ପ୍ରଚିଚ୍ଛେଦାସିନା ଵେଗାନ୍ମୁସଲଂ ଚାତିଦାରୁଣଂ। ତାରେଯଃ ଶକ୍ତିମାଦାଯ ଜଘାନ କ୍ରୌଂଚଦାରଣମ୍
ତେଜରେ ତାଲୱାରରେ ସେ ଭୟଙ୍କର ଗଦାକୁ କାଟିଦେଲେ; ତାରକାପୁତ୍ର ଏକ ଶକ୍ତି ନେଇ, କ୍ରଉଞ୍ଚ ପାହାଡ଼ ଭାଙ୍ଗିଥିବାଙ୍କୁ ପ୍ରହାର କଲେ।
ସୋପି ଶକ୍ତିଂ ମୁମୋଚାଥ ଅମୋଘାଂ ଦୁଷ୍ଟଘାତିନୀମ୍। ତତଃ ସଂଦହ୍ଯ ସା ଶକ୍ତିର୍ଵିଶ୍ଵପ୍ରଲଯକାରିଣୀ
ସେ ମଧ୍ୟ ଏକ ଅପରାଜିତ ଓ ଦୁଷ୍ଟଙ୍କୁ ନଶ୍ୱନ କରୁଥିବା ଶକ୍ତି ଛାଡ଼ିଲେ; ସେଇ ଶକ୍ତି ଭୟଙ୍କର ଜ୍ୱାଳାରେ ଜଗତ୍ ସଂହାର କରିପାରିବା ଶକ୍ତି ଥିଲା—
ଯମଦଂଡସମାନଂ ଚ ଭିତ୍ଵା ପୁନର୍ଗୁହଂ ଗତା। ସ ଗତାସୁଃ ପପାତୋର୍ଵ୍ଯାଂ ଚାଲଯଂଶ୍ଚ ଵସୁଂଧରାଂ
ଯମର ଦଣ୍ଡ ପରି ଶକ୍ତି ସେଉଁଠି ପ୍ରହାର କରି ପୁନି ଗୁହଙ୍କୁ ଫେରିଗଲା; ସେ ଜୀବନ ଛାଡ଼ି ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଲେ, ଏବଂ ଭୂମିକୁ କମ୍ପାଇଲେ।
ପୁଷ୍ପଧୂପାଦିଭିଃ ସ୍କଂଦଃ ସର୍ଵଦେଵୈଃ ପ୍ରପୂଜିତଃ
ତାପରେ ସ୍କନ୍ଦ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଫୁଲ, ଧୂପ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉପଚାରରେ ପୂଜିତ ହେଲେ।
ଇତି ଶ୍ରୀପାଦ୍ମପୁରାଣେ ପ୍ରଥମେ ସୃଷ୍ଟିଖଂଡେ ତାରେଯଵଧୋନାମୈକୋନସପ୍ତତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ଶ୍ରୀପଦ୍ମପୁରାଣର ପ୍ରଥମ ସୃଷ୍ଟିଖଣ୍ଡରେ 'ତାରେୟ ବଧ' ନାମକ ଉଣସପ୍ତତିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ।
ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ- ତତୋ ଦେଵାଂତକୋ ଦୈତ୍ଯୋ ଵ୍ଯନଦତ୍ସମରଂ ପ୍ରତି। ରଣଂ ଚକାର ଧର୍ମେଣ ସଂଦଷ୍ଟୌଷ୍ଠପୁଟୋ ବଲୀ
ବ୍ୟାସ କହିଲେ—ତାପରେ ଦେବାନ୍ତକ ନାମକ ଦେୟ୍ତ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଦେଖି ଗର୍ଜନ କଲେ; ରାଗରେ ତଳ ଓଠ କଟି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସେ ଧର୍ମ ଅନୁଯାୟୀ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।
ସ ଗତ୍ଵା ଚାବ୍ରଵୀଦ୍ଵାକ୍ଯଂ ସର୍ଵଲୋକଵିଗର୍ହିତଂ। ନ ଜାନାସି ମହଦ୍ଧର୍ମଂ ଦୁଷ୍ଟ ମୋହାଦ୍ଯଥାକ୍ରମମ୍
