వరాహపురాణమ్

జన్మతశ్చ శిరో యద్ధి పంచమం తజ్జగాద హ

ఆ జనన సమయంలో, ఐదవ తల ఇలా మాట్లాడింది.

కపాలిన్ రుద్ర బభ్రోఽథ భవ కైరాత సువ్రత

కపాలినీ, రుద్రా, బభ్రూ, భవా, కైరాటా, సువ్రతా —

ఏవముక్తస్తదా రుద్రో భవిష్యైర్నామభిర్భవః

ఇలా పిలవబడిన రుద్రుడు, భవిష్యత్తులో ఈ పేర్లతో ప్రసిద్ధి చెందాడు.

వామాఙ్గుష్ఠనఖేనాద్యం ప్రాజాపత్యం విచక్షణః

వాయిద్యుడు తన ఎడమ చేతి బొటనవేలి గోరు తో ప్రాజాపత్య తలపై కొట్టాడు.

తస్మిన్నికృత్తే శిరసి ప్రాజాపత్యం త్రిలోచనః

ఆ ప్రాజాపత్య తల తెగిపోయినప్పుడు, త్రినేత్రుడు అక్కడ నిలబడ్డాడు.

రుద్ర ఉవాచ నశ్యతే చ కథం పాపం మమైతద్వద సువ్రత

రుద్రుడు ఇలా అన్నాడు — నా ఈ పాపం ఎలా పోతుంది? చెప్పు, ఓ సువ్రతా!

బ్రహ్మోవాచ సమయాచారసంయుక్తం కృత్వా స్వేనైవ తేజసా ।।97.

బ్రహ్మదేవుడు అన్నాడు — నియమిత ఆచరణతో, నీ స్వంత తేజస్సుతో ఆచరించు.

ఏవముక్తస్తదా రుద్రో బ్రహ్మణాఽవ్యక్తమూర్త్తినా

ఇలా బ్రహ్మదేవుడు చెప్పిన తర్వాత, అవ్యక్తమూర్తి అయిన ఆయనతో రుద్రుడు ఉన్నాడు.

తత్ర స్థిత్వా మహాదేవస్తచ్ఛిరో బిభిదే త్రిధా

అక్కడ నిలబడి, మహాదేవుడు ఆ తలను మూడుగా విభజించాడు.

యజ్ఞోపవీతం కేశం తు మహాస్థ్నాక్షమణీంస్తథా

తను జటలను యజ్ఞోపవీతంగా చేసుకుని, పెద్ద ఎముకలను జపమాల ముత్యాలుగా మార్చాడు.

అపరం ఖణ్డశః కృత్వా జటాజూటే న్యవేశయత్

ఇంకొక భాగాన్ని ముక్కలు చేసి తన జటలో పెట్టుకున్నాడు.

సప్తద్వీపవతీం పుణ్యాం మజ్జంస్తీర్థేషు నిత్యశః

ఏడు ద్వీపాలతో ఉన్న పవిత్ర భూమిలోని తీర్థాలలో నిత్యం స్నానం చేసేవాడు.

సరస్వతీం తతో గత్వా యమునాసఙ్గమం తతః

ఆ తరువాత సరస్వతీ నదికి వెళ్లి, అక్కడినుంచి యమునా సంగమానికి చేరాడు.

వితస్తాం చన్ద్రభాగాం చ గోమతీం సిన్ధుమేవ చ

వితస్తా, చంద్రభాగా, గోమతి, ఇంకా సింధు నదులకు కూడా వెళ్లాడు.

నేపాలం చ తతో గత్వా తతో రుద్రమహాలయమ్

తర్వాత నేపాల్‌కి వెళ్లి, అక్కడినుంచి రుద్రమహాలయానికి చేరాడు.

మహేశ్వరం తతో గత్వా గయాం పుణ్యామథాగమత్

తర్వాత మహేశ్వరానికి వెళ్లి, అక్కడినుంచి పవిత్రమైన గయకు చేరాడు.

ఏవం వేగేన సకలం బ్రహ్మాణ్డం భూతధారిణి 97.

ఇలా, భూతధారిణి, అతడు వేగంగా మొత్తం బ్రహ్మాండాన్ని చుట్టేశాడు.

పరిధానం తు కౌపీనం నగ్నః కాపాలికోఽభవత్

అతని ఒంటిపై కేవలం కౌపీనమొకటే ఉండేది; నగ్నంగా, కపాలధారి అయ్యాడు.

తస్మింస్తు పతితే దేవి నగ్నః కాపాలికోఽభవత్

అది పడిపోయినప్పుడు, ఓ దేవీ, అతడు నగ్నంగా కపాలధారి అయ్యాడు.

పునరబ్దద్వయం భ్రాన్తస్తీర్థే తీర్థే హరః స్వయమ్ ।। కపాలం త్యక్తుకామః సన్తద్ధస్తాత్తత్తు నాపతత్

మరొక రెండు సంవత్సరాలు హరుడు తానే తానే తీర్థాల మధ్య తిరుగుతూ, ఆ కపాలాన్ని వదిలేయాలని ప్రయత్నించాడుగాని, అది అతని చేతిలోనుంచి పడలేదు.

పునరబ్దద్వయం భ్రాన్తో బ్రహ్మాణ్డం తీర్థకారణాత్

మరొక రెండు సంవత్సరాలు బ్రహ్మాండంలో తీర్థాల కోసం తిరిగాడు.

త్యజతోఽపి న తద్ధస్తాచ్చ్యవతే భూతధారిణి

వదిలేయాలని ఎంత ప్రయత్నించినా, భూతధారిణి, అది అతని చేతిలోనుంచి పడలేదు.

తతోఽన్యద్వర్షమేకం తు వర్త్తతే హిమవద్గిరౌ

తర్వాత ఇంకొక సంవత్సరం హిమవంతపు పర్వతంపై ఉన్నాడు.

పునరబ్దద్వయం చాన్యత్పరమేష్ఠీ వృషాకపిః

మరొక రెండు సంవత్సరాలు పరమేశ్వరుడు వృషాకపిగా తిరిగాడు.

కస్యచిత్త్వథ కాలస్య ద్వాదశేఽబ్దే ధరాధరే

కొంతకాలం తరువాత, పదకొండవ సంవత్సరంలో, ఆ పర్వతంపై

గఙ్గాయాం దేవదేవేశో యావన్మజ్జతి భామిని

ఓ సుందరి, దేవతల అధిపతి గంగా నదిలో ఎంతసేపు స్నానం చేశాడో,

కపాలమోచనం నామ తతస్తీర్థమనుత్తమమ్ 97.

ఆ తరువాత, ఆ తీర్థం కపాలమోచనం అనే ప్రసిద్ధి చెందిన అత్యుత్తమ పవిత్ర స్థలమైంది.

గత్వా హరిహరక్షేత్రం స్నాత్వా దేవాఙ్గదే తథా

హరిహరక్షేత్రానికి వెళ్లి, అక్కడ దివ్యమైన సంగమంలో స్నానం చేసిన తరువాత,

తత్ర స్నాత్వా తథా నత్వా త్రిజలేశ్వరసంజ్ఞితమ్

అక్కడ స్నానం చేసి, త్రిజలేశ్వరమనే ప్రదేశంలో నమస్కరించిన తరువాత,