ସା ଭକ୍ତିଃ ପୃଥିଵୀପାଲ ତାମସୀ ଚୋତ୍ତମା ସ୍ମୃତା
ହେ ପୃଥିବୀର ରକ୍ଷକ, ତାମସିକ ଭକ୍ତି ତାମସିକ ପ୍ରକାର ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଭାବିତ ହୁଏ।
ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ପରଯା ଯୁକ୍ତଃ ସା ରାଜସ୍ଯଧମା ସ୍ମୃତା
ଉଚ୍ଚ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଯାହା ହୁଏ, ସେହି ରାଜସିକ ଭକ୍ତିର ସବୁଠୁ ନିମ୍ନ ଭାବିତ ହୁଏ।
ଅର୍ଚଯେତ୍ପରଯା ଭକ୍ତ୍ଯା ସା ମଧ୍ଯା ରାଜସୀ ମତା
ପରମ ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କଲେ, ଏହାକୁ ରାଜସିକ ଭକ୍ତିର ମଧ୍ୟମ ଭାବିତ କରାଯାଏ।
ସା ରାଜସ୍ଯୁତ୍ତମା ଭକ୍ତିଃ କୀର୍ତିତା ପୃଥିଵୀପତେ
ହେ ରାଜା, ଯେଉଁ ଭକ୍ତି ରାଜସିକ, ସେହି ରାଜସିକ ପ୍ରକାର ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଭାବିତ ହୁଏ।
ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ପରଯୋପେତଃ ସା ସାତ୍ତ୍ଵିକ୍ଯଧମା ସ୍ମୃତା
ପରମ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଯାହା ହୁଏ, ସେହି ସାତ୍ତ୍ୱିକ ଭକ୍ତିର ସବୁଠୁ ନିମ୍ନ ଭାବିତ ହୁଏ।
ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ସଂଯୁତୋ ଭୂଯଃ ସାତ୍ତ୍ଵିକୀ ମଧ୍ଯମା ତୁ ସା
ପୁଣି, ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଯାହା ହୁଏ, ସେହି ସାତ୍ତ୍ୱିକ ଭକ୍ତି ମଧ୍ୟମ ଭାବିତ ହୁଏ।
ଭକ୍ତୀନାଂ ପ୍ରଵରା ସା ତୁ ଉତ୍ତମା ସାତ୍ତ୍ଵିକୀ ସ୍ମୃତା
ସମସ୍ତ ଭକ୍ତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ସେହି ସାତ୍ତ୍ୱିକ ଭକ୍ତି ସର୍ବୋତ୍ତମ ଭାବିତ ହୁଏ।
ତନ୍ମଯତ୍ଵେନ ସଂତୁଷ୍ଟଃ ସା ଭକ୍ତିରୁତ୍ତମୋତ୍ତମା
ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏକତାରେ ଲିନ ହୋଇ ଯେ ତୃପ୍ତି ମିଳେ, ସେହି ଭକ୍ତି ସମସ୍ତ ଭକ୍ତିର ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ।
ଇତି ଯଃ ସତତଂ ପଶ୍ଯେତ୍ତଂ ଵିଦ୍ଯାଦୁତ୍ତମୋତ୍ତମମ୍ ତତ୍ତେ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ସୁମତେ ସାଵଧାନଂ ନିଶାମଯ
ଏଭଳି ଯିଏ ସଦା ଦେଖେ, ସେହି ସର୍ବୋତ୍ତମ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଭାବିତ ହୁଏ; ଏହି କଥା ମୁଁ ତୁମକୁ କହିବି, ହେ ବୁଦ୍ଧିମାନ, ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ଶୁଣ।
ତତ୍ରାପି ସାତ୍ତ୍ଵିକୀ ଭକ୍ତିଃ ସର୍ଵକାମଫଲ ପ୍ରଦା
ଏହାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ, ସାତ୍ତ୍ୱିକ ଭକ୍ତି ସମସ୍ତ ଇଛା ପୂରଣ କରେ।
ସ୍ଵକର୍ମଣୋ ଵିରୋଧେନ ଭକ୍ତିଃ କାର୍ଯା ଜନାର୍ଦନେ
ନିଜ କର୍ମର ବିପରୀତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଜନାର୍ଦନଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରିବା ଉଚିତ।
ନ ତସ୍ଯ ତୁଷ୍ଯତେ ଵିଷ୍ଣୁରାଚାରେଣୈଵ ତୁଷ୍ଯତେ
କେବଳ ଆଚରଣ ଦ୍ୱାରା ବିଷ୍ଣୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ, ଠିକ୍ ଆଚରଣ ଦ୍ୱାରା ମାତ୍ର ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।
ଆଚାରପ୍ରଭଵୋ ଧର୍ମୋ ଧର୍ମସ୍ଯ ପ୍ରଭୁରଚ୍ଯୁତଃ
