സാഭ്രമത്യാം കൃതസ്നാനോ ദര്ശനം കൃതവാന്മമ । തത്ര തിഷ്ഠതി നിത്യം വൈ പൂജാം കുര്വന്നനേകധാ
അവിടെ ശുദ്ധമായി സ്നാനം ചെയ്ത്, എന്നെ ദർശിച്ചു; അവിടെ തന്നെ നിലകൊണ്ട്, പലവിധത്തിൽ നിരന്തരം പൂജ ചെയ്തു.
തത്ര കോഽപി മഹാദുഷ്ടഃ കൌലികഃ പാപരുപധൃക് । മാംസം ദത്തം തദാ തേന ശിവസ്യോപരി ഭാമിനി
അവിടെ, ഒരു മഹാപാപിയായ കൗളികൻ, പാപരൂപം ധരിച്ച്, അന്നേരം ശിവനു മാംസം അർപ്പിച്ചു, ഭാമിനിയേ.
ദൃഷ്ട്വാ തദപി മാംസം ച വിശ്വാമിത്രോഽഥ വൈ പുനഃ । അബ്രവീച്ച തദാ തത്ര ദുഷ്കൃതം പാപിനാ കൃതമ്
അവിടെ ആ മാംസം കണ്ട വിശ്വാമിത്രൻ അപ്പോൾ പറഞ്ഞു: 'ഈ ദുഷ്കൃത്യം ഒരു പാപി ചെയ്തു.'
ന ദത്തസ്തസ്യ ദംഡോ ഹി ശര്വേണ പരമാത്മനാ । തസ്മാദഹം ഹി നിശ്ചിത്യ ശാപം ദാസ്യേ ന സംശയഃ
'ശർവ്വൻ എന്ന പരമാത്മാവ് അവനു ശിക്ഷ നൽകുന്നില്ല; അതുകൊണ്ട് ഞാൻ ഉറപ്പോടെ ശാപം നൽകും, സംശയമില്ല.'
വിചാര്യൈവം തദാ തേന ശപ്തോഽഹം ദേവി വൈ തദാ
അങ്ങനെ ആലോചിച്ച ശേഷം, അന്നേ ദിവസം ഞാൻ ശപിക്കപ്പെട്ടു, ദേവി.
അസ്മിന്കലിയുഗേ ഘോരേ ഗുപ്തസ്ത്വം ഭവ സര്വഥാ । ഇതി ദത്വാഥ വൈ ശാപം ഗതവാന്മുനിസത്തമഃ
ഈ ഭയാനകമായ കലിയുഗത്തിൽ നീ പൂർണ്ണമായും മറഞ്ഞ് ഇരിക്കണം എന്ന് ശാപം നൽകി, ആ മഹർഷി അവിടെ നിന്ന് പോയി.
തദാ പ്രഭൃതി ഭോ ദേവി ഗുപ്തോഽഹം ഋഷിശാപതഃ । മമസ്ഥാനേ വിശേഷേണ പൂജനം കുരുതേ യദി
അന്നുമുതൽ, ദേവി, ആ ഋഷിശാപം മൂലം ഞാൻ മറഞ്ഞ് കഴിയുന്നു; എന്റെ വിശേഷമായ സ്ഥലത്ത് ആരെങ്കിലും ഭക്തിപൂർവ്വം പൂജ ചെയ്താൽ—
തേഷാം ഹി ദുരിതം യച്ച നശ്യതേ തത്ക്ഷണാദപി । മൃന്മയീം മാമകീം മൂര്തിം കൃത്വാ യേ പൂജയംതി വൈ
അവരുടെ പാപങ്ങൾ ഉടൻ തന്നെ നശിക്കും; മണ്ണിൽ എന്റെ രൂപം ഉണ്ടാക്കി ആരെങ്കിലും പൂജിച്ചാൽ—
അത്ര സ്ഥാനേ വിശേഷേണ മാമകേ തു വസംതി ഹി । ഖങ്ഗധാരേശ്വര ഇതി നാമ്നാ ഖ്യാതഃ കലൌയുഗേ
ഇവിടെ എന്റെ വിശേഷമായ സ്ഥലത്ത് താമസിക്കുന്നവർ കലിയുഗത്തിൽ ഖണ്ഡധാരേശ്വരൻ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു.
കൃതേ വൈ മംദിരം നാമ ത്രേതായാം ഗൌരവഃ സ്മൃതഃ । ദ്വാപരേ വിശ്വവിഖ്യാതഃ കലൌ ഖങ്ഗേശ്വരഃ സ്മൃതഃ
കൃതയുഗത്തിൽ ഇത് മന്ദിരം എന്നായിരുന്നു പേര്; ത്രേതായുഗത്തിൽ ഗൗരവം എന്ന് അറിയപ്പെട്ടു; ദ്വാപരയുഗത്തിൽ വിശ്വവിഖ്യാതമായിരുന്നു; കലിയുഗത്തിൽ ഖണ്ഡേശ്വരൻ എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.
ദക്ഷിണം ഭാഗമാശ്രിത്യ മമ സ്ഥാനം സുരേശ്വരി । ഇതി ജ്ഞാത്വാ തു തത്രൈവ കൃത്വാ മൂര്തിം സദാ ബുധഃ
ദക്ഷിണഭാഗത്താണ് എന്റെ സ്ഥലം, ദേവതകളുടെ രാജ്ഞി; ഇത് അറിഞ്ഞ്, ജ്ഞാനികൾ അവിടെയേയ്ക്ക് എപ്പോഴും രൂപം സ്ഥാപിക്കുന്നു.
പൂജനം കുരുതേ നിത്യം വാംഛിതം ഫലമാപ്നുയാത് । ധര്മാര്ഥകാമമോക്ഷാംശ്ച ലഭതേ മാനവോ ഭുവി
അവിടെ നിത്യപൂജ ചെയ്യുന്നവർക്ക് ആഗ്രഹിച്ച ഫലം ലഭിക്കും; മനുഷ്യൻ ഭൂമിയിൽ ധർമ്മം, സമ്പത്ത്, കാമം, മോക്ഷം എന്നിവയും നേടും.
ധൂപം ദീപം ച നൈവേദ്യം തഥാ വൈ ചംദനാദികമ് । യേഽര്പയംതി ഹി ദേവേശി ലോകനാഥേ മഹേശ്വരി । ന ദുഃഖം തു ഭവേത്തേഷാം സത്യം സത്യം വരാനനേ
ധൂപം, ദീപം, നൈവേദ്യം, ചന്ദനം മുതലായവ ലോകനാഥനായ മഹേശ്വരനു സമർപ്പിക്കുന്നവർക്ക് ദു:ഖം ഉണ്ടാകില്ല; ഇത് സത്യമാണ്, സത്യമാണ്, മനോഹരമുഖിയേ.
ഇതി ശ്രീപാദ്മേ മഹാപുരാണേ പംചപംചാശത്സാഹസ്രസംഹിതായാമുഉത്തരഖംഡേ ധാരേശ്വരമാഹാത്മ്യം നാമ ചതുഷ്പംചാശദധികശതതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീപദ്മ മഹാപുരാണത്തിൽ ഉത്തരഖണ്ഡത്തിലെ ധാരേശ്വര മഹാത്മ്യമായ് അറിയപ്പെടുന്ന നൂറിനും അമ്പതിനാലിലും നാല്പത്തിയൊന്നാം അധ്യായം അവസാനിക്കുന്നു.
മഹാദേവ ഉവാച। ദുഗ്ധേശ്വരസമീപേ തു തീര്ഥം ചാതീവപാവനമ് । രമ്യം തത്പിപ്പലാദസ്യ നാമ്നാ വൈ പ്രഥിതം ഭുവി
മഹാദേവൻ പറഞ്ഞു: ദുഗ്ധേശ്വരന്റെ സമീപത്ത് വളരെ പരിശുദ്ധമായ ഒരു തീർത്ഥം ഉണ്ട്; അതാണ് പിപ്പലാദൻ എന്ന പേരിൽ ഭൂമിയിൽ പ്രശസ്തമായ മനോഹരമായ സ്ഥലം.
