ଅନେକ ଜନ୍ମର କର୍ମଫଳ ଓ ଅନେକ ଅଦୂର୍ବଳ ବ୍ରତର ସଂଗ୍ରହ ଏଠାରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛି। ଏହିପରି କ୍ଷୁଦ୍ର ବ୍ରତଗୁଡ଼ିକର ଫଳ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ଏବଂ ଏହି ସବୁ କ୍ଷୁଦ୍ର କାମନା ଶୀଘ୍ର ସିଦ୍ଧି ପାଏ, ଯେଉଁମାନେ ଶ୍ରୀ ଖଣ୍ଡେଶ୍ୱରଙ୍କ ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି। ଏହିପରି ଦର୍ଶନ ଦ୍ୱାରା ପାପର ଅବରୋଧ ଦୂର ହୁଏ, ଏବଂ ଜୀବନର ସମସ୍ତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସିଦ୍ଧି ପାଏ। ଯେତେବେଳେ ଖଣ୍ଡେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କରାଯାଏ, ସେତେବେଳେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପୂଜା କରାଯାଏ। ଯେଉଁମାନେ ଭକ୍ତି ସହିତ ଖଣ୍ଡେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଧୂପ, ଦୀପ, ପ୍ରଣାମ, ପାଠ ଓ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଦୀର୍ଘାୟୁ, ଶିଳ୍ପୀ, ଶୁଦ୍ଧ ଶରୀର ଓ ଉତ୍ତମ ଚରିତ୍ର ଲାଭ କରନ୍ତି; ଏହା ସଂଦେହ ନାହିଁ ଯେ ଏହି ସବୁ ଦୟା ଖଣ୍ଡେଶ୍ୱରଙ୍କ କୃପାରୁ ଲାଭ ହୁଏ। ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲାଭକୁ ବିଷ୍ଣୁ, ବ୍ରହ୍ମା, ଇନ୍ଦ୍ର, କୁବେର, ଅଗ୍ନି ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଅନୁଭବ କରିଛନ୍ତି। ଏହିପରି ଖଣ୍ଡେଶ୍ୱରଙ୍କ ଶକ୍ତି ଓ ପାପନାଶକ ମହିମା ବିଷୟରେ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଲି, ହେ ଦେବୀ। ଏହା ପରେ, ତୁମେ ଜାଣ, ପଟ୍ଟନେଶ୍ୱର ଅର୍ଥାତ୍ ସହରର ଈଶ୍ୱର ଲୋକମାନଙ୍କୁ ସଫଳତା ଦାନ କରନ୍ତି। ଏକଥିରେ ମନ୍ଦରାଚଳ ପର୍ବତର ଏକ ଶୋଭାମୟ ଗୁହାରେ, ମୋତେ ପଚାରାଯାଇଥିଲା—“ତୁମେ କାହିଁକି ସୁନ୍ଦର କୈଳାସ ପର୍ବତ ଛାଡ଼ି ଏଠାକୁ ଆସିଲା?" ସେଠାରେ ସିଦ୍ଧ, ଚାରଣ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ କିନ୍ନରମାନଙ୍କର ଗୀତ-ସଙ୍ଗୀତର ଧ୍ୱନି ଗଞ୍ଜିଥିଲା, କୋଉ, ଚକୋର, ଓ ଅନେକ ପକ୍ଷୀର ମିଳିତ ସ୍ୱର ଏହି ସ୍ଥାନକୁ ଅତି ଆନନ୍ଦମୟ କରିଥିଲା। ମହାକାଳ ଅରଣ୍ୟ ନାମକ ଏହି ବଡ଼ ଜଙ୍ଗଲ ନାନା ପ୍ରକାର ଲତା ଓ ଜଡିତ ଥିଲା, ଭାଲୁ, ବାନର, ଶ୍ୟାଳ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଶୁମାନେ ଏଠାକୁ ଶୋଭା ଦେଉଥିଲେ। ଏହିପରି ଅଦ୍ଭୁତ ସ୍ଥାନରେ ପ୍ରଭୁ କିପରି ବାସ କରିଲେ? ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ମୋର ଉତ୍ସୁକତା ଜନ୍ମିଥିଲା। ତେଣୁ, ମନ୍ଦରା ପର୍ବତର ଏହି ଶୋଭାମୟ ଗୁହାରେ ତୁମେ ମୋତେ ଏପରି ପ୍ରଶ୍ନ କରିଥିଲ। ମହାକାଳ ଅରଣ୍ୟ ସ୍ୱର୍ଗଠାରୁ ମଧୁର ଏବଂ ଆନନ୍ଦଦାୟକ। ହେ ପାର୍ବତୀ, ପଟ୍ଟନ ଅପୂର୍ବ ଗୁଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଗୀତ-ସଙ୍ଗୀତର କୌଶଳରେ ଦେବଲୋକକୁ ମଧ୍ୟ ମାନି ଦେଇଥାଏ। ସେଇ ସମୟରେ ଦେବ ଋଷି ନାରଦ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ। ତୁମ ଉତ୍ସୁକତା ପୂରଣ ପାଇଁ ଏବଂ ବିନୋଦ ପାଇଁ, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲି—“କେଉଁ ଆଶ୍ରମରେ ଏହି ତପସ୍ୟା ସଂଚୟ ହୋଇଥିଲା?" ଏବଂ, “ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମେ ଦେଖିଥିବା କୌଣସି ଅଦ୍ଭୁତ ଘଟଣା କୁହ," ବୋଲି ଅନୁରୋଧ କଲି। ତେଣୁ ସେ ଏହି ସହରର ଚମତ୍କାର କଥା ମୋତେ କହିଦେଲେ। ନାରଦ ମୁନି ଅନେକ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଓ ଦେବସ୍ଥାନ ଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଏହି ଭ୍ରମଣ ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପର ଶୋଭାମୟ ସ୍ଥାନରେ ଏହି ସହର ଅନେକ ରୂପରେ ଅନୁଭୂତି ହୋଇଥିଲା—ଶତଶତ ରାଜପ୍ରାସାଦରେ ସଜିଥିଲା, ହର ଋତୁର ମଲୟ ପବନ ଓ ପୁଷ୍ପଗନ୍ଧରେ ମଧୁର ହୋଇଥିଲା, ହୀରା, ନୀଳମଣି, ବୈଦୂର୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ମଣିର ଆଭାରେ ଦ୍ଦୀପ୍ତିମାନ୍। ଇନ୍ଦ୍ର, ଅଗ୍ନି, ଯମ, ବରୁଣ, ବାୟୁ, ସୋମ, ଇଶାନ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ଏହି ସହରକୁ ସେବା କରୁଥିଲେ। ଏମିତି ଦେବଗଣ ମଧ୍ୟ ସେଇ ସହରକୁ ଆସିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି। ଏଠାରେ ତପସ୍ୟାର ତେଜ ଦିଗ୍ଦିଗନ୍ତକୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନିର ଆଭା ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରିଥାଏ। ଏଠାରେ ଶିବଭକ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ରହନ୍ତି। ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଆକୃତି କେବେ ଦୀପ୍ତିମାନ୍, କେବେ ରକ୍ତିମ, କେବେ ହଳଦିଆ, କେବେ ଅନ୍ୟ ରଙ୍ଗରେ ଦେଖାଯାଏ। କେବେ ସେ ହଜାର ସୂର୍ଯ୍ୟର ଦୀପ୍ତି ନିମନ୍ତେ, କେବେ ଏକ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଆଭାରେ ଦ୍ଦୀପ୍ତିମାନ୍। ଜନ୍ମ, ମୃତ୍ୟୁ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା, ରୋଗ ଓ ବିଭିନ୍ନ ଦୁଃଖ ଏଠାରେ ନିରସ୍ତ ହୁଏ। ଏହି ଭାବେ, ଦେବୀ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଏହି ମହାପାପନାଶକ ପଟ୍ଟନେଶ୍ୱରଙ୍କର ଶକ୍ତି ବିଷୟରେ କହିଲି। ଏହିପରି କଥାରେ, ଅବନ୍ତି ଖଣ୍ଡର ଏକାଶି ହଜାର ପଦ୍ୟର ଶ୍ରୀ ସ୍କନ୍ଦ ପୁରାଣର ଅଠାଈଶି ଲିଙ୍ଗ ବିଭାଗର ଏକତିସ ଓ ବତିସ ଅଧ୍ୟାୟର ଅନ୍ତ ହେଲା—ଏହି ଅଧ୍ୟାୟର ନାମ 'ପଟ୍ଟନେଶ୍ୱରର ମହିମା'।