ಶಿವತಾಣ್ಡವಸ್ತೋತ್ರಮ್

ಜಟಾಕಟಾಹಸಂಭ್ರಮಭ್ರಮನ್ನಿಲಿಮ್ಪನಿರ್ಝರೀ, ವಿಲೋಲವೀಚಿವಲ್ಲರೀ ವಿರಾಜಮಾನಮೂರ್ಧನಿ। ಧಗದ್ಧಗದ್ಧಗಜ್ಜ್ವಲಲ್ಲಲಾಟಪಟ್ಟಪಾವಕೇ, ಕಿಶೋರಚನ್ದ್ರಶೇಖರೇ ರತಿಃ ಪ್ರತಿಕ್ಷಣಂ ಮಮ

ಜಟೆಯೊಳಗೆ ಆಕಾಶಗಂಗೆಯ ಅಲೆಗಳು ಆಡುವಂತೆ ಹರಿದು, ಅದರ ಹೊಳಪಿನಿಂದ ತಲೆ ಮಿಂಚುತ್ತಿರುವ, ಭಾಲದಲ್ಲಿ ಭಯಂಕರ ಅಗ್ನಿಯ ಜ್ವಾಲೆ ಹೊತ್ತಿರುವ, ಚಂದಿರನ ಕಿರಣವನ್ನು ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಧರಿಸಿರುವ ಶಿವನಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಭಕ್ತಿ ಸದಾ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರಲಿ.

ಧರಾಧರೇನ್ದ್ರನನ್ದಿನೀ ವಿಲಾಸಬನ್ಧುಬನ್ಧುರಸ್ಫುರದ್ದಿಗನ್ತಸನ್ತತಿಪ್ರಮೋದಮಾನಮಾನಸೇ। ಕೃಪಾಕಟಾಕ್ಷಧೋರಣೀನಿರುದ್ಧದುರ್ಧರಾಪದಿ ಕ್ವಚಿದ್ವಿಗಮ್ಬರೇ ಮನೋವಿನೋದಮೇತು ವಸ್ತುನಿ

ಪರ್ವತರಾಜನ ಪುತ್ರಿಯ ಸಂಗದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲಾಸದಿಂದ ಹೃದಯ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿರುವ, ಕರುಣೆಯ ಕಣ್ಗಳಿಂದ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನೂ ತಡೆಯಬಲ್ಲ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವಸ್ತ್ರವಿಲ್ಲದೆ ಇರುವ ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಆನಂದ ದೊರಕಲಿ.

ಜಟಾಭುಜಂಗಪಿಂಗಲಸ್ಫುರತ್ಫಣಾಮಣಿಪ್ರಭಾ-ಕದಂಬಕುಂಕುಮದ್ರವಪ್ರಲಿಪ್ತದಿಗ್ವಧೂಮುಖೇ। ಮದಾಂಧಸಿಂಧುರಸ್ಫುರತ್ವಗುತ್ತರೀಯಮೇದುರೇ ಮನೋವಿನೋದಮದ್ಭುತಂ ಬಿಭರ್ತುಭೂತಭರ್ತರಿ

ಜಟೆಯಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು-ಕೆಂಪು ಹಾವುಗಳು ಮಣಿಗಳ ಹೊಳಪಿನಿಂದ ಮಿಂಚುತ್ತಿರುವ, ಆಕಾಶದ ದೇವತೆಗಳ ಕುಂಕುಮದಿಂದ ಮುಖವು ಅಲಂಕರಿಸಿರುವ, ಮದದಿಂದ ಮತ್ತವಾದ ಆನೆ ಚರ್ಮವನ್ನು ಮೇಲಂಗಿಯಾಗಿ ಧರಿಸಿರುವ ಭೂತಗಳ ಅಧಿಪತಿಯಲ್ಲೇ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಅದ್ಭುತವಾದ ಆನಂದ ಉಂಟಾಗಲಿ.

