം മഹത്വമുള്ള ഭരതൻ, മകനുണ്ടാകണമെന്ന ആഗ്രഹത്തോടെ, പലകാലങ്ങളിൽ പല യാഗങ്ങൾ നടത്തി.
യദാ സ യജമാനസ്തു പുത്രം നാസാദയത്പ്രഭുഃ തതഃ ക്രതും മരുത്സോമം പുത്രാര്ഥേ സമുപാഹരത്
എന്നാൽ ആ യജമാനന് മകൻ ലഭിച്ചില്ല. അതിനാൽ, മകനുവേണ്ടി മരുത്സോമയാഗം നടത്തി.
തേന തേ മരുതസ്തസ്യ മരുത്സോമേന തുഷ്ടുവുഃ ഉപനിന്യുര്ഭരദ്വാജം പുത്രാര്ഥം ഭരതായ വൈ
ആ യാഗംകൊണ്ട് മരുതുകൾ സന്തോഷിച്ചു; അവർ ഭരദ്വാജനെ ഭരതന് മകനായി കൊണ്ടുവന്നു.
ദായാദോ ഽങ്ഗിരസഃ സൂനോര് ഔരസസ്തു ബൃഹസ്പതേഃ സംക്രാമിതോ ഭരദ്വാജോ മരുദ്ഭിര്ഭരതം പ്രതി
അംഗിരസരുടെ വംശജനും, ബ്രഹസ്പതിയുടെ സ്വന്തം മകനുമായ ഭരദ്വാജനെ, മരുതുകൾ ഭരതനു കൈമാറി.
ഭരതസ്തു ഭരദ്വാജം പുത്രം പ്രാപ്യ വിഭുര് ബ്രവീത് ആദാവ് ആത്മഹിതായ ത്വം കൃതാര്ഥോ ഽഹം ത്വയാ വിഭോ
ഭരതൻ ഭരദ്വാജനെ മകനായി ലഭിച്ചപ്പോൾ പറഞ്ഞു: 'ആദ്യത്തിൽ എന്റെ നല്ലതിനു വേണ്ടി നിന്നെ ലഭിച്ചു; ഇപ്പോൾ നിന്നിലൂടെ ഞാൻ പൂർണ്ണനായി.'
പൂര്വം തു വിതഥേ തസ്മിന് കൃതേ വൈ പുത്രജന്മനി തതസ്തു വിതഥോ നാമ ഭരദ്വാജോ നൃപോ ഽഭവത്
ആദ്യത്തിൽ മകന്റെ ജനനം ഫലപ്രദമല്ലാതിരുന്നുവെന്ന കാരണം കൊണ്ടാണ് ഭരദ്വാജൻ രാജാവിന് വിഥഥൻ എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്.
തസ്മാദപി ഭരദ്വാജാദ് ബ്രാഹ്മണാഃ ക്ഷത്രിയാ ഭുവി ദ്വ്യാമുഷ്യായണകൌലീനാഃ സ്മൃതാസ്തേ ദ്വിവിധേന ച
ആ ഭരദ്വാജനിൽ നിന്ന് ഭൂമിയിൽ ബ്രാഹ്മണരും ക്ഷത്രിയരും ജനിച്ചു; അവർ ദ്വ്യാമുഷ്യായണ വംശങ്ങൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നു, രണ്ട് തരത്തിലുള്ളവരും.
തതോ ജാതേ ഹി വിതഥേ ഭരതശ്ച ദിവം യയൌ ഭരദ്വാജോ ദിവം യാതോ ഹ്യ് അഭിഷിച്യ സുതമൃഷിഃ
വിഥഥൻ ജനിച്ചതിനു ശേഷം ഭരതൻ സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോയി; ഭരദ്വാജനും തന്റെ മകനെ അഭിഷേകം ചെയ്ത് സ്വർഗത്തിലേക്ക് യാത്രയായി.
ദായാദോ വിതഥസ്യാസീദ് ഭുവമന്യുര് മഹായശാഃ മഹാഭൂതോപമാഃ പുത്രാശ് ചത്വാരോ ഭുവമന്യവഃ
വിഥഥന്റെ വംശാവളിയായി മഹാശ്രേഷ്ഠനായ ഭൂവമന്യു ആയി; ഭൂവമന്യുവിന് മഹാബലമുള്ള നാല് പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ബൃഹത്ക്ഷത്രോ മഹാവീര്യോ നരോ ഗര്ഗശ്ച വീര്യവാന് നരസ്യ സംകൃതിഃ പുത്രസ് തസ്യ പുത്രോ മഹായശാഃ
മഹാവീര്യശാലിയായ ബൃഹത്ക്ഷത്രൻ, നരൻ, വീര്യവാനായ ഗർഗൻ; നരന്റെ മകനായി സംകൃതി ജനിച്ചു, അവന്റെ മകൻ മഹാപ്രശസ്തനായി.
ഗുരുധീ രന്തിദേവശ്ച സത്കൃത്യാം താവ് ഉഭൌ സ്മൃതൌ ഗര്ഗസ്യ ചൈവ ദായാദഃ ശിബിര്വിദ്വാനജായത
ഗുരുദീയും രന്തിദേവനും, ഇരുവരും മാന്യരായി ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്നു; ഗർഗന്റെ വംശാവളിയായി പണ്ഡിതനായ ശിബി ജനിച്ചു.