ସଦାଚାରରୁ ଧର୍ମ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ଏବଂ ଧର୍ମର ମୂଳ ଅଚ୍ୟୁତ।
ସଦାଚାରଵିହୀନାନାଂ ଧର୍ମା ଅପ୍ଯସୁଖପ୍ରଦାଃ
ଯେଉଁମାନେ ସଦାଚାର ରହିତ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଧର୍ମ ମଧ୍ୟ ସୁଖ ଦେଇପାରେ ନାହିଁ।
ଯତ୍ତୁ ପୃଷ୍ଟଂ ତ୍ଵଯା ଭୂଯସ୍ତତ୍ସର୍ଵଂ ଗଦିତଂ ମଯା
ତୁମେ ଯେଉଁଠି ପ୍ରଶ୍ନ କରିଥିଲା, ସେ ସବୁକୁ ମୁଁ ସଫଳ ଭାବରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଛି।
ନାରାଯଣମଣୀଯାଂସଂ ସୁଖମେଷ୍ଯସି ଶାଶ୍ଵକତମ୍
ତୁମେ ସହଜରେ ଚିରକାଳୀନ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଲାଭ କରିବ।
ଦ୍ଵଯୋରନ୍ତରଦୃଗ୍ଯାତି ନରକାରନ୍କୋଟିଶଃ ଖଲଃ
ଯେଉଁ ଦୁଷ୍ଟ ଦୁଇଜଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦ୍ୱେଷ ଆଣିଥାଏ, ସେ ଅନେକ ଥର ନରକକୁ ଯାଏ।
ଭେଦକୃଦ୍ଦୁଃଖମାପ୍ନୋତି ଇହ ଲୋକେ ପରତ୍ରଘ ଚ
ଯେଉଁ ଜଣେ ଦ୍ୱେଷ ଉତ୍ପନ୍ନ କରେ, ସେ ଏହି ଜଗତରେ ଓ ପରଲୋକରେ ଦୁଃଖ ପାଏ।
ଵସନ୍ତି ନରକେ ତେ ତୁ ରାଜଂସ୍ତଵ ପିତାମହାଃ
ରାଜା, ତୁମର ପୂର୍ବଜମାନେ ଏବେ ନରକରେ ବସିଛନ୍ତି।
ଗଙ୍ଗା ସର୍ଵାଣି ପାପାନି ନାଶଯତ୍ଯେଵ ଭୂପତେ
ରାଜା, ଗଙ୍ଗା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ସମସ୍ତ ପାପକୁ ନଷ୍ଟ କରେ।
ନଯତି ଵିଷ୍ଣୁସଦନଂ ସ୍ପୃଷ୍ଟା ଗାଙ୍ଗେନର ଵାରିଣା
ଯେଉଁ ଜଣେ ଗଙ୍ଗାର ଜଳରେ ସ୍ପର୍ଶିତ ହୁଏ, ସେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନିବାସକୁ ଯାଏ।
ସ ସର୍ଵପାପନିର୍ମୁକ୍ତଃ ପ୍ରଯାତି ଭଵନଂ ହରେଃ
ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ସେ ହରିଙ୍କ ଘରକୁ ପହଞ୍ଚେ।
ତାନି କର୍ମାଣିର ନଶ୍ଯନ୍ତି ଗଙ୍ଗାବିନ୍ଦ୍ଵଭିଷେଚନାତ୍
ଗଙ୍ଗାର ଜଳବିନ୍ଦୁ ଛିଟିବାରେ ସେ କର୍ମଗୁଡିକ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ଧର୍ମାତ୍ମାନଂ ଧର୍ମରାଜଃ ସଦ୍ଯଶ୍ଵାନ୍ତର୍ଦଧେତଦା
ତାପରେ, ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠା ରଖିଥିବା ଧର୍ମରାଜ ତୁରନ୍ତ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଇଯାଏ।
ନିକ୍ଷିପ୍ଯ ପୃଥିଵୀଂ ସର୍ଵାଂ ସଚିଵେଷୁ ଯଯୌ ଵନମ୍
ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀକୁ ତାଙ୍କ ସଚିବମାନଙ୍କ ହାତରେ ଦେଇ, ସେ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ପଶ୍ଚିମେ ତୁହିନାକ୍ରାନ୍ତେ ଶୃଙ୍ଗେଷୋଡଶଯୋଜନେ
ସବୁଠୁ ଦୂର, ହିମରେ ଆଛାଦିତ ଶିଖର, ଯାହା ଷୋଡଶ ଯୋଜନ ଜମି ରହିଛି,
ତପସ୍ତପ୍ତ୍ଵାନଯାମାସ ଗଙ୍ଗାଂ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯପାଵନୀମ୍
ସେ ତପସ୍ୟା କରି, ତିନି ଲୋକକୁ ପବିତ୍ର କରୁଥିବା ଗଙ୍ଗାକୁ ନେଇଆସିଲେ।
କଥମାନୀତଵାନ୍ଗଙ୍ଗାମେତନ୍ମେ ଵକ୍ତୁମର୍ହସି
ଗଙ୍ଗାକୁ କିପରି ନେଇଆସାଗଲା, ଏହା ମୋତେ କହ। ତୁମେ ଏହା କହିବା ଉଚିତ।
ଗଚ୍ଛନ୍ହିମାଦ୍ରିଂ ତପସେ ପ୍ରାପ୍ତୋ ଗୋଦାଵରୀ ତଟମ୍
ହିମାଳୟକୁ ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ଯାଇ, ସେ ଗୋଦାବରୀ ତଟକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
କୃଷ୍ଣସାରସମାକୀର୍ଣଂ ମାତଙ୍ଗଗଣସେଵିତମ୍
ସେଠାରେ କୃଷ୍ଣସାର ହରିଣ ଭରିଥିଲେ ଓ ହାତୀମାନେ ଗୋଟିଏ ଦଳରେ ଘୁଞ୍ଚୁଥିଲେ।