ମୃଗାଃ ସର୍ଵେପି ସତତଂ ଚରଂତୋ ଯତ୍ର ସାନୁଷୁ
ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ପଶୁମାନେ ପର୍ବତ ଡ଼େଉଁ ଉପରେ ସଦା ଚରାଇଯାନ୍ତି।
ଯସ୍ଯ ପାଦାଂତିକଚରୈଃ ପ୍ରାଯେଣ ଶବରୈରପି
ସେଠାରେ ପର୍ବତ ପାଦରେ ଶବରମାନେ ସାଧାରଣ ଭାବେ ଦେଖାଯାନ୍ତି।
କିଂ ବହୂକ୍ତ୍ଯାଭ୍ଯସୂଯଂତେ ଦ୍ଵୈମାତୁରକୁମାରଯୋଃ
ଅଧିକ କଥା କହିବାର ଆବଶ୍ୟକ ନାହିଁ; ଦୁଇ ମାଆର ପୁଅମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଇର୍ଷ୍ୟା କରନ୍ତି।
ସିଂହଵ୍ଯାଘ୍ରଦ୍ଵିପା ଯସ୍ମିନ୍କାଲେ ତ୍ଯକ୍ତକଲେଵରାଃ
ସେଠାରେ ସିଂହ, ବାଘ ଓ ହାତୀମାନେ ନିଜ ଶରୀର ଛାଡ଼ିଦେଇଛନ୍ତି।
ଅସ୍ଯ ଭାସ୍କରନାମାଦ୍ରିଃ ପୂର୍ଵସ୍ଯାଂ ଦିଶି ଦୃଶ୍ଯତେ
ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଭାସ୍କର ନାମକ ପାହାଡ଼ ଦେଖାଯାଏ ।
ପ୍ରତୀଚ୍ଯାଂ ଦିଶି ଦଂଡାଦ୍ରିରିତି କଶ୍ଚିନ୍ମହୀଧରଃ
ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ଦଣ୍ଡ ନାମକ ଏକ ବଡ଼ ପାହାଡ଼ ଅଛି ।
ଦକ୍ଷିଣସ୍ଯାଂ ଚ ଶୋଣାଦ୍ରେରଦ୍ରିରସ୍ତ୍ଯମରାଚଲଃ
ଶୋଣ ପାହାଡ଼ର ଦକ୍ଷିଣ ପାଖରେ ଅମରାଚଳ ପାହାଡ଼ ଅଛି ।
ଉତ୍ତରେଽସ୍ମିନ୍ହରିଦ୍ଭାଗେ ସିଦ୍ଧାଧ୍ଯାସିତକନ୍ଦରଃ 1.3.2.4.
ଏଠାରେ ଉତ୍ତର ଅଂଶର ଗୁହାଗୁଡିକୁ ସିଦ୍ଧମାନେ ବସିଛନ୍ତି ।
ତତ୍ପର୍ଯଂତପ୍ରଭୂତାନାମନ୍ଯେଷାମପି ଭୂଭୃତାମ୍
ତାହାର ସୀମାରେ ଅନ୍ୟ ଅନେକ ପାହାଡ଼ ଭଲେ ଅଛନ୍ତି ।
ଧାରିତା ଯେନ ସତତଂ ସର୍ଵେପି ଧରଣୀରୁହାଃ
ଯେଉଁଠି ସମସ୍ତ ଗଛ ସଦା ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଧାରିତ ହୁଅନ୍ତି ।
ଯସ୍ମିନ୍ଗିରୀଶେ ସଂଦୃଷ୍ଟେ ମେନାତୁହିନଭୂଭୃତୋଃ
ଏହି ପାହାଡ଼ର ଦେଖାରେ ମେନା ଓ ହିମବାନ୍ ଦେଖିଯାନ୍ତି ।
ତରୁପଲ୍ଲଵଲକ୍ଷେଣ ଲକ୍ଷ୍ଯମାଣଜଟାଧରଃ
ଗଛ ଓ ଲତାର ଚିହ୍ନରେ ତାଙ୍କ ଜଟା ଚିହ୍ନିବାକୁ ମିଳେ ।
ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମତ୍ତୋଯଶୃଂଗସ୍ଯ ଦ୍ଵିପାର୍ଶ୍ଵସ୍ଥେନ୍ଦୁଭାସ୍କରଃ
ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପାହାଡ଼ ଶିଖରର ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅଛନ୍ତି ।
ଵର୍ଷାସୁ ଶିଖରାଧସ୍ତାଦଭିନୀଲବଲାହକଃ
ବର୍ଷାକାଳରେ ଶିଖର ତଳେ ଗଭୀର କଳା ମେଘ ରହିଥାଏ ।
ସହସ୍ରପାଦଃ ସାହସ୍ରଶୀର୍ଷୋ ଯଃ ପର୍ଵତେଶ୍ଵରଃ
ଏହି ପାହାଡ଼ର ହଜାରଟି ପାଁ ଓ ହଜାରଟି ମୁଣ୍ଡି ଅଛି ।
ଶିରୋଲୀନାମରସରିତ୍ସ୍ରୋତାଃ ପ୍ରାଗିତି ନାଦ୍ଭୁତମ୍
ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡି ଭିତରେ ନଦୀର ଝରଣା ଲୁଚିଯିବା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ନୁହେଁ ।
ଆସାଦିତାପକଟକଃ ଶାରଦୈର୍ଯଃ ପଯୋଧରୈଃ
ଶରତ ମେଘ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ଏକ କଟକ ତିଆରି କରିଥାଏ ।
ଯତ୍ର ଶୃଙ୍ଗାଗ୍ରସଂଲଗ୍ରସଂଲଗ୍ନନୀଲଲୋହିତଃ 1.3.2.4.