ಸಹಸ್ರಲೋಚನಪ್ರಭೃತ್ಯಶೇಷಲೇಖಶೇಖರ-ಪ್ರಸೂನಧೂಲಿಧೋರಣೀ ವಿಧೂಸರಾಂಘ್ರಿಪೀಠಭೂಃ। ಭುಜಂಗರಾಜಮಾಲಯಾನಿಬದ್ಧಜಾಟಜೂಟಕಃ ಶ್ರಿಯೈಚಿರಾಯಜಾಯತಾಂ ಚಕೋರಬಂಧುಶೇಖರಃ

ಸಹಸ್ರಕಣ್ಣುಳ್ಳ ಇಂದ್ರನಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳ ಕಿರೀಟದಲ್ಲಿರುವ ಹೂವಿನ ಧೂಳಿನಿಂದ ಪಾದಗಳು ಪುಡಿಯಾಗಿರುವವನು, ನಾಗರಾಜನನ್ನು ಜಟೆಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿರುವವನು, ಚಂದ್ರನನ್ನು ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಅಲಂಕಾರವಾಗಿ ಧರಿಸಿರುವವನಾದ ಶಿವನು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೂ ಶಾಶ್ವತ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಕರುಣಿಸಲಿ.

ಲಲಾಟಚತ್ವರಜ್ವಲದ್ಧನಂಜಯಸ್ಫುಲಿಙ್ಗಭಾ-ನಿಪೀತಪಂಚಸಾಯಕಂನಮನ್ನಿಲಿಂಪನಾಯಕಮ್‌। ಸುಧಾಮಯೂಖಲೇಖಯಾ ವಿರಾಜಮಾನಶೇಖರಂ ಮಹಾಕಪಾಲಿಸಂಪದೇ ಶಿರೋಜಟಾಲಮಸ್ತುನಃ

ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತಿರುವ ಜಟೆಯಲ್ಲಿ ಅಮೃತದಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಚಂದ್ರಕಲೆಯನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಮಹಾದೇವನು, ಭಾಲದಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತಿರುವ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಮನ್ಮಥನನ್ನು ಭಸ್ಮ ಮಾಡಿದವನು, ಮಹಾಕಪಾಲಿಯ ಭಾಗ್ಯವನ್ನು ನಮಗೆ ನೀಡಲಿ.

ಕರಾಲಭಾಲಪಟ್ಟಿಕಾಧಗದ್ಧಗದ್ಧಗಜ್ಜ್ವಲದ್ಧನಂಜಯಾ ಧರೀಕೃತಪ್ರಚಂಡಪಂಚಸಾಯಕೇ। ಧರಾಧರೇಂದ್ರನಂದಿನೀಕುಚಾಗ್ರಚಿತ್ರಪತ್ರಕಪ್ರಕಲ್ಪನೈಕಶಿಲ್ಪಿನೀ ತ್ರಿಲೋಚನೇರತಿರ್ಮಮ

ಭಯಾನಕವಾದ ಭಾಲದಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತಿರುವ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಮನ್ಮಥನನ್ನು ಸುಟ್ಟುಹಾಕಿದ ತ್ರಿನೇತ್ರನಾದ ಶಿವನು, ಪರ್ವತಕುಮಾರಿಯ ವಕ್ಷಸ್ಥಲವನ್ನು ಸುಂದರವಾದ ಚಿತ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸುವ ಏಕೈಕ ಕಲಾವಿದನು; ಅವನ ಮೇಲಿರುವ ನನ್ನ ಭಕ್ತಿ ಸದಾ ಇರಲಿ.

ನವೀನಮೇಘಮಂಡಲೀನಿರುದ್ಧದುರ್ಧರಸ್ಫುರತ್ಕುಹುನಿಶೀಥನೀತಮಃ ಪ್ರಬದ್ಧಬದ್ಧಕನ್ಧರಃ। ನಿಲಿಮ್ಪನಿರ್ಝರೀಧರಸ್ತನೋತು ಕೃತ್ತಿಸಿಂಧುರಃ ಕಲಾನಿಧಾನಬಂಧುರಃ ಶ್ರಿಯಂ ಜಗಂದ್ಧುರಂಧರಃ

ಹೊಸ ಮೋಡದಂತೆ ಕತ್ತಲಿನಿಂದ ಗಲಗಲ ಹೊತ್ತಿರುವ ಗಲಕಳ ಹಾಲಾಹಲ ವಿಷದಿಂದ ಕಂಠವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿರುವವನು, ದೇವತೆಗಳ ನದಿಯನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವವನು, ಭಸ್ಮವನ್ನು ಲೇಪಿಸಿಕೊಂಡಿರುವವನು, ಚಂದ್ರನಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನನಾದವನು, ಜಗತ್ತನ್ನು ಹೊತ್ತಿರುವವನು; ಅವನು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೂ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಕರುಣಿಸಲಿ.

ಪ್ರಫುಲ್ಲನೀಲಪಂಕಜಪ್ರಪಂಚಕಾಲಿಮಪ್ರಭಾ-ವಿಡಂಬಿ ಕಂಠಕಂಧ ರಾರುಚಿ ಪ್ರಬಂಧಕಂಧರಮ್‌। ಸ್ಮರಚ್ಛಿದಂ ಪುರಚ್ಛಿಂದ ಭವಚ್ಛಿದಂ ಮಖಚ್ಛಿದಂ ಗಜಚ್ಛಿದಾಂಧಕಚ್ಛಿದಂ ತಮಂತಕಚ್ಛಿದಂ ಭಜೇ

ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೂವಿನಂತೆ ಅರಳಿರುವ ನೀಲಿ ಕಮಲಗಳ ಹಾರದಿಂದ ಕಂಠ ಮತ್ತು ಗಂಟಲಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶ ಹರಡುವ, ಕತ್ತಲನ್ನು ಮೀರಿಸುವ ಆ ಮಹಾಶಿವನು ಕಾಮದೇವನನ್ನು, ತ್ರಿಪುರಗಳನ್ನು, ಬಂಧನವನ್ನು, ಯಜ್ಞವನ್ನು, ಗಜಾಸುರನನ್ನು, ಅಂಧಕಾಸುರನನ್ನು, ಯಮಧರ್ಮನನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದವನು. ಆ ಮಹಾದೇವನನ್ನು ನಾನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ಮರಿಸುತ್ತೇನೆ.

ಅಖರ್ವಸರ್ವಮಂಗಲಾ ಕಲಾಕದಮ್ಬಮಂಜರೀ-ರಸಪ್ರವಾಹ ಮಾಧುರೀ ವಿಜೃಂಭಣಾ ಮಧುವ್ರತಮ್‌। ಸ್ಮರಾಂತಕಂ ಪುರಾತಕಂ ಭಾವಂತಕಂ ಮಖಾಂತಕಂ ಗಜಾಂತಕಾಂಧಕಾಂತಕಂ ತಮಂತಕಾಂತಕಂ ಭಜೇ

ಅನಂತವಾದ ಶುಭವನ್ನು ನೀಡುವವನು, ಕಲೆಗಳ ಗುಚ್ಛದಿಂದ ಹರಿಯುವ ಸಿಹಿಯ ರಸವನ್ನು ಆನಂದಿಸುವ ಮಧುಮಕ್ಕಳಂತೆ ಇರುವವನು, ಕಾಮದೇವನಿಗೆ ಅಂತ್ಯ ಮಾಡಿದವನು, ತ್ರಿಪುರಗಳನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿದವನು, ಭವಬಂಧನವನ್ನು ಮುಗಿಸಿದವನು, ಯಜ್ಞವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದವನು, ಗಜಾಸುರನನ್ನು, ಅಂಧಕಾಸುರನನ್ನು, ಯಮಧರ್ಮನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ ಆ ಮಹಾಶಿವನನ್ನು ನಾನು ಭಜಿಸುತ್ತೇನೆ.

ಜಯತ್ವದಭ್ರವಿಭ್ರಮಭ್ರಮದ್ಭುಜಂಗಮಸ್ಫುರದ್ಧಗದ್ಧಗದ್ವಿನಿರ್ಗಮತ್ಕರಾಲ ಭಾಲ ಹವ್ಯವಾಟ್। ಧಿಮಿದ್ಧಿಮಿದ್ಧಿಮಿಧ್ವನನ್ಮೃದಙ್ಗತುಙ್ಗಮಙ್ಗಲಧ್ವನಿಕ್ರಮಪ್ರವರ್ತಿತ: ಪ್ರಚಣ್ಡ ತಾಣ್ಡವಃ ಶಿವಃ

ಮೇಘದಂತೆ ತಿರುಗಾಡುವ ಭುಜಗಳಲ್ಲಿ ಹಾವುಗಳು ಸದ್ದುಮಾಡುತ್ತಾ, ಅವರ ಭಾಲದಲ್ಲಿ ಹೋಮಕುಂಡದಂತೆ ಜ್ವಾಲೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ, ಧಿಮ್ ಧಿಮ್ ಧ್ವನಿಯ ಮೃದಂಗದ ಶುಭಕರವಾದ, ಎತ್ತರದ, ಲಯಬದ್ಧವಾದ ನಾದದಿಂದ ಪ್ರಚಂಡ ತಾಂಡವ ನೃತ್ಯವನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವ ಶಿವನು ಸದಾ ಜಯಶಾಲಿಯಾಗಲಿ.