യത്ര കൃത്വാ തപഃ പൂര്വം മാതുര്വചനതോ മുനിഃ । ഉത്പാദയാമാസ കൃത്യാം വഡവാനലസമ്മിതാമ്
അവിടെ, അമ്മയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം, ആ മുനി മുമ്പ് തപസ്സ് നടത്തി, കടലിനുള്ളിലെ അഗ്നിയെപ്പോലെയുള്ള കൃത്യാ എന്നൊരു ഭയങ്കരശക്തിയെ സൃഷ്ടിച്ചു.
പിതുരാനൃണ്യമന്വിച്ഛന്ദധീചസ്യ മഹാത്മനഃ । തത്ര സ്നാത്വാ ച പീത്വാ ച ബ്രഹ്മഹത്യാം വ്യപോഹതി
പിതാവിന്റെ കടം തീർക്കാൻ ആ മഹാത്മാവായ ദധീചി ആ പ്രവർത്തി നടത്തി; അവിടെ സ്നാനം ചെയ്ത് വെള്ളം കുടിച്ചാൽ ബ്രഹ്മഹത്യാപാപം അകറ്റാം.
സാഭ്രമത്യാസ്തടേ ഗുപ്തം പിപ്പലാദം സുരേശ്വരമ് । തത്ര സ്നാത്വാ തു ഭോ ദേവി മുക്തിഭാഗീ ഭവേന്നരഃ
സാഭ്രമതിയുടെ തീരത്ത് പിപ്പലാദൻ മറഞ്ഞ് നിലകൊള്ളുന്നു; അവിടെ സ്നാനം ചെയ്താൽ, ദേവി, മനുഷ്യൻ മോക്ഷം നേടാൻ യോഗ്യനാകും.
ആരോപണം പിപ്പലാനാം കര്ത്തവ്യം വിധിപൂര്വകമ് । കൃതേ സതി മഹാദേവി മുച്യതേ കര്മബംധനാത്
അവിടെ പിപ്പലവൃക്ഷങ്ങൾ ശരിയായ രീതിയിൽ നട്ടിരിക്കണം; അങ്ങനെ ചെയ്താൽ, മഹാദേവി, കർമബന്ധത്തിൽ നിന്ന് മോചനം ലഭിക്കും.
പാര്വത്യുഉവാച। കിമര്ഥം സാ തു കൃത്യാ വൈ ഉത്പന്നാ താം നിബോധയ । തയാ വൈ കൃത്യയാ പൂര്വം കിം കൃതം വദ മേ പ്രഭോ
പാർവതി ചോദിച്ചു: ആ കൃത്യയെ എന്തിനാണ് സൃഷ്ടിച്ചത്? അവളെക്കുറിച്ച് പറയൂ. ആ കൃത്യാ മുമ്പ് എന്താണ് ചെയ്തത്, അതും പറയൂ, പ്രഭോ.
യേന പുത്രേണ സാ നീതാ പിതുരാനൃണ്യകാരണാത്
പിതാവിന്റെ കടം തീർക്കാൻ ഏത് പുത്രനാണ് അവളെ നയിച്ചത്?
മഹാദേവ ഉവാച। ദാധീചോ ഋഷിവര്യോഽസൌ ഹ്യാഗതസ്തപകാരണാത് । അത്ര തേന മഹത്തപ്തമൃഷിണാ പരമാത്മനാ
മഹാദേവൻ പറഞ്ഞു: ദാധീചി എന്ന മഹർഷി തപസ്സിനായി അവിടെ എത്തി; ആ മഹാനായ ഋഷി, പരമാത്മാവ്, അവിടെ വലിയ തപസ്സ് നടത്തി.
തത്ര കോലാസുരോ നാമ വിഘ്നാര്ഥം വൈ സമാഗതഃ । തേന വിഘ്നം ബഹുതരം കൃതം വൈ നാത്ര സംശയഃ
അവിടെ കോലാസുരൻ എന്നൊരു അസുരൻ തടസ്സങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാനായി എത്തി; അവൻ അനവധി തടസ്സങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കി, ഇതിൽ യാതൊരു സംശയവും ഇല്ല.
തദ്ദൃഷ്ടം തു സുപുത്രേണ കഹോഡേന ച ധീമതാ । കൃത്യാ ഹ്യുത്പാദിതാ തത്ര ഹനനാര്ഥം സുരേശ്വരി
അത് കണ്ട ബുദ്ധിമാൻ ആയ കഹോടൻ, തന്റെ നല്ല മകനായി, ദേവതകളുടെ രാജ്ഞിയേ, അവനെ സംഹരിക്കാൻ ഒരു പ്രത്യേക ക്രിയ ചെയ്തു.