ସେ ଯାଇ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିନ୍ଦିତ କଥା କହିଲେ, 'ତୁମେ ବଡ଼ ଧର୍ମକୁ ଜାଣନାହା, ମୋହରେ ପଡ଼ି ଭ୍ରଷ୍ଟ ହେଇଛ।'
ପାପପୁଣ୍ଯପ୍ରଯୋଗେଣ ନିଗ୍ରହାନୁଗ୍ରହେ ପ୍ରଭୁଃ। ଅହଂ ଚ ନିର୍ମିତୋ ଧାତ୍ରା କରୋମି ତଵ ଶାସନମ୍
ପାପ ଓ ପୁଣ୍ୟର କାର୍ଯ୍ୟରେ, ପ୍ରଭୁ ଦଣ୍ଡ ଓ କୃପା ଦେଇଥାନ୍ତି; ମୁଁ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି, ତୁମର ଆଦେଶ ପାଳନ କରେ।
ନ ଜାନାସି ଯତୋ ଧର୍ମଂ କାଲମୃତ୍ଯୁ ପୁରଃସରଃ। ନ ରୋଗୋ ନ ଜରା କାଲୋ ନ ମୃତ୍ଯୁର୍ନ ଚ କିଂକରଃ
ତୁମେ ଧର୍ମକୁ ଜାଣନାହା, ଏହି କାରଣରୁ କାଳ ଓ ମୃତ୍ୟୁ ଆଗରେ ରହିଛନ୍ତି; ଏଠାରେ ରୋଗ ନାହିଁ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ନାହିଁ, କାଳ ନାହିଁ, ମୃତ୍ୟୁ ନାହିଁ, କିମ୍ବା କୌଣସି ଦାସ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ।
ଧର୍ମାତ୍ପ୍ରଚଲିତଃ କର୍ମୀ କଷ୍ଟଂ ଯାତି ଦିଵାନିଶମ୍। ଉକ୍ତଂ ଵସୁଂ ମହାଵୀର୍ଯଂ ଯମଂ ଧର୍ମୈକସାକ୍ଷିକମ୍
ଯେଉଁଠି ଜଣେ କର୍ମୀ ଧର୍ମରୁ ଭ୍ରଷ୍ଟ ହୁଏ, ସେ ଦିନ ରାତି ଦୁଃଖ ପାଏ; ବଡ଼ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ବସୁ ଓ ଯମ ଧର୍ମର ଏକମାତ୍ର ସାକ୍ଷୀ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ସ ଜଘାନ ତ୍ରିଭିର୍ବାଣୈଃ କାଲମୃତ୍ଯୁସମପ୍ରଭୈଃ। ପ୍ରଚିଚ୍ଛେଦ ସ ଧର୍ମାତ୍ମା ତେ ତ୍ଵନ୍ଯୈର୍ଵିଶିଖୈସ୍ତ୍ରିଭିଃ
ସେ କାଳ ଓ ମୃତ୍ୟୁ ସମ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ତିନିଟି ବାଣ ଦେଇ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ଧର୍ମାତ୍ମା ସେଠାରେ ତିନିଟି ଅନ୍ୟ ବାଣ ଦେଇ ସେଗୁଡ଼ିକୁ କାଟିଦେଲେ।
ତତସ୍ତୂଚ୍ଚୈଃ ଶରୈଃ ପ୍ରାଜ୍ଯୈର୍ଯୁଗାଂତାନଲସପ୍ରଭୈଃ। ନିଜଘାନ ଯମଂ ସଂଖ୍ଯେ ସ ଚିଚ୍ଛେଦ ଶରୈଃ ଶରାନ୍
ତାପରେ, ଉଚ୍ଚ ଧ୍ୱନି ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଯୁଗାନ୍ତ ଅଗ୍ନି ପରି ଜ୍ୱଳନ୍ତି ବାଣ ଦେଇ ସେ ଯମଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଆଘାତ କଲେ, ଯମ ମଧ୍ୟ ବାଣ ଦେଇ ତାଙ୍କର ବାଣଗୁଡ଼ିକୁ କାଟିଦେଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନଂତରେ କ୍ରୁଦ୍ଧୌ ପରସ୍ପରଜଯୈଷିଣୌ। ଜଘ୍ନତୁଃ ସମରେନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ମହାବଲପରାକ୍ରମୌ
