प्राण इति होवाच सर्वाणि ह वा इमानि भूतानि प्राणमेवाभिसंविशन्ति प्राणमभ्युज्जिहते सैषा देवता प्रस्तावमन्वायत्ता तां चेदविद्वान्प्रास्तोष्यो मूर्धा ते व्यपतिष्यत्तथोक्तस्य मयेति
त्याने उत्तर दिलं, "प्राण." खरं तर ही सर्व जीवसृष्टी प्राणामध्येच प्रवेश करते आणि प्राणामधूनच उगवते. हीच देवता प्रास्तावाशी जोडलेली आहे. जर हे न कळता प्रास्ताव म्हणशील, तर तुझं डोकं फुटेल—हे मी सांगितलं आहे.
अथ हैनमुद्गातोपससादोद्गातर्या देवतोद्गीथमन्वायत्ता तां चेदविद्वानुद्गास्यसि मूर्धा ते विपतिष्यतीति मा भगवानवोचत्कतमा सा देवतेति
मग उद्गाता जवळ आला. उद्गात्यासाठी देवता उद्गीथाशी जोडलेली आहे. जर हे न कळता उद्गीथ गायलास, तर तुझं डोकं फुटेल—म्हणून हे करू नको, भगवन्. "ती कोणती देवता?" असं त्याने विचारलं.
आदित्य इति होवाच सर्वाणि ह वा इमानि भूतान्यादित्यमुच्चैः सन्तं गायन्ति सैषा देवतोद्गीथमन्वायत्ता तां चेदविद्वानुदगास्यो मूर्धा ते व्यपतिष्यत्तथोक्तस्य मयेति
त्याने उत्तर दिलं, "आदित्य." खरं तर ही सर्व जीवसृष्टी वर चढणाऱ्या सूर्याची स्तुती करते. हीच देवता उद्गीथाशी जोडलेली आहे. जर हे न कळता उद्गीथ गायलास, तर तुझं डोकं फुटेल—हे मी सांगितलं आहे.
अथ हैनं प्रतिहर्तोपससाद प्रतिहर्तर्या देवता प्रतिहारमन्वायत्ता तां चेदविद्वान्प्रतिहरिष्यसि मूर्धा ते विपतिष्यतीति मा भगवानवोचत्कतमा सा देवतेति
मग प्रतिहारता जवळ आला. प्रतिहारत्यासाठी देवता प्रतिहाराशी जोडलेली आहे. जर हे न कळता प्रतिहारा म्हणशील, तर तुझं डोकं फुटेल—म्हणून हे करू नको, भगवन्. "ती कोणती देवता?" असं त्याने विचारलं.
अन्नमिति होवाच सर्वाणि ह वा इमानि भूतान्यन्नमेव प्रतिहरमाणानि जीवन्ति सैषा देवता प्रतिहारमन्वायत्ता तां चेदविद्वान्प्रत्यहरिष्यो मूर्धा ते व्यपतिष्यत्तथोक्तस्य मयेति तथोक्तस्य मयेति
त्याने उत्तर दिलं, "अन्न." खरं तर ही सर्व जीवसृष्टी अन्न घेत जगते. हीच देवता प्रतिहाराशी जोडलेली आहे. जर हे न कळता प्रतिहारा म्हणशील, तर तुझं डोकं फुटेल—हे मी दोनदा सांगितलं आहे.
शौव उद्गीथस्तद्ध बको दाल्भ्यो ग्लावो वा मैत्रेयः स्वाध्यायमुद्वव्राज
शौव उद्गीथ, मग बको दाल्भ्य आणि मैत्रेयीचा मुलगा ग्लाव, हे तिघेही अध्ययनासाठी बाहेर पडले.
तस्मै श्वा श्वेतः प्रादुर्बभूव तमन्ये श्वान उपसमेत्योचुरन्नं नो भगवानागायत्वशनायाम वा इति
त्याच्यासमोर एक पांढरा कुत्रा प्रकट झाला. इतर कुत्रे त्याच्याजवळ आले आणि म्हणाले, "महाराज, आमच्यासाठी गा, आम्हाला भूक लागली आहे."
तान्होवाचेहैव मा प्रातरुपसमीयातेति तद्ध बको दाल्भ्यो ग्लावो वा मैत्रेयः प्रतिपालयाञ्चकार
त्याने त्यांना सांगितले, "इथे सकाळी येऊ नका." म्हणून बको दाल्भ्य आणि ग्लाव, मैत्रेयीचा मुलगा, वाट पाहत राहिले.
ते ह यथैवेदं बहिष्पवमानेन स्तोष्यमाणाः सꣳरब्धाः सर्पन्तीत्येवमाससृपुस्ते ह समुपविश्य हिं चक्रुः
जसं बाह्यपवमान गाण्याच्या आधी गायक हलायला लागतात, तसं ते कुत्रे सरपटत सरपटत पुढे गेले. मग ते एकत्र बसले आणि "हिं" असा आवाज केला.
ओ3मदा3मों3पिबा3मों3 देवो वरुणः प्रजापतिः सविता3न्नमिहा2हरदन्नपते3ऽन्नमिहा2हरा2हरो3मिति
"ॐ, आपण जेवू या! ॐ, आपण पिऊ या! वरुण, प्रजापती, सविता या देवांनी इथे अन्न आणलं आहे. अन्नपती, अन्न इथे आण, आण, आण!"
अयं वाव लोको हाउकारः वायुर्हाइकारश्चन्द्रमा कार आत्मेहकारोऽग्निरीकारः
हा जग म्हणजे 'हा' असा उच्चार; वायू म्हणजे 'इकार'; चंद्र म्हणजे 'कार'; आत्मा म्हणजे 'हकार'; अग्नी म्हणजे 'ईकार'.
आदित्य ऊकारो निहव एकारो विश्वे देवा औहोयिकारः प्रजापतिर्हिङ्कारः प्राणः स्वरोऽन्नं या वाग्विराट्
सूर्य म्हणजे 'ऊकार'; निहव म्हणजे 'एकार'; सर्व देवता म्हणजे 'औहोइकार'; प्रजापती म्हणजे 'हिंकाऱ'; प्राण म्हणजे स्वर; अन्न म्हणजे 'या'; वाणी म्हणजे विराट.
स्तोभः सञ्चरो हुङ्कारः
स्तोभ म्हणजे संचार; हुंकार.
दुग्धेऽस्मै वाग्दोहं यो वाचो दोहोऽन्नवानन्नादो भवति य एतामेवꣳ साम्नामुपनिषदं वेदोपनिषदं वेदेति
ज्याला हे साङ्गीतिक उपनिषद माहित आहे, त्याला वाणी दूध देते. जो हे उपनिषद जाणतो, तो अन्न मिळवणारा आणि अन्न खाणारा होतो.