ದೃಷದ್ವಿಚಿತ್ರತಲ್ಪಯೋರ್ಭುಜಂಗಮೌಕ್ತಿಕಮಸ್ರಜೋರ್ಗರಿಷ್ಠರತ್ನಲೋಷ್ಠಯೋಃ ಸುಹೃದ್ವಿಪಕ್ಷಪಕ್ಷಯೋಃ। ತೃಣಾರವಿಂದಚಕ್ಷುಷೋಃ ಪ್ರಜಾಮಹೀಮಹೇನ್ದ್ರಯೋಃ ಸಮಂ ಪ್ರವರ್ತಯನ್ಮನಃ ಕದಾ ಸದಾಶಿವಂ ಭಜೇ

ಕಲ್ಲು ಮತ್ತು ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನ, ಹಾವುಗಳ ಹಾರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ, ಸ್ನೇಹಿತ ಮತ್ತು ಶತ್ರು, ಹುಲ್ಲಿನ ತಂತಿ ಮತ್ತು ಕಮಲದ ಕಣ್ಣುಗಳಿರುವ ರಾಜ, ಪ್ರಜೆಗಳು ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಮಹಾರಾಜ—ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಮಾನ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡುವ ಸದಾಶಿವನಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಯಾವಾಗಲೂ ನೆಲೆಸಲಿ ಎಂದು ನಾನು ಹಾರೈಸುತ್ತೇನೆ.

ಕದಾ ನಿಲಿಂಪನಿರ್ಝರೀ ನಿಕುಞ್ಜಕೋಟರೇ ವಸನ್‌ ವಿಮುಕ್ತದುರ್ಮತಿಃ ಸದಾ ಶಿರಃಸ್ಥಮಂಜಲಿಂ ವಹನ್‌। ವಿಮುಕ್ತಲೋಲಲೋಚನೋ ಲಲಾಮಭಾಲಲಗ್ನಕಃ ಶಿವೇತಿ ಮಂತ್ರಮುಚ್ಚರನ್‌ ಕದಾ ಸುಖೀ ಭವಾಮ್ಯಹಮ್‌

ಯಾವಾಗಲಾದರೂ ನಾನು ದುಷ್ಟವಿಚಾರಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ, ದೇವತೆಗಳ ನದಿಯ ಹತ್ತಿರದ ಪರ್ವತ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿ, ಸದಾ ಕೈಗಳನ್ನು ತಲೆಮೇಲೆ ಜೋಡಿಸಿ, ಚಂಚಲತೆಯಿಲ್ಲದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಶಿವನ ಭಾಲದ ಚಿಹ್ನೆಯಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ನೆಟ್ಟಗಾಗಿಟ್ಟು, 'ಶಿವ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಾ, ನಿಜವಾದ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆನು ಎಂಬ ಆಶಯ ನನಗಿದೆ.

ನಿಲಿಮ್ಪ ನಾಥನಾಗರೀ ಕದಮ್ಬ ಮೌಲಮಲ್ಲಿಕಾ-ನಿಗುಮ್ಫನಿರ್ಭಕ್ಷರನ್ಮ ಧೂಷ್ಣಿಕಾಮನೋಹರಃ। ತನೋತು ನೋ ಮನೋಮುದಂ ವಿನೋದಿನೀಂಮಹನಿಶಂ ಪರಿಶ್ರಯ ಪರಂ ಪದಂ ತದಂಗಜತ್ವಿಷಾಂ ಚಯಃ

ದೇವತೆಗಳ ರಾಜನ ನಗರದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಕದಂಬ ಮತ್ತು ಮಲ್ಲಿಗೆ ಹೂಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ತಲೆಯುಳ್ಳ, ಭಸ್ಮವನ್ನು ಆನಂದದಿಂದ ಧರಿಸುವ ಶಿವನ ಅಂಗಗಳಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವ ಪ್ರಕಾಶದ ಗುಂಪು ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಪರಮ ಸಂತೋಷವನ್ನು ನೀಡಲಿ; ಹಗಲು ರಾತ್ರಿ ಯಾವಾಗಲೂ ನಮ್ಮನ್ನು ಉನ್ನತ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಿ.