ଏହି ସମୟରେ, ଦୁହେଁ କ୍ରୋଧିତ ଓ ପରସ୍ପରକୁ ଜିତିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିବା, ଦୁହେଁ ବଡ଼ ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରତାପ ଥିବା ଯୋଦ୍ଧା, ସମରେ ପ୍ରତିଏକ ଉପରେ ଆଘାତ କରୁଥିଲେ।
ଅହୋରାତ୍ରଂ ତଯୋର୍ଯୁଦ୍ଧମଵର୍ତ୍ତତ ସୁଦାରୁଣମ୍। ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ କ୍ରୁଦ୍ଧଃ ଶକ୍ତ୍ଯା ପ୍ରଶମନଂ ରୁଷା
ତାଙ୍କର ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଦିନ ରାତି ଚାଲିଥିଲା; ଏହି ମଧ୍ୟରେ, କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ସେ ଶକ୍ତି ନେଇ କ୍ରୋଧରେ ଶାନ୍ତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ।
ବିଭେଦ ଦୈତ୍ଯଶାର୍ଦୂଲୋ ହ୍ଯହଂକାରଯୁତୋ ବଲୀ। ତାମେଵାଥ ରୁଷା ଧର୍ମୋ ଗୃହୀତ୍ଵା ଶକ୍ତିକାଂ ଦ୍ରୁତଂ
ଦାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଳବାନ ଓ ଅହଂକାରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୈତ୍ୟ, ଶକ୍ତି ଦେଇ ଆଘାତ କଲେ; ତାପରେ ଧର୍ମ ରୁଷ୍ଟ ହୋଇ ସେଇ ଶକ୍ତିକୁ ତୁରନ୍ତ ଧରିଲେ।
ନିଜଘାନ ତଯୈଵାମୁଂସ୍ତନଯୋରଂତରେ ଭୃଶମ୍। ସ ଵିହ୍ଵଲିତ ସର୍ଵାଂଗୋ ମୁଖାଦାଗତଶୋଣିତଃ
ସେ ଏହି ଶକ୍ତି ଦେଇ ତାଙ୍କୁ ଦୁଇ ପୁଅଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଭାବେ ଆଘାତ କଲେ; ସମଗ୍ର ଦେହ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଗଲା, ମୁହଁରୁ ରକ୍ତ ବହିଲା।
ତତଃ କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ମହାତେଜା ଧୃତ୍ଵା ଦଂଡଂ ସୁଦାରୁଣମ୍। ଅମୋଘଂ ପାତଯାମାସ ତସ୍ଯ ଦୈତ୍ଯସ୍ଯ ଵିଗ୍ରହେ
ତାପରେ, କ୍ରୋଧିତ ଓ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ହୋଇ, ସେ ଭୟଙ୍କର ଦଣ୍ଡ ଧରିଲେ ଓ ତାହାକୁ ଦୈତ୍ୟର ଦେହରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପକାଇ ଦେଲେ।
ସାଶ୍ଵଂ ରଥଂ ତଥା ସୂତଂ ଯୋଦ୍ଧାରଂ ଶସ୍ତ୍ରସଂଚଯମ୍। ଚକାର ଭସ୍ମସାତ୍ତଂ ଚ ଶମନଃ କ୍ରୋଧମୂର୍ଚ୍ଛିତଃ
