ଗ୍ରହପୀଡାସୁ ଚୋଗ୍ରାସୁ ଦାରିଦ୍ର୍ଯେ ଘୋରସଂକଟେ
ଗ୍ରହଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହେଉଥିବା ଭୟଙ୍କର କଷ୍ଟ, ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଓ ଭୟାନକ ସମସ୍ୟାରେ—
କ୍ଷେତ୍ରସ୍ଯାଂତର୍ଗୃହୀଂ ନିତ୍ଯଂ ଯେ କୁର୍ଵଂତି ନରୋତ୍ତମାଃ
ଯେଉଁ ଉତ୍ତମ ପୁରୁଷମାନେ ସଦା କ୍ଷେତ୍ରର ଭିତରେ ପୂଜା କରନ୍ତି—
ଅପୁତ୍ରୋ ଲଭତେ ପୁତ୍ରଂ ନିର୍ଧନୋ ଧନମାପ୍ନୁଯାତ୍ 5.1.70.
ଯାହାଙ୍କ ପୁଅ ନାହିଁ, ସେ ପୁଅ ପାଉଥାଏ; ଯିଏ ଧନହୀନ, ସେ ଧନ ଲାଭ କରେ।
ଅକ୍ଷଯା ସଂତତିସ୍ତସ୍ଯ ଶିଵଲୋକେ ମହୀଯତେ
ତାଙ୍କର ବଂଶ ଅବିରତ ରହିଥାଏ, ଏବଂ ସେ ଶିବଙ୍କ ଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଅନ୍ତି।
ଅଵଂତୀତୀର୍ଥମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ପଵିତ୍ରଂ ଵେଦସଂମିତମ୍
ଅବନ୍ତୀ ତୀର୍ଥର ମହିମା ପବିତ୍ର ଓ ବେଦ ଅନୁସାରେ ଅଟୁଟ।
ଭୂଯସ୍ତୁ ଶ୍ରୋତୁମିଚ୍ଛାମି ତ୍ଵତ୍ତୋ ବ୍ରହ୍ମଵିଦାଂ ଵର ତୀର୍ଥାନି କତିସଂଖ୍ଯାନି ଵିଦ୍ଯଂତେ ହ୍ଯତ୍ର ସୁଵ୍ରତ
ମୁଁ ପୁଣି ତୁମଠାରୁ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହେଁ, ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ଏଠାରେ କେତେ ତୀର୍ଥ ଅଛି, ଓ ସଦ୍ବ୍ରତଧାରୀ?
ଉମାମହେଶ୍ଵରସଂଵାଦଂ ନାରଦସ୍ଯ ଚ ଧୀମତଃ
ଉମା ଓ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ସଂବାଦ, ଏବଂ ପ୍ରଜ୍ଞାନବାନ ନାରଦଙ୍କ କଥା—
ତୀର୍ଥାନି ଯାନି ଵର୍ତଂତେ ତାନି ନୋ ଵଦ ଵିସ୍ତରାତ୍
ଏଠାରେ ଯେଉଁ ତୀର୍ଥମାନେ ଅଛନ୍ତି, ସେଗୁଡ଼ିକ ବିସ୍ତାରରେ ଆମକୁ କୁହ।
ଇତି ପୃଷ୍ଟସ୍ତଦା ଵିପ୍ର ନାରଦେନ ପୁରାଽନଘ
ଏଭଳି ପୂର୍ବରୁ ମୋତେ ନାରଦ ଏ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଥିଲେ, ଓ ନିଷ୍ପାପ ବ୍ରାହ୍ମଣ।
ତୀର୍ଥାନି ଯାନି ତିଷ୍ଠଂତି ତାନି ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ସୁଵ୍ରତ
ଏଠାରେ ଯେଉଁ ତୀର୍ଥମାନେ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ଏବେ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିବି, ଓ ସଦ୍ବ୍ରତଧାରୀ।
ପୁଷ୍କରାଦ୍ଯାନି ତୀର୍ଥାନି ଯାନି କାନି ମହୀତଲେ
ପୁଷ୍କର ଆଦି ଯେଉଁ ତୀର୍ଥମାନେ ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ପୃଥିବୀରେ ଯେଉଁ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତୀର୍ଥ ଅଛି—
ଅସଂଖ୍ଯାତସହସ୍ରାଣି କୋଟିକୋଟୀନି ସତ୍ତମ
ସେଗୁଡ଼ିକ ଅସଂଖ୍ୟ ହଜାର ଓ କୋଟି କୋଟି ଅଛି, ଓ ଉତ୍ତମ।
ନୀହାରକଣିକାଵୃଷ୍ଟିଂ ଗିରୌ ଵର୍ଷଂତି କିନ୍ନରାଃ 5.1.71.
ପାହାଡ଼ ଉପରେ କିନ୍ନରମାନେ କୁହୁଡ଼ି ପରି ଛୋଟ ଛୋଟ ପାଣିକଣା ବର୍ଷା କରନ୍ତି।
ନ ହି ସଂଖ୍ଯାଂ ଵିଜାନାମି ତୀର୍ଥାନାଂ ଭୁଵି ସତ୍ତମ
ପୃଥିବୀରେ କେତେ ତୀର୍ଥ ଅଛି, ତାହାର ସଂଖ୍ୟା ମୁଁ ଜାଣେନି, ଓ ଉତ୍ତମ।
ତଥାଽପି ଚ ପ୍ରାଧାନ୍ଯେନ କଥଯିଷ୍ଯାମି ସତ୍ତମ
ତଥାପି, ମୁଁ ମୁଖ୍ୟ କଥାଗୁଡ଼ିକୁ ତୁମକୁ କହିବି, ହେ ଉତ୍ତମ।
ତାଵଂତି ପ୍ରାପଣୀଯାନି ପ୍ରସିଦ୍ଧାନି ପରଂତପ
ଏହିଗୁଡ଼ିକ ଚିରପରିଚିତ ନିୟମ, ଯାହା କରିବା ଆବଶ୍ୟକ, ହେ ଶତ୍ରୁନାଶକ।
ଵିଧିଵତ୍କୁରୁତେ ଯସ୍ତୁ ସାକ୍ଷାଚ୍ଛଂଭୁର୍ଭଵେଚ୍ଚ ସଃ
ଯେଉଁଠି ଏହାକୁ ନିୟମ ଅନୁସାରେ କରେ, ସେ ନିଜେ ଶିବଙ୍କ ପରି ହୋଇଯାଏ।
ତତ୍ଫଲଂ ଜାଯତେଽଵଂତ୍ଯାଂ ଵୈଶାଖେ ପଂଚଭିର୍ଦିନୈଃ
ଏହାର ଫଳ ବୈଶାଖ ମାସର ଶେଷ ପାଞ୍ଚ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ମିଳିଯାଏ।
ମାଧଵେଽପି ଵିଶେଷେଣ ହ୍ଯଵଂତୀସ୍ନାନମାଚରେତ୍
ମାଧବ ମାସରେ ମଧ୍ୟ ବିଶେଷ କରି ଅବନ୍ତୀରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।
ସଂଵତ୍ସରଵ୍ରତୀ ସ୍ନାତସ୍ତୀର୍ଥେତୀଂର୍ଥେ ଯଥାଵିଧି
ଯେଉଁଠି ବ୍ରତୀ ନିୟମିତ ଭାବେ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ପବିତ୍ର ହୁଏ।
ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଭୋଗାନ୍ସୁଵିପୁଲାଞ୍ଛିଵଲୋକେ ମହୀଯତେ
ସେ ଶିବଙ୍କ ଲୋକରେ ବହୁତ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରି, ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।
ମାହାତ୍ମ୍ଯମେତଚ୍ଛିଵଭକ୍ତିଵର୍ଦ୍ଧନଂ ଯଶସ୍କରଂ ପୁଣ୍ଯଵିଵର୍ଦ୍ଧନଂ ଚ
ଏହି ମହତ୍ତ୍ୱ ଶିବଭକ୍ତି ବଢ଼ାଏ, ମାନ୍ୟତା ଦିଏ ଏବଂ ପୁଣ୍ୟ ବଢ଼ାଏ।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ପଂଚମ ଆଵଂତ୍ଯଖଂଡେଽଵନ୍ତୀକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ଯେ ଵ୍ଯାସସନତ୍କୁମାରସଂଵାଦେ ଽଵନ୍ତୀକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ଯଵର୍ଣନଂନାମୈକ ସପ୍ତତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି, ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ପଞ୍ଚମ ଅବନ୍ତୀଖଣ୍ଡରେ, ଅବନ୍ତୀକ୍ଷେତ୍ରର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା ନାମକ ସପ୍ତତମ ଅଧ୍ୟାୟ, ବ୍ୟାସ ଓ ସନତ୍କୁମାରଙ୍କ ସଂବାଦରେ, ଏକାଶୀହଜାର ଶ୍ଲୋକର ସଂହିତାରେ ଶେଷ ହେଲା।
(୫-୨) ଶ୍ରୀଗଣେଶାଯ ନମଃ କଥ୍ଯତାଂ ତାନି ଯତ୍ନେନ ଶ୍ରାଦ୍ଧଂ ଯେଷୁ ପ୍ରଦୀଯତେ
ଶ୍ରୀଗଣେଶଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଦୟାକରି ସାବଧାନ ଭାବେ ସେଉଁଠିଏଠି ସ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ, ସେଠିଏଠି ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକୁ କହ।
ସେଵିତା ଦେଵଗଂଧର୍ଵୈର୍ମୁନିଭିଶ୍ଚ ନିଷେଵିତା
ସେଠି ଦେବତାମାନେ, ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଓ ଋଷିମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଯାଇଥିଲେ।
ତପନସ୍ଯ ସୁତା ଦେଵୀ ଯମୁନା ଲୋକପାଵନୀ
ତାପନ୍ୟ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଝିଅ ଦେବୀ ଯମୁନା, ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି।
ଚନ୍ଦ୍ରଭାଗା ଵିତସ୍ତା ଚ ନର୍ମଦାଽମରକଂଟକେ
ଚନ୍ଦ୍ରଭାଗା, ବିତସ୍ତା ଓ ଅମରକଣ୍ଟକରେ ନର୍ମଦା ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ର।
କେଦାରଂ ପୁଷ୍କରଂ ଚୈଵ ତଥା କାଯାଵରୋହଣମ୍
କେଦାର, ପୁଷ୍କର ଏବଂ କାୟାବରୋହଣ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି।
ଯତ୍ରାସ୍ତେ ଶ୍ରୀମହାକାଲଃ ପାପେଂଧନହୁତାଶନଃ
ଯେଉଁଠି ଶ୍ରୀମହାକାଳ ବସନ୍ତି, ଯିଏ ପାପର ଧନକୁ ଦହନ କରନ୍ତି।
ଭୁକ୍ତିଦଂ ମୁକ୍ତିଦଂ କ୍ଷେତ୍ରଂ କଲିକଲ୍ମଷନାଶନମ୍
ଏହି କ୍ଷେତ୍ର ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଉଛି, କଳିଯୁଗର ପାପ ନାଶ କରେ।