ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਮਯੁਤਸ਼ਸ੍ਤਥਾ 5.2.25.
ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੇ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਔਰਤਾਂ ਵੀ—
ਨ ਚ ਮੇ ਵ੍ਯਥਿਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕਦਾਚਿਦਪਿ ਜਾਯਤੇ
ਪਰ ਮੇਰਾ ਮਨ ਕਦੇ ਵੀ ਘਬਰਾਇਆ ਨਹੀਂ।
ਉਪਦੇਸ਼ਪ੍ਰਦਾਨੇਨ ਪ੍ਰਸਾਦਂ ਕਰ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਤੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਕੇ ਮਿਹਰ ਕਰਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਾ ਪਾਪਕਰ੍ਮੇਤਿ ਮਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਪੁਂਗਵਃ
'ਇਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆਰਾ ਹੈ, ਮੰਦ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ,' ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ—
ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਸਦ੍ਯਃ ਸਮਾਯਾਤੋ ਮੁਕ੍ਤਿ ਲਿਂਗਸਮੀਪਤਃ
ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਮੁਕਤੀ ਵਾਲੇ ਲਿੰਗ ਦੇ ਕੋਲ ਆ ਗਿਆ।
ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਾਦ੍ਦਿਵ੍ਯਦੇਹਸ੍ਤੁ ਤਸ੍ਮਿਁਲ੍ਲਿਂਗੇ ਲਯਂ ਗਤਃ ਚਿਂਤਯਾਮਾਸ ਸਹਸਾ ਮੁਕ੍ਤਿਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਵਰਾਨਨੇ
ਉਸੇ ਪਲ, ਉਸ ਦਾ ਦਿਵਿਆ ਸਰੀਰ ਉਸ ਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ; ਉਸ ਨੇ ਅਚਾਨਕ ਸੋਚਿਆ, 'ਮੁਕਤੀ ਮਿਲ ਗਈ, ਸੁੰਦਰ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀ।'
ਵ੍ਯਾਧੇਨ ਪਾਪਯੁਕ੍ਤੇਨ ਸਮਾਧਿਰਹਿਤੇਨ ਚ
ਸ਼ਿਕਾਰੀ, ਜੋ ਪਾਪ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਸੀ—
ਨ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਪਰਮਾ ਮੂਰ੍ਤ੍ਤਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਿਰ੍ਨੈਵ ਚ ਲਭ੍ਯਤੇ ਅਨ੍ਤਰ੍ਜਲਗਤੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਚਚਾਰ ਵਿਪੁਲਂ ਤਪਃ
ਉਹ ਮਹਾਨ ਰੂਪ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ, ਨਾ ਹੀ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲੀ; ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਵੱਡਾ ਤਪ ਕੀਤਾ।
ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ਤ੍ਵਥ ਕਾਲਸ੍ਯ ਤਾਂ ਨਦੀਮਗਮਤ੍ਕਿਲ
ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਉਸ ਦਰਿਆ ਤੇ ਆ ਗਿਆ।
ਅਂਤਰ੍ਜਲਚਰਂ ਵਿਪ੍ਰਂ ਯਾਵਦ੍ਵ੍ਯਾਘ੍ਰੋ ਜਿਘृਕ੍ਸ਼ਤਿ
ਜਦ ਤੱਕ ਬਾਘ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਤੁਰਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਫੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ—
ਵ੍ਯਾਘ੍ਰੇਣਾਪਿ ਸ਼੍ਰੁਤੋ ਮਂਤ੍ਰੋऽਜਹਾਤ੍ਪ੍ਰਾਣਾਂਸ਼੍ਚ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ ਦਿਵ੍ਯਾਲਂਕਾਰਸ਼ੋਭਾਢ੍ਯਃ ਪੁਰੁषਸ਼੍ਚਾਭਵਚ੍ਛੁਭਃ ।। 5.2.25.
ਬਾਘ ਦੇ ਹਮਲੇ ਦੌਰਾਨ ਵੀ, ਮੰਤ੍ਰ ਯਾਦ ਰਿਹਾ; ਉਸੇ ਪਲ ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ, ਤੇ ਉਹ ਦਿਵਿਆ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੁਭਾਗਾ ਮਨੁੱਖ ਬਣ ਗਿਆ।
ਸੋऽਬ੍ਰਵੀਦ੍ਯਾਮਿ ਤਂ ਦੇਸ਼ਂ ਯਤ੍ਰ ਵਿष੍ਣੁਃ ਸਨਾਤਨਃ
ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਂ ਉਸ ਥਾਂ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਜਿੱਥੇ ਸਦਾ-ਥਿਰ ਵਿਸ਼ਨੂ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।'
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਃ ਪ੍ਰਾਹ ਕੋऽਸਿ ਤ੍ਵਂ ਪੁਰੁषਰ੍षਭ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ?'