ଘୋଡ଼ା, ରଥ, ସାରଥି, ଯୋଦ୍ଧା ଓ ଅସ୍ତ୍ରସାମଗ୍ରୀ ସହିତ, ଶାନ୍ତିଦାତା କ୍ରୋଧରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇ ସେମାନଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭସ୍ମ କରିଦେଲେ।
ପତିତେ ଚ ତଥା ଦୈତ୍ଯେ ଦୁର୍ଧର୍ଷୋ ନାମ ଦାନଵଃ। ଶମନଂ ଶୂଲହସ୍ତସ୍ତୁ ପ୍ରଦୁଦ୍ରାଵ ଜିଘାଂସଯା
ଏଭଳି ଦୈତ୍ୟ ପଡ଼ିଯିବା ପରେ, ଦୁର୍ଧର୍ଷ ନାମକ ଏକ ଦାନବ ଶୂଳ ଧରି ଶାନ୍ତିଦାତାଙ୍କୁ ମାରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଦୌଡ଼ିଆସିଲେ।
ଶୂଲହସ୍ତଂ ସମାଯାଂତଂ ବଡଵାନଲସନ୍ନିଭମ୍। ଆସସାଦ ରଣେ ମୃତ୍ଯୁଃ ଶକ୍ତିହସ୍ତୋତିନିର୍ଭଯଃ
ଶୂଳ ଧରି ଅଗ୍ନିପରି ତିବ୍ର ତାପ ନେଇ ଯେତେବେଳେ ସେ ଆସୁଥିଲେ, ମୃତ୍ୟୁ ମଧ୍ୟ ଶକ୍ତି ଧରି ଭୟହୀନ ଭାବେ ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କୁ ଆଗ୍ରହଣ କଲେ।
ସ ଚ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାଽସୁରୋ ମୃତ୍ଯୁଂ ଶୂଲେନୈଵ ଜଘାନ ହ। ଶକ୍ତିଂ ଚୈଵ ତତୋ ମୃତ୍ଯୁଃ ପ୍ରଚିକ୍ଷେପ ରଣାଜିରେ
ଦୈତ୍ୟ ମୃତ୍ୟୁଙ୍କୁ ଦେଖି ଶୂଳ ଦେଇ ଆଘାତ କଲେ; ତାପରେ ମୃତ୍ୟୁ ତାଙ୍କର ନିଜ ଶକ୍ତି ଯୁଦ୍ଧମଞ୍ଚରେ ଛାଡ଼ିଲେ।
ସଂଦହ୍ଯ ସହସା ଶୂଲଂ ଵହ୍ନିକୂଟସମପ୍ରଭମ୍। ଦୈତ୍ଯସ୍ଯ ହୃଦଯଂ ଭିତ୍ଵା ଗତା ସା ଚ ଧରାତଲମ୍
ସେଇ ଶକ୍ତି ତୁରନ୍ତ ଅଗ୍ନିପିଞ୍ଜ ପରି ଜ୍ୱଳି, ଦୈତ୍ୟର ହୃଦୟ ଭେଦି ଭୂମିକୁ ପଡ଼ିଗଲା।
ସରଥଃ ସ ପପାତୋର୍ଵ୍ଯାଂ ଶକ୍ତିଜର୍ଜରଵିଗ୍ରହଃ। ଅଥାନ୍ଯୋ ଦୁର୍ମୁଖୋ ମୃତ୍ଯୁଂ କୃଷ୍ଟଚାପୋ ମହାବଲଃ
ସେ ତାଙ୍କର ରଥ ସହିତ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ, ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଦେହ ଭାଙ୍ଗିଗଲା; ତାପରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ବଳବାନ୍ ଦୁର୍ମୁଖ ଧନୁଷ ଟାଣି ମୃତ୍ୟୁଙ୍କ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଲେ।
ଖଡ୍ଗଚର୍ମଧରଃ କାଲୋ ରଥ ଏଵ ଗତୋଭଵତ୍। ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତଂ ଵିଶିଖୈଃ ପ୍ରାଜ୍ଯୈର୍ଜଘାନ ସ ଯମଂ ରଣେ
