अनन्तरं तु, अक्लेश्यनरकान् अनुभूय सः निर्जनवनान्तरे गृध्रोऽभवत्। सा अपि गुदरोगपीडिता स्वं सुन्दरं शरीरं परित्यज्य गतवती। सा तु घोरान् नरकान् प्राप्त्वा तस्मिन्नेव वने शुकत्वं प्राप्तवती, तत्र तत्र विचरन्ती तण्डुललाभकामना। गृध्रः तु पूर्ववैषम्यं स्मरन् तीक्ष्णैः पञ्चैः शुकं विदारयामास, या जलपूर्णकपालमध्ये पतिता आसीत्। सः गृध्रः अपि आकृष्य तां पञ्जैः ताडयामास; सख्युः वियोगात् सः अपि मानवकपालजलमध्ये प्राणान् त्यक्तवान्। तत्र सा अपि निमग्ना, सः चातिक्रूरः पक्षी; उभौ अपि यमदूतैः स्वकृतदुष्कृतस्मरणेन भीतौ पितृलोकं नीतौ। तत्र यमः, उभयोः कुपुण्यकर्माणि दृष्ट्वा, तस्मिन्नेव मृत्युकाले स्नानेन महत् पुण्यं जातमिति सहसा अवगच्छत्। ततः सः उभयोरपि बहुदोषपीडितचित्तयोः इच्छितलोकप्राप्तये अनुमतिं दत्तवान्। तदा तौ, स्वदुष्कृतस्मरणेन विस्मितौ, प्रणम्य वैवस्वतं पप्रच्छतुः—अस्माभिः पूर्वं सञ्चितं पापं निन्दनीयमेव, कथं सर्वेषां काम्यलोकान् प्राप्तवन्तौ इति। तयोः एवं पृष्टयोः वैवस्वतः उवाच—गङ्गातटे कश्चन तपस्वी ब्रह्मविदां श्रेष्ठः आसीत्। स एकाकी, निरासक्तः, शान्तः, रागद्वेषविवर्जितः, सदा भगवद्गीतायाः पञ्चमं अध्यायं जपन् वर्तते स्म। तस्य पुण्येन, शुद्धात्मा सन्, नित्यं ब्रह्म समभ्यगच्छत्; अपि च, अधिकपापी अपि तं शृण्वन् शरीरं त्यजति। यत् तौ कपालजलं प्राप्तवन्तौ, गीतया शुद्धीकृतौ, देहमनःपवित्रौ, तदा शुद्धौ जातौ। अतः, गीतायाः पञ्चमाध्यायमहिम्ना विशुद्धौ, इच्छितलोकमार्गान् गच्छतम्। एवं तयोः उपदिष्टयोः, हृष्टौ तौ दिव्ययानमारुह्य विष्णोः धाम अगच्छताम्। एवं श्रीमद्देव्या गीतामाहात्म्ये उत्तरखण्डे महापद्मपुराणे एकशतान्नवतितमः अध्यायः समाप्तः। अथ ईश्वरः उवाच—इदानीं भो भवानि, संसारमोक्षाय पुनरपि वक्ष्यामि; त्वं हसितमुखि गीतायाः चतुर्दशमं अध्यायं सावधानतया शृणु। पृथिव्यां यत् सर्वश्रेष्ठं, सा कश्मीरदेशः, तस्य च राजधानी सरस्वती रमणीयैव। तत्र वसन्ती वाग्देवी, हंसारूढा, सावित्रीस्तोत्रैः आहूयमाना अपि, ब्रह्मलोकं ददाति। या सरस्वत्याः पादपद्मसेवां कुम्कुमेन कुर्वन्ति, तेषां दिशः अपि हंसपक्षोत्पन्नपुष्परजसा पूज्यन्ते। तया, संस्कृतभाषिणां वाणी सदा सहसा चोत्सवदिनवत् ग्राह्या भवति। प्रातःकाले गृहप्रांगणे रक्तचूर्णरजः समुत्थाय, सर्वत्र चन्द्रमण्डलं रक्तिमाभासं जातम्। तत्र शौर्यवर्मा नाम राजा आसीत्, तेजोमयः, यः शरप्रवाहेण शत्रुगणान् विदारयामास। सिम्हलद्वीपे अपि सिंहपराक्रमः नाम राजा आसीत्, विक्रमवेताल इति प्रसिद्धः, कलानिधिः। तयोः शनैः शनैः स्वदेशोत्पन्नदुर्लभोपहारैः मैत्री वृद्धिं गता। कदाचित्, स्नेहेन शौर्यवर्मा महत्युपहारं प्रेषितवान्—तौ श्वानौ—यौ सिंहपराक्रमः दृष्ट्वा। तेनापि मित्राय शौर्यवर्मणे मदोन्मत्तगजाश्वरत्नचामरयुक्तं बहु दत्तम्। कदाचित्, स राजा पालकीमारूढः, मनोहरचामरविहितः, सुवर्णशृङ्खलाभूषितः, मृदङ्गदुन्दुभिनिनादितः, मृगयाव्यसनाय, तौ श्वानौ गृहीत्वा राजपुत्रैः सह बाह्यवाटिकां गतः। तत्र, नियमानुसारं सर्तुम् एकं शशकं विमुक्त्वा, राजपुत्रेषु महान् कोलाहलः जातः। ततः, समवयस्केन राजपुत्रेण सह, राजा क्रीडायै महत् पणं कृतवान्। तदा, विजयस्रग्भारान्वितः, पालक्याः अवतीर्य, राजा शशकपीठे उच्चैः श्वानं मुमोच। राजपुत्रः अपि, सर्वप्रियः, बलवान्, स्वश्वानं उच्चस्वरेण विजयस्रग्भारं घोषयन् मुमोच। सर्वेषां राज्ञां पश्यताम्, तौ श्वानौ, वेगं अप्रत्यक्षं कृत्वा, सहसा महावेगेन धावितवन्तौ। शशकः श्रान्तः, महाप्रपातं पतितः; तथापि पतितेऽपि श्वा तं न जग्राह। शनैः उत्थाय, शशकः पुनः धावितवान्; तदा कोपात् राजश्वा फेनिलं शशकं जग्राह। पुनः, शशकः पतन्, भ्रमन्, ग्रीवायां राजपुत्रस्य श्वना पकृतः। 'विजयं प्राप्ताः' इति कोलाहले, श्वा भीतः शशकं मुखात् मुमोच। तदा, दन्तच्छिद्रपङ्क्तिभिः, रक्तधाराभिः स्रवत्, शशकः भूमेः किञ्चिद्भागे निह्नुतः, गूढः स्थितः। स तु, राजशून्यतया, कोपात् भूमिं धनाय निःश्वस्य, दृष्टः सन्, भीतः, हस्तमात्रं चालयन् गतः।