ਦੀਰ੍ਘਬਾਹੁਰਿਤਿ ਖ੍ਯਾਤਃ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਵਿਸ਼ਾਰਦਃ
'ਮੈਂ ਦੀਰਘਬਾਹੁ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਤੇ ਸਭ ਧਰਮਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਦਾ ਹਾਂ।'
ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭਮਹਂ ਵੇਦ੍ਮਿ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੋऽਹਂ ਮਹੀਤਲੇ
ਮੈਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਚੰਗਾ ਤੇ ਮਾੜਾ ਸਭ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ; ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯੈਕਸ੍ਮਿਨ੍ਦਿਨੇ ਵਿਪ੍ਰਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਕ੍ਰੋਧਸਮਨ੍ਵਿਤਾਃ
ਇੱਕ ਦਿਨ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਸਭ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਗੁੱਸਾ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਅਪਮਾਨੇਨ ਵਿਪ੍ਰਾਣਾਂ ਮਾਂਸਾਹਾਰੀ ਭਯਾਵਹਃ
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਮਾਸ ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਬਣ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਡਰ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤੋऽਹਂ ਪੁਰਾ ਤੈਸ੍ਤੁ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ ਣੈਰ੍ਵੇਦਪਾਰਗੈਃ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ, ਉਹ ਵੈਦਾਂ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੈਨੂੰ ਇੰਝ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ।
ਤਤਸ੍ਤੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯ ਮਯਾ ਮੁਨੇ
ਫਿਰ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਉਹ ਸਭ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋ ਕੇ ਇੰਝ ਬੋਲੇ।
ਜਾਨਾਮਿ ਤੇਜੋ ਵਿਪ੍ਰਾਣਾਂ ਮਹਾਭਾਗ੍ਯਂ ਚ ਧੀਮਤਾਮ੍
ਮੈਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਬੁਧੀਮਾਨਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਕਿਸਮਤ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ।
ਤਥੈਵ ਦੀਪ੍ਤਤਪਸਾਂ ਮੁਨੀਨਾਂ ਭਾਵਿਤਾਤ੍ਮਨਾਮ੍ 5.2.25.
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮੈਂ ਉਹ ਮੁਨੀਆਂ ਦੀ ਚਮਕ ਵੀ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਪਰੀਭਾਵਾਦ੍ਵਾਤਾਪਿਸ਼੍ਚ ਦੁਰਾਤ੍ਮਵਾਨ੍
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਬੇਇਜ਼ਤੀ ਕਰਕੇ, ਵਾਤਾਪੀ ਦੀ ਨੈਤਿਕਤਾ ਮਾੜੀ ਹੋ ਗਈ।
ਸਰ੍ਵਭਕ੍ਸ਼ਃ ਕृਤੋ ਵਹ੍ਨਿਰ੍ਭृਗੁਣਾ ਕਾਰਣਾਂਤਰੇ
ਭ੍ਰਿਗੁ ਨੇ ਹੋਰ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।
ਦਸ਼ਧਾ ਕੇਸ਼ਵੋ ਜਜ੍ਞੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ਼ਾ ਪਾਤ੍ਸੁਦੁਸ੍ਤਰਾਤ੍
ਕੇਸ਼ਵ ਨੇ ਦਸ ਰੂਪਾਂ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲਿਆ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਸੀ।
ਅਸ਼੍ਵਿਨੌ ਦੇਵਭਿषਜੌ ਚ੍ਯਵਨੇਨ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ
ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਕੌਣ, ਜੋ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਚੰਗੇ ਵੈਦ ਹਨ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਚਯਵਨ ਦੇ ਨਾਲ।
ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਵੀਰ੍ਯਾਰ੍ਜੁਨੇਨੈਵ ਬਾਹੂਨਾਂ ਚ ਸਹਸ੍ਰਕਮ੍
ਕਾਰਤਵੀਰਯ ਅਰਜੁਨ, ਜਿਸ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਬਾਂਹਾਂ ਸਨ।
ਪੁਰਾ ਸੇਂਦ੍ਰਾ ਵਸ਼ਿष੍ਠੇਨ ਰਕ੍ਸ਼ਿਤਾਸ੍ਤ੍ਰਿ ਦਿਵੌਕਸਃ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ, ਇੰਦ੍ਰ ਅਤੇ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਨੇ ਤਿੰਨ ਦੇਵ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ।
ਲੋਕਾਲੋਕੇਸ਼੍ਵਰਾਸ਼੍ਚੈਵ ਸਰ੍ਵੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਪੂਰ੍ਵਕਾਃ
ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਦਿਖਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਨਾ ਦਿਖਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਨ।
ਭਸ੍ਮੀਕੁਰ੍ਯੁਰ੍ਜਗਦਿਦਂ ਕੁਦ੍ਧਾਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ
ਜੇ ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਜਾਣ, ਜੋ ਸਾਫ਼-ਸਾਫ਼ ਦਿਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਰਾਖ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਕ੍ਰੋਧਸ਼੍ਚ ਵਿਪੁਲਃ ਸਦ੍ਯਃ ਸਦ੍ਯਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯ ਯਕਾਰਕਃ
ਗੁੱਸਾ ਵੱਡਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।