ଖଡ଼ଗ ଓ ଢାଲ ଧରିଥିବା କାଳ ରଥରେ ଚଢ଼ିଲେ; ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଦୁର୍ମୁଖ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାଣ ଦେଇ ଯମଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଆଘାତ କଲେ।
ସ ଚାପ୍ଲତ୍ଯ ରଥାଦ୍ଦେଵୋ ହ୍ଯସିନା ଚ ସକୁଂଡଲମ୍। ଶିରଶ୍ଚିଚ୍ଛେଦ ସହସା ପାତଯିତ୍ଵା ଚ ଭୂତଲେ
ସେ ଦେବତା ହଠାତ୍ ତାଙ୍କର ତଳୱାର ଦ୍ୱାରା ରଥରୁ ମୁଣ୍ଡ ସହିତ କୁଣ୍ଡଳ ମଧ୍ୟ କାଟିଦେଲେ ଏବଂ ଏହାକୁ ଭୂମିରେ ପକାଇଦେଲେ।
ହତଶେଷଂ ବଲଂ ସର୍ଵଂ ପ୍ରଦୁଦ୍ରାଵ ଦିଶୋ ଦଶ
ଯୁଦ୍ଧରେ ବଞ୍ଚିଥିବା ସମସ୍ତ ସେନା ଭୟରେ ଦଶଦିଗକୁ ପଳାଇଗଲେ।
ଇତି ଶ୍ରୀପାଦ୍ମପୁରାଣେ ପ୍ରଥମେ ସୃଷ୍ଟିଖଂଡେ ଦେଵାଂତକର୍ଦୁର୍ଧର୍ଷଦୁର୍ମୁଖଵଧୋନାମ ସପ୍ତତିମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି ଶ୍ରୀପଦ୍ମପୁରାଣର ପ୍ରଥମ ସୃଷ୍ଟିଖଣ୍ଡରେ ‘ଅନ୍ତକ, ଦୁର୍ଧର୍ଷ ଓ ଦୁର୍ମୁଖଙ୍କ ବଧ’ ନାମକ ସପ୍ତତିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା।
ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ- ଅଥାନ୍ଯୋ ନମୁଚିଃ କ୍ରୁଦ୍ଧଃ ସ୍ଯଂଦନସ୍ଥୋ ଦିଵୌକସଃ। ଵିଶିଖୈରର୍ଦଯାମସ ଘୋରୈରାଶୀଵିଷୋପମୈଃ
ବ୍ୟାସ କହିଲେ— ତାପରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଦାନବ, ନାମୁଚି, କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ରଥରେ ଦଢ଼ି ଭୟଙ୍କର ବାଣ, ବିଷାକ୍ତ ସାପ ଭଳି, ଦେବତାମାନେ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲା।
ତତସ୍ତୁ ସଂଯୁଗେ ଦେଵାଃ ସିଦ୍ଧକିନ୍ନରପନ୍ନଗାଃ। ନ ଶକ୍ନୁଵଂତି ବାଣାନାଂ ଵେଗଂ ସୋଢୁଂ ସମଂତତଃ
ତାହାପରେ ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦେବତା, ସିଦ୍ଧ, କିନ୍ନର ଓ ପନ୍ନଗମାନେ ସେଇ ବାଣର ତୀବ୍ର ଆଘାତ ସହିପାରିଲେ ନାହିଁ।
ରଥମୁଚ୍ଚୈଶ୍ଶ୍ରଵୋଶ୍ଵେନ ଯୁକ୍ତଂ ମାତଲିନେରିତମ୍। ପୁରୁହୂତଃ ସମାସ୍ଥାଯ ପ୍ରାଗମତ୍ତଂ ମହାବଲମ୍
ତାପରେ ବଡ଼ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୁରୁହୂତ, ମାତଳିଙ୍କ ଚାଳନା କରୁଥିବା ଉଚ୍ଚୈଃଶ୍ରବା ଘୋଡ଼ା ଯୋଗାଯୋଗିତ ରଥରେ ଚଢ଼ିଲେ।