തയാ വൈ നിഹതോ ദൈത്യഃ കോലോ നാമ മഹാസുരഃ । തസ്മാത്തീര്ഥം മഹജ്ജാതം കലൌ ഗുപ്തം തു പാര്വതി
അവളുടെ കരുണയാൽ, കോലൻ എന്ന മഹാസുരൻ വധിക്കപ്പെട്ടു; അതിനാൽ അവിടെ ഒരു മഹത്തായ തീർത്ഥം ഉദിച്ചുവന്നു, കലിയുഗത്തിൽ അത് മറഞ്ഞിരിക്കുന്നു, പാർവതി.
ഇതി ശ്രീപാദ്മേ മഹാപുരാണേ പംചപംചാശത്സാഹസ്ര്യാം സംഹിതായാം ഉത്തരഖംഡേ ഉമാമഹേശ്വരസംവാദേ പിപ്പലാദതീര്ഥം നാമ സപ്തപംചാശദധികശതതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ പവിത്രമായ പദ്മ മഹാപുരാണത്തിലെ ഉത്തരഖണ്ഡത്തിൽ ഉമയും മഹേശ്വരനും തമ്മിലുള്ള സംവാദത്തിൽ പിപ്പലാദതീർത്ഥം എന്ന നൂറ്റി അൻപത്തിയേഴാം അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
മഹാദേവ ഉവാച। ഭൂതാലയം തതോ ഗച്ഛേത്തീര്ഥം പാപഹരം പദമ് । ഭൂതാലയോ വടോ യത്ര യത്ര പ്രാചീ തു ചംദനാ
മഹാദേവൻ പറഞ്ഞു: അതിനുശേഷം ഭൂതാലയം എന്ന പാപനാശകമായ തീർത്ഥത്തിലേക്ക് പോകണം; ഭൂതാലയം എന്നത് വറ്റമരം നില്ക്കുന്ന സ്ഥലമാണ്, അതിന്റെ കിഴക്കോട്ട് ചന്ദനമരവും ഉണ്ട്.
ഭൂതാലയേ നരഃ സ്നാത്വാ കൃഷ്ണാഷ്ടമ്യാമുപോഷിതഃ । യസ്തു കൃഷ്ണതിലാന്ദദ്യാന്ന സ പ്രേതോഽഭിജായതേ
ഭൂതാലയത്തിൽ കൃഷ്ണാഷ്ടമിയന്ന് ഉപവാസം പാലിച്ച് സ്നാനം ചെയ്ത് കറുത്ത എള്ള് ദാനം ചെയ്യുന്നവൻ മരിച്ചശേഷം പ്രേതനാകുന്നില്ല.
പിതൄനുദ്ദിശ്യ യോ ദദ്യാദുദകുംഭം തിലൈഃ സഹ । പൂര്വജാന്പ്രേതഭാവാത്സ മോചയേന്നാത്ര സംശയഃ
പിതാക്കന്മാരെ ഉദ്ദേശിച്ച് എള്ള് ചേർത്ത വെള്ളം കുമ്പത്തിൽ നിറച്ച് അർപ്പിക്കുന്നവൻ തന്റെ പൂർവ്വികരെ പ്രേതാവസ്ഥയിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിക്കുന്നു; ഇതിൽ യാതൊരു സംശയവും ഇല്ല.
യസ്യ നാമ്നാ നരഃ സ്നാതി പ്രേതത്വാത്സ വിമുച്യതേ । ചതുര്ദശ്യാമഥാഷ്ടമ്യാം പ്രഭാതേ വിമലോദകേ
ആളിൽ ആരെങ്കിലും തന്റെ പിതാക്കന്മാരുടെ പേരിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ, പ്രത്യേകിച്ച് ചതുര്ദശിയിലും അഷ്ടമിയിലും പ്രഭാതത്തിൽ ശുദ്ധജലത്തിൽ, അവർ പ്രേതത്വത്തിൽ നിന്ന് മോചിതരാകും.