ଯେଉଁଠି ଶିଖରର ଟିପରେ ନୀଳ ଓ ଲାଲ ରଙ୍ଗ ଲଗିଥାଏ ।
ସୁଦୁର୍ଗମତ୍ଵାଦୁଗ୍ରତ୍ଵମପି ଧତ୍ତେ ନ ନାମତଃ
ଅତି କଷ୍ଟ ସହିତ ପହଞ୍ଚିବାରେ ଏହା ଭୟଙ୍କର ଲାଗେ, କିନ୍ତୁ ନାମରେ ତେଣୁ ନୁହେଁ ।
ତକ୍ଷକାନଂତସର୍ପାଦ୍ଯୈଃ ସ୍ପର୍ଧନ୍ତେ ଭୁଜଗେଶ୍ଵରୈଃ
ତକ୍ଷକ, ଅନନ୍ତ ଓ ଅନ୍ୟ ସର୍ପମାନେ ସର୍ପର ମହାରାଜମାନେ ସହିତ ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଧା କରନ୍ତି ।
ସୁସ୍ପଷ୍ଟଂ ଵିଶିନଷ୍ଟୀଵ ସ୍ଵକୀଯାମଷ୍ଟମୂର୍ତିତାମ୍
ଏହା ନିଜର ଅଷ୍ଟମୂର୍ତି ରୂପକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ପ୍ରକାଶ କରେ ।
ଶିଵସ୍ଯ ଶୃଙ୍ଗତୋ ମଧ୍ଯେ ସୁଷୁମ୍ନା କମଲାପଗା
ଶିବଙ୍କ ଶିଖର ମଧ୍ୟରେ ସୁଷୁମ୍ନା ନାମକ ପଦ୍ମ ନଦୀ ବହିଥାଏ ।
କୋଲହଂସାକୃତୀ ନାଲଂ ବ୍ରହ୍ମଵିଷ୍ଣୂ ବଭୂଵତୁଃ
ବ୍ରହ୍ମା ଏକ ହଂସ ଆକାର ନେଲେ, ବିଷ୍ଣୁ ଏକ ଶୂକର ଆକାର ଧରିଲେ।
ଅରୁଣାଚଲନାଥାଖ୍ଯଂ ପ୍ରପନ୍ନଃ ପ୍ରମଦୈଃ ସମମ୍
ସେ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟାମାନେ ସହିତ ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।
ତପ୍ତ୍ଵା ତପାଂସି ତୀଵ୍ରାଣି ସାକ୍ଷାଚ୍ଚକ୍ରେ ସଦାଶିଵମ୍
ସେ ତୀବ୍ର ତପସ୍ୟା କଲେ ଏବଂ ସାକ୍ଷାତ୍ ସଦାଶିବଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ଅଲବ୍ଧ ଵାମଦେହାର୍ଦ୍ଧଂ ମନ୍ମଥାରେଃ ପ୍ରସେଦୁଷଃ
ମନମଥଙ୍କ ଶତ୍ରୁ ଦୟାଳୁ ହେଲେ, ତଥାପି ସେ ବାମ ଶରୀର ଅଂଶ ପାଇଲେ ନାହିଁ।
ଲିଂଗଂ ଭୋଗପ୍ରଦଂ ପୁଂସାଂ କୈଵଲ୍ଯାଯ ପ୍ରକଲ୍ପତେ
ଲିଙ୍ଗ ଲୋକଙ୍କୁ ଭୋଗ ଦେଇଥାଏ, ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଏହା ସ୍ଥାପିତ।
ସାକ୍ଷାଦ୍ଭୂଯ ସତାଂ ଦତ୍ତେ ମନ୍ତ୍ରସିଦ୍ଧିମଵିଘ୍ନତଃ 1.3.2.4.
ଏହା ସତ୍ଜନଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତ୍ ମନ୍ତ୍ର ସିଦ୍ଧି ଅବିଘ୍ନରେ ଦେଇଥାଏ।
ସକୃନ୍ନିମଜ୍ଜନାନ୍ନୄଣାଂ ପଂଚପାତକନାଶନମ୍
ଏକବାର ଡୁବିଲେ ଲୋକଙ୍କର ପାଞ୍ଚ ପ୍ରମୁଖ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ସକୃତ୍ପ୍ରଣାମମାତ୍ରେଣ ସର୍ଵପାପପ୍ରଣାଶନମ୍
ଏକବାର ନମସ୍କାର କରିଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।