ಪ್ರಚಣ್ಡ ವಾಡವಾನಲ ಪ್ರಭಾಶುಭಪ್ರಚಾರಣೀ ಮಹಾಷ್ಟಸಿದ್ಧಿಕಾಮಿನೀ ಜನಾವಹೂತ ಜಲ್ಪನಾ। ವಿಮುಕ್ತ ವಾಮ ಲೋಚನೋ ವಿವಾಹಕಾಲಿಕಧ್ವನಿಃ ಶಿವೇತಿ ಮನ್ತ್ರಭೂಷಗೋ ಜಗಜ್ಜಯಾಯ ಜಾಯತಾಮ್‌

ಭಯಾನಕವಾದ ಸಮುದ್ರದ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶವನ್ನು ಹರಡುವ, ಮಹಾ ಅಷ್ಟಸಿದ್ಧಿಗಳನ್ನು ಬಯಸುವವರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುವ, ಅನೇಕರು ಅವನ ಹೆಸರನ್ನು ಜಪಿಸುವ, ಮದುವೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡೊಳ್ಳುಗಳು ಮೊಳಗಿದ, ಎಡ ಕಣ್ಣು ಮುಕ್ತವಾಗಿರುವ, 'ಶಿವ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಜಗತ್ತಿನ ಜಯಕ್ಕಾಗಿ ಉದಯಿಸಲಿ.

ಇಮಂ ಹಿ ನಿತ್ಯಮೇವ ಮುಕ್ತಮುಕ್ತಮೋತ್ತಮ ಸ್ತವಂ ಪಠನ್ಸ್ಮರನ್‌ ಬ್ರುವನ್ನರೋ ವಿಶುದ್ಧಮೇತಿ ಸಂತತಮ್‌। ಹರೇ ಗುರೌ ಸುಭಕ್ತಿಮಾಶು ಯಾತಿ ನಾನ್ಯಥಾಗತಿಂ ವಿಮೋಹನಂ ಹಿ ದೇಹನಾಂ ಸುಶಂಕರಸ್ಯ ಚಿಂತನಮ್

ಯಾರು ಯಾವಾಗಲೂ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತಿದಾಯಕ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಓದಿ, ನೆನೆಸಿ, ಹೇಳುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಸದಾ ವಿಶುದ್ಧ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಹರಿಗೂ ಗುರುಗಿಗೂ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಬೇರೆ ಯಾವ ಸ್ಥಿತಿಗೂ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. ಶುಭಕರನಾದ ಶಿವನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುವುದರಿಂದ ದೇಹಧಾರಿಗಳ ಮೋಹವು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ದೂರವಾಗುತ್ತದೆ.

ಫಲಶ್ರುತಿಃ ಪೂಜಾಽವಸಾನಸಮಯೇ ದಶವಕ್ರತ್ರಗೀತಂ ಯಃ ಶಮ್ಭೂಪೂಜನಪರಮ್ ಪಠತಿ ಪ್ರದೋಷೇ । ತಸ್ಯ ಸ್ಥಿರಾಂ ರಥಗಜೇಂದ್ರತುರಂಗಯುಕ್ತಾಂ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಸದೈವ ಸುಮುಖೀಂ ಪ್ರದದಾತಿ ಶಮ್ಭುಃ

ಯಾರು ಈ ಹತ್ತು ಶ್ಲೋಕಗಳ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಶಿವನ ಪೂಜೆಯ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ, ಸಂಜೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಓದುತ್ತಾರೋ, ಅವರಿಗೆ ಶಿವನು ಸದಾ ಸ್ಥಿರವಾದ, ಸದಾ ಹರ್ಷಭರಿತವಾದ, ರಥ, ಆನೆ, ಕುದುರೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರುವ ಭಾಗ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ.