തൈത്തിരീയോപനിഷദ്

ഭക്തിപൂർവ്വം ഞാൻ തൈത്തിരീയ ഉപനിഷദിന്റെ ഈ മഹത്തായ അധ്യായങ്ങൾ ഒരു സ്നേഹപൂർവ്വകമായ കഥയായി നിങ്ങളുടെ മുന്നിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പ്രാചീന കാലത്ത്, ആത്മവിദ്യാർഥികൾ ആത്മാവിന്റെ പരമസത്യത്തെ തേടി സത്യാന്വേഷണത്തിലായിരുന്നു. അപ്പോൾ, ഒരു ഗുരു തന്റെ ഹൃദയത്തിൽ നിന്നു ദീർഘമായ പ്രാർത്ഥനയോടെ തുടങ്ങി: "ജനങ്ങളിൽ ഞാൻ പ്രശസ്തനാകട്ടെ. സമ്പന്നരിലുമധികം ഉത്തമനായിരിക്കട്ടെ. ഐശ്വര്യത്തിൽ ഞാൻ പ്രവേശിക്കട്ടെ, ഐശ്വര്യം എന്നിൽ പ്രവേശിക്കട്ടെ. ആയിരം ശാഖകളുള്ള നിന്റെ ഉള്ളിൽ ഞാൻ ശുദ്ധനാകട്ടെ. വെള്ളം നിലത്തേക്ക് ഒഴുകുന്നതുപോലും, മാസങ്ങൾ വർഷങ്ങളിലേക്ക് നീങ്ങുന്നതുപോലും, എല്ലാ ദിക്കുകളിൽ നിന്നുമുള്ള വിദ്യാർത്ഥികൾ എനിക്ക് വരികയാകട്ടെ. നീ എന്റെ അടുത്തവളാണ്; എന്നെ ദുഷിപ്പിക്കരുത്, ഉപേക്ഷിക്കരുത്," എന്നായിരുന്നു അവന്റെ പ്രാർത്ഥന. അവിദ്യയുടെയും ആവിദ്യയുടെയും അതിരുകൾക്കപ്പുറത്ത് വേദങ്ങളിൽ "ഭൂ", "ഭുവ", "സ്വഃ" എന്നിങ്ങനെ മൂന്നു വ്യാഹൃതികൾ ഉണ്ട്. എന്നാൽ മഹാചമസ്യ ഉപദേശകൻ നാലാമത്തേതായ "മഹഃ" എന്ന വ്യാഹൃതിയും വെളിപ്പെടുത്തി. അതാണ് ബ്രഹ്മം, അതാണ് ആത്മാവ്; മറ്റു ദേവതകൾ അതിന്റെ അംഗങ്ങൾ മാത്രമാണ്. "ഭൂ" ഈ ലോകം, "ഭുവ" അന്തരീക്ഷം, "സ്വഃ" പരലോകം, "മഹഃ" സൂര്യൻ—ഈ സൂര്യനാൽ എല്ലാ ലോകങ്ങളും മഹത്തായവയാകുന്നു. "ഭൂ" അഗ്നി, "ഭുവ" വായു, "സ്വഃ" സൂര്യൻ, "മഹഃ" ചന്ദ്രൻ—ചന്ദ്രനാൽ എല്ലാ പ്രകാശങ്ങളും മഹത്തായവയാകുന്നു. "ഭൂ" ഋഗ്‌വേദം, "ഭുവ" സാമവേദം, "സ്വഃ" യജുര്‍വേദം, "മഹഃ" ബ്രഹ്മം—ബ്രഹ്മനാൽ എല്ലാ വേദങ്ങളും മഹത്തായവയാകുന്നു. "ഭൂ" പ്രാണൻ, "ഭുവ" അപാനൻ, "സ്വഃ" വ്യാനൻ, "മഹഃ" അന്നം—അന്നത്താൽ എല്ലാ പ്രാണന്മാരും മഹത്തായവയാകുന്നു. ഈ നാലു വ്യാഹൃതികൾ നാലു നിലകളിലും നിലകൊള്ളുന്നു. ഇവയെ അറിയുന്നവൻ ബ്രഹ്മത്തെ അറിയുന്നു; എല്ലാ ദേവതകളും അവനുവേണ്ടി ഹവികൾ അർപ്പിക്കുന്നു. ഹൃദയത്തിലെ ആന്തരികാകാശത്തിൽ മനസ്സിൽ നിന്നുണ്ടായ, അമൃതസ്വരൂപിയായ, പൊൻവണ്ണമുള്ള ആ പുരുഷൻ വസിക്കുന്നു. ഈ പുരുഷൻ വായുവിൽ, അഗ്നിയിൽ, സൂര്യനിൽ, ബ്രഹ്മത്തിൽ വിവിധത്വത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ഈ ജ്ഞാനത്തെ ധ്യാനിച്ചാൽ, അവൻ മനസ്സിനെ, വാക്കിനെ, കാഴ്ചയെ, ശ്രവണശക്തിയെ, വിജ്ഞാനത്തെ—all—സ്വാധീനിക്കുകയും, ബ്രഹ്മത്തിന്റെ ആനന്ദം, സത്യസ്വരൂപം, പൂർണ്ണത, അമൃതത എന്നിവയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്യും. പിറകെ, ഗുരുവിൻ്റെ വാക്കുകൾ പ്രകാരം, ഭൂമി, അന്തരീക്ഷം, ദിശകൾ, അഗ്നി, വായു, സൂര്യൻ, ചന്ദ്രൻ, നക്ഷത്രങ്ങൾ, ജലം, സസ്യങ്ങൾ, മരങ്ങൾ, ആകാശം, ആത്മാവ്—ഇവയൊക്കെയും ബാഹ്യലോകം. ആന്തരികലോകം പ്രാണൻ, വ്യാനൻ, അപാനൻ, ഉദാനൻ, സമാനൻ, കണ്ണ്, ചെവി, മനസ്, വാക്ക്, ത്വക്ക്, മാംസം, സന്ധി, അസ്ഥി, മജ്ജ—എന്നിങ്ങനെ വിഭജിക്കുന്നു. ഇതെല്ലാം അഞ്ചുഭാഗങ്ങളായി വിഭജിച്ചാണ് സൃഷ്ടിയുടെ ഘടന. ഓം—ഇത് ബ്രഹ്മം തന്നെയാണ്. ഓം എന്ന ശബ്ദത്തോടൊപ്പം വേദപാരായണം നടക്കുന്നു; സമഗാനങ്ങൾ, ശാസ്ത്രപാഠങ്ങൾ, അഗ്നിഹോത്രം, ഉപദേശങ്ങൾ—ഇവയെല്ലാം ഓം എന്നോതിയാൽ ആരംഭിക്കുന്നു. അങ്ങനെ ബ്രഹ്മത്തെ പ്രാപിക്കാം. പിന്നീട്, സത്യവും, വേദപഠനവും, അധ്യാപനവും, തപസ്സും, സ്വയംനിയന്ത്രണവും, ശാന്തതയും, ധന്യമായ ജീവിതവും—all—വേദപഠനത്തോടൊപ്പം അനുഷ്ഠിക്കേണ്ടതാണെന്ന് ഉപദേശിക്കുന്നു. സത്യവാചൻ, തപോനിത്യൻ, നകമുദ്ഗലപുത്രൻ എന്നിവർ ഓരോന്നായി സത്യവും, തപസ്സും, വേദപഠനവും പ്രധാനം ആണെന്നു പ്രഖ്യാപിച്ചു. "ഞാൻ ലോകവൃക്ഷത്തെ കുലുക്കുന്നവൻ; എന്റെ കീര്ത്തി പർവ്വതശിഖരത്തെപ്പോലെ ഉയരുന്നു; ഞാൻ ശുദ്ധനും, ഐശ്വര്യവാനും, അമൃതസ്വരൂപിയുമാണ്" എന്നതാണ് ത്രിശങ്കുവിന്റെ വേദപാരായണം. വിദ്യാർത്ഥികൾ വേദം പഠിച്ചശേഷം ഗുരു ഉപദേശിക്കുന്നു: സത്യം പറയുക, ധർമ്മം അനുഷ്ഠിക്കുക, പഠനം ഉപേക്ഷിക്കരുത്, ഗുരുവിന് പ്രിയമായത് സമർപ്പിക്കുക, സത്യത്തെയും ധർമ്മത്തെയും ഉപേക്ഷിക്കരുത്, ക്ഷേമത്തെയും ഐശ്വര്യത്തെയും ഉപേക്ഷിക്കരുത്, ദേവതകളോടും പിതൃകൾക്കോടും ബാധ്യതകൾ മറക്കരുത്. അമ്മയെ ദേവതയായി കാണുക, അച്ഛനെ ദേവതയായി കാണുക, ഗുരുവിനെ ദേവതയായി കാണുക, അതിഥിയെ ദേവതയായി കാണുക. കുറ്റമില്ലാത്ത പ്രവൃത്തികൾ മാത്രം ചെയ്യുക; നല്ലത് മാത്രം അനുസരിക്കുക. ഉന്നത ബ്രാഹ്മണന്മാരെ ആദരിക്കുകയും, വിശ്വാസപൂർവ്വം ദാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്യണം. സംശയമുണ്ടെങ്കിൽ, ന്യായവും ധർമ്മവും അനുസരിച്ച് ബ്രാഹ്മണന്മാർ ചെയ്യുന്നപോലെ ചെയ്യണം—ഇതാണ് ഉപദേശം, ഇതാണ് വേദത്തിന്റെ രഹസ്യം. പിന്നീട്, ഗുരു പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു: മിത്രനും, വരുണനും, ആര്യാമനും, ഇന്ദ്രനും, ബൃഹസ്പതിയും, വിശ്ണുവും—all—നമുക്ക് മംഗളകരരാകട്ടെ. ബ്രഹ്മത്തിന് നമസ്കാരം, വായുവിന് നമസ്കാരം; വായുവാണ് പ്രകട ബ്രഹ്മം. ഞാൻ സത്യം പറഞ്ഞു, ഞാൻ ധർമ്മം പറഞ്ഞു—അത് എന്നെയും ഗുരുവിനെയും രക്ഷിക്കട്ടെ. ശാന്തി, ശാന്തി, ശാന്തി. ഇതിന്റെ പിന്നിൽ, ബ്രഹ്മജ്ഞാനി പരമത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു. ബ്രഹ്മം സത്യം, ജ്ഞാനം, അനന്തം. ഈ ആത്മാവിൽ നിന്നാണ് ആകാശം, അതിൽ നിന്ന് വായു, അഗ്നി, ജലം, ഭൂമി, സസ്യങ്ങൾ, അന്നം, അന്നത്തിൽ നിന്നാണ് മനുഷ്യൻ. മനുഷ്യൻ അന്നരൂപനാണ്; അവന്റെ തല, ചിറകുകൾ, ശരീരം, അടിസ്ഥാനം—ഇതെല്ലാം വിശദീകരിക്കുന്നു. അന്നത്തിൽ നിന്ന് സകലഭൂതങ്ങളും ജനിക്കുന്നു; അന്നംകൊണ്ടാണ് അവ ജീവിക്കുന്നത്; അന്നത്തിലേക്കാണ് അവ വീണ്ടും ലയിക്കുന്നത്. അന്നം പ്രാചീനമായതായ്കയാൽ സർവ്വൗഷധമായാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. അന്നത്തെ ബ്രഹ്മമായി ആരാധിക്കുന്നവർക്ക് എല്ലാ അന്നവും ലഭിക്കും. അന്നക്കൊട്ടരത്തിൽ പ്രാണരൂപമായ മറ്റൊരു ആത്മാവുണ്ട്. അതിൽ പ്രാണൻ തല, വ്യാനൻ വലതുചിറക്, അപാനൻ ഇടതു ചിറക്, ആകാശം ശരീരം, ഭൂമി അടിസ്ഥാനം. ഇതിൽ മറ്റൊരു മനുഷ്യാകൃതിയുള്ള ആത്മാവാണ് മനസ്സിൽ നിന്നുള്ളത്. അതിൽ യജുർവേദം തല, ഋഗ് വലതുചിറക്, സാമ ഇടതു ചിറക്, ഉപദേശം ശരീരം, അഥർവൺ അടിസ്ഥാനം. മനസ്സിൽ നിന്നുള്ള ഈ ആത്മാവിനുള്ളിൽ വിജ്ഞാനരൂപമായ മറ്റൊരു ആത്മാവുണ്ട്. അതിൽ വിശ്വാസം തല, ക്രമം വലതുചിറക്, സത്യം ഇടതു ചിറക്, ഏകാഗ്രത ശരീരം, മഹത്വം അടിസ്ഥാനം. വിജ്ഞാനത്തിൽ നിന്നുള്ള ഈ ആത്മാവിനുള്ളിൽ ആനന്ദരൂപമായ മറ്റൊരു ആത്മാവുണ്ട്. അതിൽ ആനന്ദം തല, സന്തോഷം വലതുചിറക്, മഹാസന്തോഷം ഇടതു ചിറക്, ആനന്ദം ശരീരം, ബ്രഹ്മം അടിസ്ഥാനം. ബ്രഹ്മത്തെ ഇല്ല എന്ന് അറിഞ്ഞാൽ, അദൃശ്യനായി പോകുന്നു; ബ്രഹ്മം ഉണ്ട് എന്ന് അറിഞ്ഞാൽ, ജനങ്ങൾ അവനെ അറിയുന്നു. അജ്ഞാനിയാകയാൽ മരിച്ചാൽ അവൻ ആ ലോകത്തേക്ക് പോകുന്നോ, ജ്ഞാനിയാകയാൽ ആ ലോകം പ്രാപിക്കുന്നോ എന്നു അന്വേഷിക്കപ്പെടുന്നു. അവൻ ആഗ്രഹിച്ചു: "ഞാൻ അനേകരാകട്ടെ, ജനിക്കട്ടെ" എന്ന്; തപസ്സു ചെയ്തു; അതിനുശേഷം സകലവും സൃഷ്ടിച്ചു; സൃഷ്ടിച്ചതിന് ശേഷം അതിൽ പ്രവേശിച്ചു. അവൻ പ്രകടവും അപ്രകടവും, നിർവ്വചിതവും നിർവ്വചിതമല്ലാത്തതും, അടിസ്ഥാനമുള്ളതും അടിസ്ഥാനമില്ലാത്തതും, ജ്ഞാനവും അജ്ഞാനവും, സത്യം വ്യാജം എന്നിവയായി മാറി. സത്യം എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചു. ആദ്യത്തിൽ അസ്തിത്വമില്ലായ്മ മാത്രമായിരുന്നു; അതിൽ നിന്ന് സതിത്വം ജനിച്ചു. അതു തന്റെ രൂപം തന്നെ ആക്കി; അതുകൊണ്ടാണ് അതിനെ "സുവിശുദ്ധം" എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. സാരമായതിനെ ലഭിച്ചാൽ ആനന്ദം ലഭിക്കും. ഈ അദൃശ്യമായ, ശരീരരഹിതമായ, നിർവചിതമല്ലാത്തതിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കുമ്പോൾ ഭയം ഇല്ല; ദ്വൈതം കാണുമ്പോൾ ഭയം ഉണ്ട്. വായു ഭയത്താൽ വീശുന്നു; സൂര്യൻ ഭയത്താൽ ഉദയിക്കുന്നു; അഗ്നി, ഇന്ദ്രൻ, യമൻ—all—ഭയത്താൽ തങ്ങളുടെ ദൗത്യം നിർവഹിക്കുന്നു. ആനന്ദത്തിന്റെ അന്വേഷണം നടക്കുന്നു: ഒരു യുവാവിന് ലോകത്തിലെ എല്ലാ സമ്പത്തും ലഭിച്ചാൽ അതാണ് മനുഷ്യാനന്ദത്തിന്റെ അളവ്. അതിന്റെ നൂറിരട്ടി മനുഷ്യഗന്ധർവ്വന്മാരുടെ ആനന്ദം; അതിന്റെ നൂറിരട്ടി ദൈവഗന്ധർവ്വന്മാരുടെ ആനന്ദം; പിന്നെ പിതൃലോകം, ദേവതകൾ, ഇന്ദ്രൻ, ബൃഹസ്പതി, പ്രജാപതി, ബ്രഹ്മം—ഇങ്ങനെ ആനന്ദം വർദ്ധിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ഈ ആനന്ദം അറിയുന്നവൻ, ഭക്ഷ്യശരീരത്തിൽ, പ്രാണശരീരത്തിൽ, മനോശരീരത്തിൽ, വിജ്ഞാനശരീരത്തിൽ, ആനന്ദശരീരത്തിൽ ലയിക്കുന്നു. ബ്രഹ്മാനന്ദം അറിയുന്നവന് ഭയമൊന്നുമില്ല. "എന്തിന് ഞാൻ നല്ലത് ചെയ്യില്ല, എന്തിന് ഞാൻ ദോഷം ചെയ്തു" എന്ന ദുഃഖം അവനില്ല. ഇങ്ങനെ ആത്മാവിനെ അറിയുന്നവൻ പൂർണ്ണനാകുന്നു. ഇതിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ബ്രിഗു എന്ന മഹർഷി തന്റെ പിതാവ് വരുണനോടു ചെന്നു: "ബ്രഹ്മം എന്നെ പഠിപ്പിക്കണമേ" എന്നു അപേക്ഷിച്ചു. വരുണൻ പറഞ്ഞു: "അന്നം, പ്രാണൻ, ദൃഷ്ടി, ശ്രവണം, മനസ്, വാക്ക്—ഇവയിൽ നിന്ന് ജീവികൾ ജനിക്കുന്നു; അതിൽ നിന്ന് അവർ ജീവിക്കുന്നു; അതിലേക്കാണ് അവർ ലയിക്കുന്നത്. അതാണ് ബ്രഹ്മം." ബ്രിഗു തപസ്സു ചെയ്തു; ആദ്യം അന്നം ബ്രഹ്മമാണെന്ന് ഗ്രഹിച്ചു; വീണ്ടും പിതാവിനെ സമീപിച്ചു; പിതാവ് പറഞ്ഞു: "തപസ്സിലൂടെ അറിഞ്ഞുകൊൾക." വീണ്ടും തപസ്സു ചെയ്തു; പ്രാണം ബ്രഹ്മമാണെന്ന് ഗ്രഹിച്ചു; വീണ്ടും തപസ്സു ചെയ്തു; മനസ്സ് ബ്രഹ്മമാണെന്ന് ഗ്രഹിച്ചു; വീണ്ടും തപസ്സു ചെയ്തു; വിജ്ഞാനം ബ്രഹ്മമാണെന്ന് ഗ്രഹിച്ചു; വീണ്ടും തപസ്സു ചെയ്തു; അവസാനം, ആനന്ദം ബ്രഹ്മമാണെന്ന് ഗ്രഹിച്ചു. ഇങ്ങനെ ബ്രിഗുവും വരുണനും ബ്രഹ്മജ്ഞാനത്തിൽ സ്ഥിരത നേടി. "അന്നത്തെ അവഹേളിക്കരുത്"—ഇതാണ് വ്രതം. പ്രാണൻ അന്നം, ശരീരം അതിന്റെ ഉപഭോക്താവ്. അങ്ങനെ അന്നം അന്നത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിതമാണ്. ഇതറിഞ്ഞവൻ പൂർണ്ണനാകുന്നു. "അന്നം നിരാകരിക്കരുത്"—ഇത് വ്രതം. ജലം അന്നം, പ്രകാശം ഉപഭോക്താവ്. "അന്നം അധികം സൃഷ്ടിക്കണം"—ഇത് വ്രതം. ഭൂമി അന്നം, ആകാശം ഉപഭോക്താവ്. "ആശ്രയാർത്ഥിയായി വരുന്നവരെ നിരാകരിക്കരുത്"—ഇത് വ്രതം. അതിനാൽ, ഭക്ഷണം സമ്പാദിക്കണം, അതിഥിക്ക് ഭക്ഷണം നൽകണം. ഭക്ഷണം നൽകുന്ന വിധം അനുസരിച്ച് അതിന് ഫലം ലഭിക്കും; യൗവനത്തിൽ, മദ്ധ്യവയസ്സിൽ, വൃദ്ധാവസ്ഥയിൽ—എന്നിങ്ങനെ. ഭക്ഷണത്തിൽ വാക്കിൽ സുരക്ഷ, പ്രാണനിൽ സമ്പാദ്യവും സുരക്ഷയും, കൈകളിൽ പ്രവർത്തനം, കാലുകളിൽ ചലനം, മൂത്രദ്വാരത്തിൽ മോക്ഷം—ഇവ മനുഷ്യഗുണങ്ങൾ; മഴയിൽ തൃപ്തി, മിന്നലിൽ ശക്തി—ദൈവികഗുണങ്ങൾ. ഇങ്ങനെ ബ്രഹ്മത്തെ ഓരോതിലും ധ്യാനിക്കണം; അതിനെ പറ്റി ധ്യാനിച്ചാൽ അതിന്റെ ഗുണങ്ങൾ ലഭിക്കും. "ആകാശം ബ്രഹ്മം"—എല്ലാം അതിൽ പ്രതിഷ്ഠിതമാണ്. "മഹത്വം" എന്നതിൽ ധ്യാനിച്ചാൽ മഹത്തായവനാകും; "മനസ്സ്" എന്നതിൽ ധ്യാനിച്ചാൽ മനസ്സുള്ളവനാകും; "ഭക്തി" എന്നതിൽ ധ്യാനിച്ചാൽ ആഗ്രഹങ്ങൾ അവനു കീഴടങ്ങും; "ബ്രഹ്മം" എന്നതിൽ ധ്യാനിച്ചാൽ ബ്രഹ്മസ്വരൂപനാകും; "വിനാശം" എന്നതിൽ ധ്യാനിച്ചാൽ ശത്രുക്കളും വൈരികളും നശിക്കും. അവൻ ആത്മാവും സൂര്യനുമാണ്—ഇരുവരും ഒരാളാണ്. ഇങ്ങനെ അറിഞ്ഞവൻ ഈ ലോകം വിട്ട് ഭക്ഷ്യശരീരത്തിൽ, പ്രാണശരീരത്തിൽ, മനോശരീരത്തിൽ, വിജ്ഞാനശരീരത്തിൽ, ആനന്ദശരീരത്തിൽ ലയിച്ച് എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും പ്രാപിക്കുന്നു. "ഹാവു, ഹാവു, ഹാവു" എന്ന സാമഗാനം ആലപിച്ചുകൊണ്ട് അവൻ നിലകൊള്ളുന്നു. "ഞാനാണ് അന്നം, ഞാനാണ് അന്നം, ഞാനാണ് അന്നം; ഞാനാണ് അന്നം ഭക്ഷിക്കുന്നവൻ; ഞാനാണ് ഋചകൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നവൻ; ഞാനാണ് സത്യത്തിന്റെ ആദ്യജന്മാവ്, ദേവന്മാരേക്കാൾ മുൻപേ, അമൃതത്തിന്റെ നാഭിയിൽ; എന്നെ നൽകുന്നവൻ എന്നെ സംരക്ഷിക്കുന്നു; ഞാൻ അന്നമായി അന്നം ഭക്ഷിക്കുന്നവനെ ഭക്ഷിക്കുന്നു; ഞാൻ ലോകം മുഴുവനും ആച്ചടച്ചു; ഞാൻ സൂര്യനെപ്പോലെ പ്രകാശിക്കുന്നു. ഇതറിയുന്നവനാണ് ഈ ഉപനിഷത്ത്." ഇവയാണ് തൈത്തിരീയ ഉപനിഷദിന്റെ മഹത്തായ സാരവും, ആത്മാവിന്റെ പരമസത്യവും, ജീവിതത്തിന്റെ ആഴവും.